Τα «κόκκινα» δάνεια, οι πλειστηριασμοί, η υφαρπαγή της μικροϊδιοκτησίας και οι τρόποι αντίστασης και παρέμβασης ενάντια σε αυτήν την πρωτοφανή επίθεση βρέθηκαν στο επίκεντρο της ανοιχτής συζήτησης που έγινε το βράδυ της Δευτέρας στον κατάμεστο από κόσμο Πολυχώρο της Ανοιχτής Πόλης, με συντονίστρια την Ελένη Πορτάλιου.
"Συγκεντροποίηση της ιδιοκτησίας σε αυτούς που έχουν ρευστό"
«Η πιθανή έναρξη των πλειστηριασμών κατοικιών θα προκαλέσει άμεση κατάρρευση των τιμών στην αγορά ακινήτων, άρα και των δημόσιων ή των ΝΠΔΔ και θα δημιουργήσει μεγάλες ευκαιρίες σε εκείνους που περιμένουν να τα υφαρπάξουν», σημείωσε ο Κωστής Χατζημιχάλης, ομότιμος καθηγητής Γεωγραφίας, προσθέτοντας ότι αν υλοποιηθούν οι εξαγγελίες σχετικά με τη φορολογία των ακινήτων, «είναι πιθανό να έχουμε στο μέλλον μαζικές πωλήσεις από μικροϊδιοκτήτες που θα αδυνατούν να πληρώσουν τους φόρους ακινήτων και των αγροτικών εκτάσεων που προέρχονται από κληρονομιές, με αποτέλεσμα τη συγκεντροποίηση της ιδιοκτησίας της γης σε όφελος εκείνων που έχουν σήμερα και αύριο ρευστό. Σε αυτό αποβλέπει ο ενιαίος φόρος ακινήτων και η σχεδιαζόμενη σημαντική μείωση του φόρου μεταβιβάσεων», υπογράμμισε και συνέδεσε αυτά που συμβαίνουν σήμερα στην Ελλάδα με τις γενικότερες τάσεις στο σύγχρονο χρηματικό καπιταλισμό.
Όπως σημείωσε, η πτώση του μέσου ποσοστού κέρδους στις βιομηχανικές επενδύσεις στον παγκόσμιο Βορρά και η δημιουργία νέων χρηματιστηριακών προϊόντων οδήγησαν μετά το 2000 σε μια κούρσα επενδύσεων στη γη στον παγκόσμιο Νότο μέσω υφαρπαγής και σε εκτεταμένο real estate παντού. Τα νέα άυλα προϊόντα που δημιουργήθηκαν και εφαρμόστηκαν πρώτα στις ΗΠΑ, από τη δεκαετία του 1980, επέτρεψαν από τη μία πλευρά ενυπόθηκο δανεισμό και από την άλλη δανεισμό και πωλήσεις με βάση μελλοντικά έσοδα. Οι χρηματικές καινοτομίες, πρόσθεσε ο Κ. Χατζημιχάλης, διαχύθηκαν στα μεσοαστικά και στα εργατικά στρώματα με επισφαλή εισοδήματα, με αποτέλεσμα την αδυναμία αποπληρωμής των δανείων, την απότομη κάμψη της ζήτησης και την υπερχρέωση των εργολάβων. Ακολούθησε η Ευρώπη -και η Ελλάδα- με τα γνωστά αποτελέσματα.
