Στη Βουλή φέρνει το ζήτημα των συνεργασιών του κράτους με ιδιωτικές φιλοζωικές οργανώσεις ο βουλευτής Λάρισας του ΣΥΡΙΖΑ – Προοδευτική Συμμαχία Βασίλης Κόκκαλης, καταθέτοντας ερώτηση προς τον Υπουργό Εσωτερικών με αιχμή την έλλειψη διαφάνειας και τις καταγγελλόμενες αποκλειστικότητες. Την ερώτηση συνυπογράφουν 7 ακόμη βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ.
Ο κ. Κόκκαλης εκφράζει έντονη ανησυχία για τα μνημόνια συνεργασίας που έχουν συναφθεί τα τελευταία χρόνια μεταξύ του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη και συγκεκριμένων Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων, όπως οι “Zero Stray Pawject Inc” και “Zero Stray Pawject Germany e.V.”. Όπως επισημαίνει, οι συμφωνίες αυτές συνοδεύτηκαν από δημόσια προβολή και εκδηλώσεις με την παρουσία της πολιτικής ηγεσίας, στοιχείο που, κατά τον ίδιο, αναδεικνύει τη βαρύτητα που τους αποδίδεται.
Σύμφωνα με τον ίδιο, υπάρχουν πληροφορίες ότι τα εν λόγω μνημόνια έχουν αποκλειστικό χαρακτήρα ως προς την υλοποίηση δράσεων εκπαίδευσης και ευαισθητοποίησης για την προστασία των ζώων. Αυτό, υποστηρίζει, δημιουργεί εύλογα ερωτήματα για το κατά πόσο αποκλείονται άλλοι φιλοζωικοί φορείς με μακρά παρουσία και αποδεδειγμένο έργο από αντίστοιχες συνεργασίες με το κράτος.
Ο Λαρισαίος βουλευτής επισημαίνει ότι η προνομιακή μεταχείριση συγκεκριμένων οργανώσεων ενδέχεται να οδηγεί σε de facto αποκλεισμό της υπόλοιπης κοινωνίας των πολιτών, η οποία έχει διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην ανάδειξη ζητημάτων ευζωίας και στην πίεση για ενίσχυση των ελεγκτικών μηχανισμών.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στο ζήτημα της εκπαίδευσης των αρμόδιων κρατικών οργάνων, με τον βουλευτή να σημειώνει ότι η ανάγκη αυτή είχε αναδειχθεί επανειλημμένα από πολλούς φορείς, χωρίς όμως – όπως υποστηρίζει – να έχουν όλοι ισότιμη συμμετοχή στις θεσμικές πρωτοβουλίες.
Παράλληλα, θέτει ζήτημα για τον τρόπο παρουσίασης δράσεων όπως η λεγόμενη «Αστυνομία Ζώων», σημειώνοντας ότι η δημόσια σύνδεσή της με συγκεκριμένες ΜΚΟ δημιουργεί την εικόνα ότι ιδιωτικοί φορείς έχουν πρωταγωνιστικό ρόλο σε πρωτοβουλίες που ανήκουν στον πυρήνα των κρατικών αρμοδιοτήτων.
Με την ερώτησή του, ο κ. Κόκκαλης ζητά σαφείς απαντήσεις για το θεσμικό πλαίσιο σύναψης των συνεργασιών, τα κριτήρια επιλογής των συγκεκριμένων οργανώσεων, καθώς και για το αν υπάρχει αποκλειστικότητα. Παράλληλα, ερωτά εάν δίνεται η δυνατότητα συμμετοχής και σε άλλους φορείς, ποιος εποπτεύει τις δράσεις που υλοποιούνται και ποια είναι τα μετρήσιμα αποτελέσματά τους.
Τέλος, ζητά διευκρινίσεις για το κατά πόσο υπήρξε θεσμική εμπλοκή των ΜΚΟ στην επικοινωνιακή προβολή κρατικών δράσεων και με ποια νομική βάση, υπογραμμίζοντας ότι η δημόσια πολιτική για την προστασία των ζώων οφείλει να διέπεται από διαφάνεια, ισοτιμία και λογοδοσία.
Αναλυτικά η Ερώτηση
Θέμα: «Αποκλειστικές συνεργασίες και ερωτήματα διαφάνειας στην πολιτική προστασίας των ζώων».
Κύριε Υπουργέ,
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι, στο πλαίσιο της άσκησης δημόσιας πολιτικής για την προστασία των ζώων και την ενίσχυση των ελεγκτικών μηχανισμών της Πολιτείας, έχουν συναφθεί μνημόνια συνεργασίας του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη με συγκεκριμένες ιδιωτικές Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις, μεταξύ των οποίων οι αναφερόμενες “Zero Stray Pawject Inc” και “Zero Stray Pawject Germany e.V.”.
Τα εν λόγω μνημόνια, τα οποία έχουν δημοσιοποιηθεί με επίσημες ανακοινώσεις και δελτία τύπου κατά τα έτη 2022 και 2024, συνοδεύτηκαν από θεσμική προβολή και δημόσιες εκδηλώσεις παρουσία πολιτικής ηγεσίας του Υπουργείου, γεγονός που καταδεικνύει τη βαρύτητα που αποδίδεται στη συγκεκριμένη συνεργασία.
