Τα απόνερα της έκθεσης του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου για την Ελλάδα και η παραδοχή των «σημαντικών λαθών» που έγιναν στη διαχείριση της ελληνικής κρίσης από την τρόικα αρχίζουν να φουσκώνουν στη Γερμανία. Εν μέσω προεκλογικής περιόδου η σημερινή γερμανική κυβέρνηση ποντάρει πολλά στο πλασάρισμα της καγκελαρίου Μέρκελ ως της μοναδικής «συνετής» διαχειρίστριας της ευρωκρίσης, ως αυτής που αφενός μάχεται για τη συνοχή της Ευρωζώνης, αφετέρου σέβεται τα χρήματα των φορολογουμένων της. Γι' αυτό και η έκθεση του ΔΝΤ άνοιξε πληγές σε δύο μέτωπα. Αφενός αμφισβήτησε τη «σύνεση» -κι εδώ το γερμανικό υπουργείο Οικονομικών εμφανίστηκε απολογητικό, αλλά σίγουρο ότι ακολουθείται ο ορθός δρόμος, περίπου στο στιλ «έγιναν λάθη στο πρώτο ελληνικό πρόγραμμα, επειδή έπρεπε να μάθουμε, αλλά μάθαμε και τα διορθώσαμε στο δεύτερο». Αφετέρου «απειλεί» τα λεφτά των φορολογουμένων, αφού προβάλλει ως εκ των ων ουκ άνευ το περαιτέρω κούρεμα του ελληνικού δημοσίου χρέους.
Κι αυτό, επειδή πρόκειται για ένα κούρεμα, που θα αφορά πλέον τον επίσημο τομέα, μεταξύ άλλων τις εθνικές κεντρικές τράπεζες δηλαδή, εάν συντελεστεί θα είναι η πρώτη φορά από το 2010 που κράτη -άρα φορολογούμενοι- θα χάσουν αληθινά λεφτά. Γι' αυτό και ο Γερμανός υπουργός Οικονομικών Βόλφγκανγκ Σόιμπλε από το βήμα της Επιτροπής Προϋπολογισμού της γερμανικής Βουλής βγήκε χθες να το ξορκίσει. Και δη παίζοντας με τις διατυπώσεις: Δεν αναλάβαμε τέτοια δέσμευση έναντι της Ελλάδας, είπε, δεν σημαίνει απαραίτητα κούρεμα η απόφαση της Ευρωζώνης «να προχωρήσει μετά το 2014 σε περαιτέρω ελαφρύνσεις των ελληνικών υποχρεώσεων», αυτό είναι απλά μια ερμηνεία του ΔΝΤ.
Όσο για την περαιτέρω πορεία του ελληνικού προγράμματος, κύκλοι της γερμανικής κυβέρνησης, τους οποίους επικαλείται το Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων, δηλώνουν ότι δεν πρόκειται να υπάρξει χαλάρωση του προγράμματος λιτότητας εξαιτίας της έκθεσης του ΔΝΤ και της παραδοχής των σφαλμάτων που έγιναν στο πρώτο Μνημόνιο. «Όλα αυτά είναι άγριες θεωρίες συνωμοσίας», λένε.
Επίθεση σε ΔΝΤ και Ουάσιγκτον
Κι ενώ για την ώρα το Βερολίνο κρατά χαμηλούς τους τόνους σε σχέση με το ΔΝΤ -το οποίο η Μέρκελ επέμενε πρωτίστως να ανεβάσει στη «βάρκα» της τρόικας το 2010- η Κομισιόν βγήκε χθες για δεύτερη συνεχή μέρα στα κεραμίδια. Από το Ελσίνκι ο επίτροπος Οικονομικών Υποθέσεων, Όλι Ρεν, επιτέθηκε στο ΔΝΤ λέγοντας ότι «το ΔΝΤ νίπτει τας χείρας του και ρίχνει τα απόνερα στις πλάτες της Ευρώπης».
Μάλιστα ο Ρεν το χόντρυνε και λίγο παραπάνω ταυτίζοντας το ΔΝΤ με την Ουάσιγκτον: «Όταν ήμουν επίτροπος αρμόδιος για τη Διεύρυνση, θυμάμαι πολύ καλά ότι η Ε.Ε. συντόνιζε τις κινήσεις της με τις ΗΠΑ στα Δυτικά Βαλκάνια: μαζί πήγαμε και μαζί αποχωρήσαμε». Ποτέ μέχρι τώρα δεν έγινε από επίσημα χείλη τέτοια σύγκριση, αν και θεωρείται κοινό μυστικό στην Ευρώπη ότι το ΔΝΤ πρωτίστως ελέγχεται από τους Αμερικανούς «μεγαλομετόχους» του. Επιπλέον, ο Ρεν διαβλέπει ότι το ΔΝΤ προσπαθεί να απεμπλακεί από το ελληνικό πρόγραμμα, μετά και την παράθεση των λαθών που έκανε στην έκθεσή του, λόγω των πιέσεων από τα μέλη του. Υπενθυμίζεται ότι αρκετές φορές σημαντικοί μέτοχοι του ΔΝΤ από τις αναπτυσσόμενες χώρες είχαν εκφράσει τις αντιρρήσεις τους για την οικονομική συμμετοχή του Ταμείου στα προγράμματα διάσωσης των χωρών της Ευρωζώνης.
