Στην πρόσφατη συνεδρίαση του ΚΥΣΕΑ εγκρίθηκαν εξοπλιστικά προγράμματα ύψους 5 δισ. ευρώ. Ποια είναι τα δύο χαρακτηριστικά αυτής της απόφασης;
Πρώτον, οι απευθείας αναθέσεις· είναι η πρακτική που έχει γίνει συνήθεια στην κυβέρνηση Μητσοτάκη. Τώρα που έχουμε και πάλι μια πολεμική κρίση στην περιοχή μας, είναι μία ακόμα ευκαιρία για την κυβέρνηση για απευθείας αναθέσεις.
Δεύτερον, η αντιπαλότητα Αμερικανών και Ισραηλινών γι’ αυτά που αγοράζει η Ελλάδα. Ήμασταν παραδοσιακοί πελάτες των Αμερικανών· τα τελευταία χρόνια υπάρχουν, όμως, οι σχέσεις των κυβερνήσεων Μητσοτάκη-Νετανιάχου που έφεραν μεγάλες συμφωνίες. Το MLRS (Multiple Launch Rocket System), σύστημα πολλαπλών εκτοξευτών πυραύλων, που συμφωνήθηκε αρχικώς με το Ισραήλ, εκνεύρισε τους Αμερικανούς, οι οποίοι θέλουν να μας πουλήσουν το δικό τους. Ο πόλεμος αποτελεί και πάλι ευκαιρία για την κυβέρνηση και για συμφωνίες και για την εσωτερική κατανάλωση ενόψει εκλογών.
Οι πιέσεις
Γράφαμε την προηγούμενη Κυριακή ότι η κυβέρνηση Νετανιάχου όπως και η κυβέρνηση Τραμπ πιέζουν την Αθήνα για μεγαλύτερη εμπλοκή, σε επιχειρησιακό επίπεδο. Αυτό, όμως, που είναι ιδιαίτερα ανησυχητικό είναι οι πιέσεις της ισραηλινής κυβέρνησης του Μπενιαμίν Νετανιάχου προς την ελληνική κυβέρνηση για διεύρυνση της στρατιωτικής συνεργασίας των δύο χωρών· τόσο σε ό,τι αφορά την πληρωμή των ήδη συμφωνηθέντων, όσο και την αγορά νέων (περισσότερων) οπλικών συστημάτων από το Ισραήλ.
Οι επισημάνσεις αυτές επιβεβαιώθηκαν τις επόμενες ώρες από τις δηλώσεις του Νετανιάχου, όπως και του Τραμπ - και οι δύο ζήτησαν εμπλοκή των Ευρωπαίων στην επίθεση κατά του Ιράν. Οι ιδιαίτερες σχέσεις της Ελλάδας με το Ισραήλ τα τελευταία χρόνια δεν είναι κάτι κρυφό, ούτε είναι κάτι που προσπαθεί να κρύψει η κυβέρνηση Μητσοτάκη. Μάλιστα, στις σχέσεις αυτές η κυβέρνηση προσδίδει στρατηγικό χαρακτήρα.
Λίγες μέρες μετά την έναρξη του καθολικού πολέμου κατά του Ιράν, ο ισραηλινός πρωθυπουργός δήλωσε ότι η χώρα του μαζί με άλλες χώρες της περιοχής, όπως και με την Ελλάδα και την Κύπρο (τις μόνες που κατονόμασε), επιδιώκει να δημιουργήσει έναν άξονα. Η δήλωση αυτή ούτε διαψεύσθηκε, ούτε καν σχολιάστηκε από την Αθήνα και από τη Λευκωσία. Σχολιάστηκε, κατά κάποιον τρόπο, από την Τεχεράνη, μέσω του επίσημου Πρακτορείου Ειδήσεων IRNA. «Ελλάδα και Αζερμπαϊτζάν στηρίζουν πρακτικά, με αγαθά, το Ισραήλ» αναφέρεται, μεταξύ άλλων, σε άρθρο για τις χώρες της περιοχής και τη στάση που κρατούν στη σημερινή διαμάχη.
Το ΚΥΣΕΑ
H πρόσφατη συνεδρίαση του ΚΥΣΕΑ επιβεβαίωσε ότι υπάρχει σπουδή για την προώθηση των εξοπλιστικών προγραμμάτων. Φυσικά και έγινε συζήτηση για την κατάσταση στην περιοχή, την κλιμάκωση των εχθροπραξιών και τις συνέπειες. Όπως και για την ετοιμότητα των μονάδων που βρίσκονται πιο κοντά στο θέατρο των εξελίξεων, όπως είναι οι μονάδες Patriot ή τα πλοία στην Ερυθρά Θάλασσα και στην Ανατολική Μεσόγειο. Υπήρξε ενημέρωση από τους αρμόδιους υπουργούς, Γεραπετρίτη και Δένδια.