Βάσει των διαθέσιμων πληροφοριών, τα εν λόγω μνημόνια φέρονται να έχουν αποκλειστικό χαρακτήρα ως προς την υλοποίηση δράσεων εκπαίδευσης και ευαισθητοποίησης στον τομέα της προστασίας των ζώων, με συνέπεια να εγείρονται ερωτήματα ως προς τη δυνατότητα συμμετοχής ή ισότιμης αξιοποίησης άλλων φιλοζωικών φορέων και σωματείων, τα οποία διαθέτουν πολυετή παρουσία και τεκμηριωμένο έργο στον συγκεκριμένο τομέα.
Έντονος προβληματισμός ανακύπτει από το γεγονός ότι η ανάθεση ή προνομιακή συνεργασία συγκεκριμένων ΜΚΟ με κρατικούς φορείς ενδέχεται να οδηγεί σε de facto αποκλεισμό άλλων οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών, οι οποίες είχαν ήδη συμβάλλει καθοριστικά στην ανάδειξη των ζητημάτων ευζωίας των ζώων και στην ανάληψη πρωτοβουλιών ενημέρωσης και πίεσης προς την Πολιτεία για την ενίσχυση των ελεγκτικών μηχανισμών.
Ειδικότερα, σύμφωνα με αναφορές, η ανάγκη συστηματικής εκπαίδευσης των αρμόδιων ελεγκτικών μηχανισμών της Πολιτείας επί της ισχύουσας νομοθεσίας για την
προστασία των ζώων είχε αναδειχθεί κατ’ επανάληψη από πλήθος φορέων της κοινωνίας των πολιτών, οι οποίοι ωστόσο δεν φαίνεται να έχουν συμπεριληφθεί ισότιμα στις σχετικές θεσμικές συνεργασίες.
Επιπλέον, προβληματισμό προκαλεί το γεγονός ότι η ίδρυση και λειτουργία εξειδικευμένων δράσεων, όπως η λεγόμενη “Αστυνομία Ζώων”, παρουσιάστηκε δημόσια σε άμεση σύνδεση με τη δράση συγκεκριμένων ΜΚΟ, γεγονός που δημιουργεί την εικόνα ανάληψης επικοινωνιακής πρωτοβουλίας από ιδιωτικό φορέα για δράσεις που άπτονται αποκλειστικά της κρατικής αρμοδιότητας.
Επειδή η διαχείριση της δημόσιας πολιτικής για την προστασία των ζώων οφείλει να διέπεται από διαφάνεια, θεσμική ισοτιμία και ίση πρόσβαση των φορέων της κοινωνίας των πολιτών,
Επειδή η τυχόν ύπαρξη αποκλειστικών μνημονίων συνεργασίας με συγκεκριμένους ιδιωτικούς φορείς εγείρει ζητήματα ίσης μεταχείρισης και θεσμικής ουδετερότητας,
Επειδή η δημόσια προβολή τέτοιων συνεργασιών πρέπει να συνοδεύεται από σαφή λογοδοσία ως προς τα κριτήρια επιλογής, το περιεχόμενο και την αποτελεσματικότητά τους,
Επειδή η διασφάλιση της νομιμότητας και της αποτελεσματικότητας των σχετικών δράσεων αποτελεί υποχρέωση της Πολιτείας
Κατόπιν τούτων, ερωτάται ο κ. Υπουργός:
1. Ποιο είναι το ακριβές θεσμικό και νομικό πλαίσιο βάσει του οποίου συνήφθησαν τα μνημόνια συνεργασίας του Υπουργείου με τις ανωτέρω ΜΚΟ;
2. Υφίσταται αποκλειστικός χαρακτήρας των εν λόγω συνεργασιών και, εάν ναι, με ποια αιτιολογία και ποια διαδικασία θεσπίστηκε;
3. Με ποια κριτήρια επελέγησαν οι συγκεκριμένες ΜΚΟ έναντι άλλων φιλοζωικών οργανώσεων με μακρόχρονη δράση στον τομέα της προστασίας των ζώων;
4. Υπάρχει δυνατότητα συμμετοχής ή συνεργασίας άλλων φορέων της κοινωνίας των πολιτών στο εν λόγω πλαίσιο δράσεων και, εάν όχι, για ποιον λόγο;
5. Ποιος φορέας εποπτεύει το περιεχόμενο, την υλοποίηση και την αξιολόγηση των εκπαιδευτικών δράσεων που υλοποιούνται στο πλαίσιο των εν λόγω μνημονίων;
6. Ποια είναι τα μετρήσιμα αποτελέσματα των συγκεκριμένων προγραμμάτων εκπαίδευσης και με ποια κριτήρια αξιολογούνται;
7. Υπήρξε οποιαδήποτε θεσμική εμπλοκή των ΜΚΟ στην παρουσίαση ή επικοινωνιακή προβολή κρατικών δράσεων, όπως η “Αστυνομία Ζώων”, και αν ναι, με ποιο θεσμικό έρεισμα;
Οι ερωτώντες Βουλευτές
Κόκκαλης Βασίλειος
Γαβρήλος Γεώργιος
Δούρου Ειρήνη (Ρένα)
Μαμουλάκης Χαράλαμπος (Χάρης)
Μεϊκόπουλος Αλέξανδρος
Μπάρκας Κωνσταντίνος
Νοτοπούλου Αικατερίνη
Παναγιωτόπουλος Ανδρέας