Κατά τα άλλα, ο Όλι Ρεν έβαλε την κασέτα και είπε ότι η Ελλάδα θα πρέπει να προχωρήσει στην εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων, «που έχουν καθυστερήσει». Επέρριψε, δε, την ευθύνη για τις καθυστερήσεις και στην αντιπολίτευση, ίσως επειδή έκανε τις δηλώσεις στον χώρο ενός φόρουμ στο οποίο αργότερα θα ανέβαινε να μιλήσει και ο πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς. Λίγη στήριξη στον ομοϊδεάτη του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος δεν βλάπτει.
Ρεν: Για το κούρεμα θα δούμε, αν προχωρήσουν οι "μεταρρυθμίσεις"
Στο διά ταύτα τώρα, στο θέμα του κουρέματος, για το οποίο επιμένει μονότονα το ΔΝΤ, ο Ρεν είπε ότι αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει στο τραπέζι, πλην όμως άφησε να εννοηθεί ότι, εφόσον στην Ελλάδα προχωρήσουν οι μεταρρυθμίσεις, τότε η τρόικα θα ξαναδεί το πρόγραμμα.
Όλη αυτή η (μη) συζήτηση για το ελληνικό κούρεμα θυμίζει, εν είδει φάρσας ή τραγωδίας, τις συζητήσεις που γίνονταν για το πρώτο κούρεμα, αυτό του ιδιωτικού τομέα, επί ένα χρόνο, πριν αυτό συντελεστεί και ουσιαστικά απολέσει τις θετικές επιδράσεις του, όπως εκτίμησε στην έκθεσή του το ΔΝΤ.
Κι όλοι περιμένουν να περάσουν οι γερμανικές εκλογές για να μιλήσουν πιο συγκεκριμένα.
Οι συνήγοροι του ΔΝΤ τα ρίχνουν σε Γάλλους - Γερμανούς
Στο μεταξύ, ενώ οι επίσημοι εκπρόσωποι του ΔΝΤ φαίνεται για την ώρα να αφήνουν την έκθεση να κάνει τη δουλειά της και αποφεύγουν να απαντήσουν στην... γκρίνια της Κομισιόν και στη λογική απορία όσων αναρωτιούνται «αφού η συνταγή είναι λάθος, προς τι η επιμονή σ' αυτή» έχει κάνει την εμφάνισή του στον διεθνή Τύπο μια πλειάδα «συνηγόρων» του ΔΝΤ, θαυμαστών της «τόλμης» του να κάνει αυτοκριτική.
Ένα βήμα παραπέρα προχώρησε χθες ένας πρώην επικεφαλής οικονομολόγος του Ταμείου, ο Σάιμον Τζόνσον, ο οποίος βγήκε με άρθρο του στο Bloomberg να υποστηρίξει ότι στην έκθεσή του για την Ελλάδα το ΔΝΤ εμποδίζεται να πει όλη την αλήθεια, λόγω της μεγάλης συμμετοχής ευρωπαϊκών χωρών στο διοικητικό του συμβούλιο. Κι ότι οι ευθύνες της Ε.Ε. για την Ελλάδα είναι ακόμη μεγαλύτερες απ' ό,τι περιγράφεται στην έκθεση: «Είναι η γαλλική και η γερμανική κυβέρνηση που πρέπει να θεωρούνται υπεύθυνες για την ένταση της ύφεσης στην Ελλάδα -και τον υπερβολικό βαθμό ταλαιπωρίας που επιβλήθηκε στους ευάλωτους πολίτες σε όλη την περιφέρεια της Ευρωζώνης. Πολλά είναι τα λόγια για αλληλεγγύη, αλλά η πραγματικότητα είναι ότι αποφάσεις για τη μακροοικονομική πολιτική καθοδηγήθηκαν από μία μη σοφή προσέγγιση όσον αφορά το τραπεζικό σύστημα» γράφει.
Ο φόβος είναι οι τράπεζες...
Ο Τζόνσον θεωρεί ότι το μείζον πρόβλημα στην Ευρώπη είναι η χαμηλή κεφαλαιοποίηση των ευρωπαϊκών τραπεζών, η οποία απειλεί «όχι μόνο την Ελλάδα, αλλά όλη την ευρωπαϊκή περιφέρεια». Οι Ευρωπαίοι ζουν με τον φόβο ότι θα έχουν μια δική τους στιγμή, αντίστοιχη με αυτή της Lehman Brothers, εκτιμά ο Τζόνσον, και γι' αυτό, όταν προτάθηκε για πρώτη φορά η σημαντική αναδιάρθρωση του ελληνικού χρέους, η οικονομική ελίτ της Ευρωζώνης αντέδρασε ενωμένη. Οι Γερμανοί και οι Γάλλοι αξιωματούχοι ήταν μεταξύ εκείνων που ανησυχούσαν περισσότερο από το τι θα συνέβαινε, αν η Ελλάδα χρεωκοπούσε ή προχωρούσε σε μία συντεταγμένη αναδιάρθρωση. Ακόμη και οι χειρότερες αμερικανικές τράπεζες, ισχυρίζεται ο Τζόνσον, είναι σε πολύ καλύτερη κατάσταση από τις περισσότερες ευρωπαϊκές.
«Η Deutsche Bank, η BNP Paribas και η Credit Agricole συνήθως λειτουργούν με ένα μετοχικό κεφάλαιο μεταξύ 50 δισ. δολάρια και 100 δισ. δολάρια, ενώ έχουν ισολογισμούς πάνω από 2,5 τρισ. δολάρια. Η διαχείριση του κινδύνου είναι κακή σε αυτές τις τράπεζες και από τις εποπτικές τους αρχές», υποστηρίζει.
