Ο ξεσηκωμός των αγροτών από τη μία και η προαναγγελία ίδρυσης κόμματος από τον Αλέξη Τσίπρα -σε συνδυασμό με αναμονή από Σαμαρά και Καρυστιανού- από την άλλη παράγουν κραδασμούς και ανοίγουν την προοπτική συνολικότερης αναδιάταξης του πολιτικού συστήματος.
Για πρώτη φορά από το 2019 η κυβέρνηση βρίσκεται αντιμέτωπη με τον αγροτικό κόσμο, που αποτέλεσε τη σημαντικότερη εκλογική δεξαμενή της Ν.Δ. και συνέβαλε καθοριστικά στο 41%. Είναι σαφές ότι τα ποσοστά αυτά δεν θα τα ξαναδεί στην περιφέρεια. Ήδη σε κάποιες περιοχές στη Βόρεια Ελλάδα είναι δεύτερο κόμμα η Ελληνική Λύση του Κυριάκου Βελόπουλου εισπράττοντας τις απώλειες. Η Ν.Δ. χάνει την Κρήτη. Το ότι οι φιλικοί στο σύστημα Μητσοτάκη παράγοντες εισέπραξαν μεγάλα ποσά μέσω του ΟΠΕΚΕΠΕ εξοργίζει τους παραγωγούς της Μεγαλονήσου. Ενδεικτικό είναι ότι ο Κυριάκος Μητσοτάκης ακύρωσε τα εγκαίνια για το καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης της Κρήτης με την Αττική και ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης ακύρωσε την επίσκεψη των αγροτών από την Κρήτη και τη συνάντηση με εκπροσώπους φορέων και κομμάτων. Είναι στο όριο του ευτράπελου ότι έκανε παρέμβαση ο Λευτέρης Αυγενάκης, από τους βασικούς πολιτικούς υπαίτιους του σκανδάλου του ΟΠΕΚΕΠΕ.
Αλλά και στη Θεσσαλία η οργή μεταξύ των δεξιών αγροτών ξεχείλισε όταν τα τηλεοπτικά πλάνα έδειξαν τους αστυνομικούς να χτυπούν τον δικό τους αγροτοσυνδικαλιστή Χρήστο Σιδηρόπουλο. Η επίθεση έκανε πιο έντονο το ψυχικό ρήγμα. Για τους νεοδημοκράτες η αγανάκτηση συνοψίζεται στο εξής: «Αφενός μέσω του ΟΠΕΚΕΠΕ μοίρασαν χρήμα σε άλλους και αφετέρου τώρα μας χτυπούν κιόλας». Η αρχική γραμμή της σκληρής αντιμετώπισης από την πλευρά της κυβέρνησης με την παράλληλη καταφυγή στον κοινωνικό αυτοματισμό κατέρρευσε λόγω της μαζικότητας και της δυναμικότητας των μπλόκων, αλλά και γιατί το κλίμα στην κοινωνία έχει αλλάξει. Η πλειονότητα των πολιτών που υποφέρει από τις συνέπειες της κυβερνητικής πολιτικής και παρακολουθεί τις «γαλάζιες ακρίδες» να κερδίζουν κατ’ επανάληψη λαχεία και τζόκερ δεν είναι πρόθυμη να βάλει πλάτη στην κυβέρνηση. Μάλλον το αντίθετο αυτή τη φορά, δείχνει συμπάθεια στους αγρότες. Το αγροτικό φέρνει σε πρώτο πλάνο -παρά τις φιλότιμες προσπάθειες των κυβερνητικών ΜΜΕ και την κακοκαιρία- τη συνολική αποτυχία της κυβέρνησης στην αναδιάρθρωση του αγροτικού τομέα σε συνδυασμό με την ενίσχυση των καρτέλ στη διακίνηση και στην κατανάλωση που επιβαρύνουν την ακρίβεια.
Διευρύνεται η γκρίζα ζώνη
Η κοινωνική δυσαρέσκεια αποτυπώνεται στη διεύρυνση της γκρίζας ζώνης των αναποφάσιστων ψηφοφόρων καθώς και των πολιτών που στις δημοσκοπήσεις προτιμούν τον «κανένα» ή που προσδοκούν (πάνω από 60%) τη δημιουργία νέων κομμάτων. Η υποχώρηση της κυβέρνησης προκαλεί κατακερματισμό και στον χώρο της Κεντροδεξιάς.
