Στη Βουλή κατατέθηκε το νομοσχέδιο του υπουργείου Δικαιοσύνης για την ηλεκτρονική επιτήρηση υποδίκων, καταδίκων κι αδειούχων κρατουμένων, το λεγόμενο «βραχιολάκι». Με το νομοσχέδιο δίνεται η δυνατότητα για απόλυση του κρατούμενου υπό τον όρο του κατ' οίκον περιορισμού με ηλεκτρονική επιτήρηση, αν κι ο κρατούμενος θα μπορεί να εξέρχεται της οικίας του για λόγους εργασίας, εκπαίδευσης ή συμμετοχής σε προγράμματα απεξάρτησης. Με Προεδρικό Διάταγμα θα καθοριστούν τα σχετικά με την επεξεργασία και προστασία των προσωπικών δεδομένων του κρατούμενου, όπως και τα σχετικά με την τεχνική κι επιχειρησιακή προετοιμασία για την ηλεκτρονική επιτήρηση, με την Έκθεση Αξιολόγησης των Συνεπειών να αφήνει ανοικτό το ενδεχόμενο η εφαρμογή της ηλεκτρονικής επιτήρησης να ανατεθεί σε ιδιώτες.
Το «βραχιολάκι» θα τοποθετείται μόνο μετά από αίτημα του ίδιου του κρατούμενου κι απόφαση του Συμβουλίου Πλημμελειοδικών, εφόσον έχει συμπληρώσει τα 2/5 της ποινής του ή τα 14 χρόνια σε περίπτωση καταδίκης σε ισόβια, καθώς και της παραμονής του στο σωφρονιστικό κατάστημα που κρατείται για τουλάχιστον το 1/5 της ποινής του. Ανήλικοι κρατούμενοι μπορούν κι αυτοί να κάνουν χρήση της δυνατότητας αυτής με πιο ευνοϊκούς όρους απόλυσης.
Δεν θα μπορούν να αξιοποιήσουν το «βραχιολάκι» όσοι έχουν καταδικαστεί για ιδιαίτερα σοβαρά εγκλήματα, όπως σύσταση εγκληματικής οργάνωσης, τρομοκρατία, βιασμό, ασέλγεια, αποπλάνηση ανηλίκου, πορνογραφία ανηλίκων, ασέλγεια ανηλίκου επ' αμοιβή, ένοπλη ληστεία, ανθρωποκτονία από πρόθεση χωρίς την αναγνώριση ελαφρυντικών και διακεκριμένες περιπτώσεις εμπορίας ναρκωτικών. Από την αιτιολογική έκθεση προκύπτει ότι η ηλεκτρονική επιτήρηση δεν προηγείται άλλων μορφών υφ' όρων απόλυσης και η μόνη εναλλακτική της είναι η παράταση της φυλάκισης του κρατουμένου.
Παράλληλα, το «βραχιολάκι» θα μπορούν να χρησιμοποιούν κι υπόδικοι ως εναλλακτική της προσωρινής κράτησης, με την κάλυψη των εξόδων να βαρύνει τον υπόδικο. Ακόμα η ηλεκτρονική επιτήρηση θα μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε κατηγορίες κρατουμένων που λαμβάνουν άδεια κι εφόσον οι ίδιοι το επιθυμούν.
Κατά πλειοψηφία η πρόταση της Νομοπαρασκευαστικής Επιτροπής
Το νομοσχέδιο συντάχθηκε μετά από σχετική πρόταση Ειδικής Νομοπαρασκευαστικής Επιτροπής που συγκροτήθηκε πριν ένα χρόνο. Από την αιτιολογική έκθεση του νομοσχεδίου προκύπτει ότι η εισήγηση της Επιτροπής δεν ήταν ομόφωνη. Η πλειοψηφία εκτίμησε ότι το «βραχιολάκι» αποτελεί ένα «ενδιάμεσο στάδιο έκτισης της ποινής» κι ότι με αυτόν τον τρόπο «επιδιώκεται η σταδιακή κι ομαλή μετάβαση για τον κατάδικο από το καθεστώς στέρησης της ελευθερίας στην ελεύθερη κοινωνική ζωή».
Αντίθετα, η μειοψηφία της Επιτροπής εξέφρασε φόβους για συχνότερη καταφυγή στην ηλεκτρονική επιτήρηση έναντι άλλων επιλογών υφ' όρων απόλυσης, ενώ σημείωσε ότι με την προσθήκη αυτής της δυνατότητας «διευρύνονται οι κατασταλτικές επιλογές του ποινικού οπλοστασίου» χωρίς την εγγύηση ότι η ηλεκτρονική επιτήρηση «θα συμβάλλει στον περιορισμό του φαινομένου του υπερπληθωρισμού των φυλακών». Ακόμα η μειοψηφία επικαλείται την διεθνή βιβλιογραφία για να υπογραμμίσει τον κίνδυνο «τα νέα μέτρα, αντί να διεκδικούν ένα μέρος του πληθυσμού που βρίσκεται στις φυλακές, να επιβάλλονται σε πρόσωπα που, αν δεν υπήρχαν αυτά τα νέα μέτρα, δεν θα κατέληγαν σε αυτές».
Κ. Π.