Το κυρίως «πιάτο», όμως, ήταν οι εξοπλισμοί. Ο λεγόμενος θόλος ή «Ασπίδα του Αχιλλέα» (αντι-drone, αντιαεροπορικό, αντιβαλλιστικό σύστημα), που αγοράζουμε από το Ισραήλ, είναι ο κορωνίδα των νέων εξοπλισμών. Στοιχίζει κάπου 3 δισ., αλλά δεν υπάρχει ενημέρωση για τα βασικά χαρακτηριστικά του· ούτε για το τι ακριβώς αγοράζουμε. Για τα συγκεκριμένα συστήματα, που είναι της νεότερης ψηφιακής τεχνολογίας, έχει πολύ μεγάλη σημασία τι αγοράζεις - αν ο βασικός πηγαίος έλεγχος ανήκει στον αγοραστή ή συνεχίζει να έχει έλεγχο στο σύστημά σου ο πωλητής. Δηλώνεται σήμερα ότι αγοράζεται και ο πηγαίος κώδικας του συστήματος, εκτός από την επιβεβαίωση για την αγορά του συγκεκριμένου συστήματος, όπως δήλωσε ο υπουργός Άμυνας Νίκος Δένδιας.
Το ΚΥΣΕΑ αποφάσισε να προχωρήσουν και «οι υποδομές για τα μαχητικά αεροσκάφη F-35», ενώ υπενθύμισε ότι το πρώτο F-35 θα παραδοθεί στη χώρα μας το 2028. Για το ζήτημα της αναβάθμισης των F-16 Block 50 σε F-16 Viper, το οποίο επίσης θα προχωρήσει, ο κ. Δένδιας τόνισε ότι «με αυτά τα Viper η Πολεμική μας Αεροπορία θα υπερβεί κατά πολύ τα εκατό F-16 Viper και μαζί με τα μαχητικά αεροσκάφη Rafale και τα F-35 θα είναι μία από τις πιο ισχυρές αεροπορίες στην Ευρώπη».
Ανέφερε ακόμη ότι «δεν αγνοούμε τα θέματα των μεταγωγικών αεροσκαφών», σημειώνοντας ότι «το ΚΥΣΕΑ ενέκρινε το πρόγραμμα συντήρησης των αεροσκαφών C-27». Υπενθύμισε δε, ότι όταν ανέλαβε αυτή η κυβέρνηση «η χώρα είχε, δεν είχε σε χρήση ένα μεταγωγικό αεροσκάφος, ενώ αυτή τη στιγμή η χώρα έχει 12 μεταγωγικά αεροπλάνα».
Ο κ. Δένδιας, σύμφωνα με πληροφορίες, επισήμανε κατά τη συνεδρίαση του ΚΥΣΕΑ, ότι στα προγράμματα αυτά θα υπάρχει συμμετοχή κατά 25% της Ελληνικής Αμυντικής Βιομηχανίας, καθώς και πρόσβαση στον πηγαίο κώδικα των συστημάτων.
Παρά τον πανηγυρικό χαρακτήρα των αποφάσεων, ο διάβολος βρίσκεται στις πάμπολλες τεχνικές λεπτομέρειες.
Κρατάμε λοιπόν μικρό καλάθι για τους χρόνους παράδοσης, για το τελικό προϊόν που αγοράζουμε, και πάνω απ’ όλα για το κόστος.
Τα δύο αγκάθια
Οι απευθείας αναθέσεις είναι η μεγάλη αγάπη της κυβέρνησης Μητσοτάκη· θα ήταν απίθανο να την εγκαταλείψει στα εξοπλιστικά.
Το πρώτο αγκάθι λοιπόν βρίσκεται στις αποφάσεις. Το δεύτερο αγκάθι είναι η κόντρα που προήλθε από την αντίδραση των Αμερικανών για την αγορά του συστήματος MLRS (σύστημα πολλαπλών εκτοξευτών πυραύλων), το οποίο συμφωνήθηκε αρχικώς με το Ισραήλ. Το ζήτημα εκνεύρισε τους Αμερικανούς που θέλουν να μας πουλήσουν αυτοί το δικό τους. Σύμφωνα με πληροφορίες, για το συγκεκριμένο θέμα φαίνεται ότι υπήρξε απευθείας παρέμβαση από την εδώ αμερικανική πρεσβεία.
Έτσι το θέμα αγορά τού MLRS δεν ήταν στην ημερήσια διάταξη του ΚΥΣΕΑ. Θα πρέπει η Αθήνα να αποφασίσει από ποιον θα αγοράσει τελικά: από τον φίλο Νετανιάχου ή από το μεγάλο αφεντικό, τον Ντόναλντ Τραμπ.