"Δεν βιώνουμε μια συνηθισμένη κρίση, αλλά μια άγρια τομή"
«Τι θα κάνουν με τα κατασχεμένα διαμερίσματα της Κυψέλης ή του Παγκρατίου; Το πιθανότερο είναι να λειτουργήσουν ως το υλικό υπόβαθρο άυλων τίτλων που θα πωλούνται ως 'ακίνητα Αθηνών' στα χρηματιστήρια του πλανήτη. Με άλλα λόγια, θα περιφερόμαστε ανάμεσα σε χαλάσματα, τα οποία δεν θα μας ανήκουν!», επισήμανε από την πλευρά του ο Γιώργος Μ. Χατζηστεργίου, πολιτικός μηχανικός, υπογραμμίζοντας ότι η «απεδαφικοποίηση» πλέον δεν αφορά μόνο τις πόλεις της φτωχολογιάς σε Ασία και Αφρική αλλά και πολλές ευρωπαϊκές χώρες. Αυτό που βιώνουμε δεν είναι μια συνηθισμένη κρίση, αλλά μια άγρια τομή μετά την οποία τίποτα δεν θα μοιάζει με το πριν», σημείωσε χαρακτηριστικά και πρόσθεσε ποια πρέπει να είναι η αντίδραση από εδώ και στο εξής: «Η γνώση της αλήθειας δεν είναι από μόνη της επαναστατική, αν δεν συνδυαστεί με μια αποφασιστική διάθεση ανατροπής των δυσάρεστων εξελίξεων, αλλά και ένα σχέδιο αποδοτικής διαχείρισης της κατάστασης, που να εμπνέεται από έναν καινούργιο οραματισμό γι' αυτό που επιθυμούμε. Τότε, εκείνο που σήμερα εμφανίζεται ως ανερμάτιστο και κατεξοχήν ευάλωτο σύνολο μοναχικών καταναλωτών μπορεί να αναπτύξει μια αδιανόητη δυναμική, στο πλαίσιο της οποίας να προκύψουν απροσδόκητες συμμαχίες, μέσα κι έξω από τη χώρα, με δυνάμεις που έχουν συμφέρον να αντισταθούν».
Χέρι - χέρι ανεργία και «κόκκινα» δάνεια
Στο γεγονός ότι η αύξηση των «κόκκινων» δανείων είναι στενά συνδεδεμένη με την αύξηση της ανεργίας στάθηκε η Κερασίνα Ραυτοπούλου, από το Τμήμα Οικονομικής Πολιτικής του ΣΥΡΙΖΑ. «Από το 2007 που το ποσοστό των καθυστερημένων δανείων στην Ελλάδα ήταν 4,5% του συνολικού χαρτοφυλακίου φθάσαμε σήμερα να έχει ξεπεράσει το 30%, τη στιγμή που στις άλλες χώρες του Νότου δεν υπερβαίνουν το 10%. Πρόκειται για μοναδική περίπτωση στην Ευρώπη» υπογράμμισε, καταρρίπτοντας παράλληλα τον μύθο της υπερχρέωσης των ελληνικών νοικοκυριών με δάνεια για αγορά πολυτελών κατοικιών, αυτοκινήτων και πραγματοποίηση πολυδάπανων διακοπών. Όπως σημείωσε, τα στοιχεία για το 2010 φανερώνουν πως τα δάνεια των νοικοκυριών στην Ελλάδα ήταν ίσα με το 65% του ΑΕΠ, ενώ στην Ολλανδία έφταναν στο 130%, στη Δανία το 152% και στη Βρετανία το 106%.
"Επιθετικός αγώνας ενάντια στους πλειστηριασμούς"
«Το μεγάλο στοίχημα είναι να μη φτάσουμε στο σημείο που τα νοικοκυριά θα βρεθούν απέναντι στον πλειστηριασμό, καθώς τότε τα περιθώρια στενεύουν απελπιστικά. Πρέπει να ξεκινήσουμε άμεσα έναν επιθετικό αγώνα», επισήμανε η Τόνια Κατερίνη, από το Τμήμα Χωρικού Σχεδιασμού του ΣΥΡΙΖΑ, προσθέτοντας ότι πρέπει να πραγματοποιηθεί μία «σταυροφορία» ενημέρωσης των πολιτών, η οποία μαζί με τα διαθέσιμα νομικά εργαλεία, την οργάνωση αντιστάσεων διαμαρτυρίας και την προστασία των νοικοκυριών μέσω αλληλέγγυων ομάδων, θα υψωθεί ένα ισχυρό δίχτυ προστασίας.