Μέσα σε αυτό το ευρύτερο πλαίσιο ο Αλέξης Τσίπρας έδειξε καθαρά την πρόθεσή του να κινηθεί στη δημιουργία νέου κόμματος, προκαλώντας νέους κραδασμούς στο πολιτικό σύστημα. Η κυβέρνηση, μετά την αρχική περιφρόνηση και την απαξίωση, τώρα με αμηχανία αναζητά γραμμή αντιμετώπισης, ενώ ήδη αμφισβητείται η στρατηγική, με τον Βασίλη Κικίλια να τονίζει πως «δεν νομίζω ότι βοήθησε τη Ν.Δ. η κατάρρευση ή κονιορτοποίηση του χώρου της Αριστεράς». Στο Μαξίμου εξετάζουν το ενδεχόμενο ο νέος φορέας να υπερβεί σε κάποιο βαθμό τον κατακερματισμό της Κεντροαριστεράς και να προβάλει ως πιθανή εναλλακτική λύση και αντίπαλος πόλος στην κυβέρνηση. Σε αυτή την περίπτωση θα καταρρεύσει η τελευταία γραμμή άμυνας που συνοψίζεται στο «μετά τον Μητσοτάκη το χάος».
Το αδιέξοδο του Ανδρουλάκη
Η κίνηση Τσίπρα επί του παρόντος προκαλεί πανικό στην ηγετική ομάδα του ΠΑΣΟΚ. Είναι ενδεικτικό ότι η Χαριλάου Τρικούπη εξέδωσε μια σκληρή ανακοίνωση έξι μόλις λεπτά μετά την ολοκλήρωση της ομιλίας του Αλ. Τσίπρα στο Παλλάς. Φυσικά, την είχαν έτοιμη. Λίγες μέρες νωρίτερα ο Νίκος Ανδρουλάκης έκανε παρέμβαση στην εκδήλωση για την COP30, πρότεινε στον ΣΥΡΙΖΑ και στη Νέα Αριστερά συνεργασία για την αναθεώρηση του άρθρου 86 του συντάγματος, ενώ το ΠΑΣΟΚ πυκνώνει τη συμμετοχή του σε κοινές πρωτοβουλίες στη Βουλή με τον ΣΥΡΙΖΑ και τη Νέα Αριστερά προσπαθώντας να δημιουργήσει ανάχωμα.
Το αδιέξοδο περιέγραψε με τις πρόσφατες δηλώσεις του ο Οδυσσέας Κωνσταντινόπουλος, ο οποίος είπε ότι αφενός η επανεκλογή του Νίκου Ανδρουλάκη είναι πρόσφατη και δεν μπορεί να αμφισβητηθεί, αφετέρου όμως το ΠΑΣΟΚ δεν μπορεί να είναι ξανά τρίτο. Ο Οδ. Κωνσταντινόπουλος τείνει ευήκοον ους στον Αλ. Τσίπρα, όπως άλλωστε και ο δήμαρχος Αθηναίων Χάρης Δούκας, που αν συνεχίσει τις διαφωνίες, όπως λένε κάποιες γλώσσες πέριξ της Χαριλάου Τρικούπη, θα βρεθεί αντιμέτωπος με το φάσμα της διαγραφής. Άσχετα με το πώς θα φτάσει μέχρι τις εκλογές ο κατακερματισμένος χώρος της Κεντροαριστεράς, το ενδεχόμενο μιας κοινής παρουσίας στην εκλογική αναμέτρηση -όσο και αν προς το παρόν απορρίπτεται- είναι πάντα ένα σενάριο στο τραπέζι.
Από την άλλη, αν δεν βρεθεί ένα σχήμα συνεργασίας με τις υπάρχουσες δυνάμεις της Αριστεράς, μια κίνηση Τσίπρα μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα τον ακόμη μεγαλύτερο κατακερματισμό του χώρου. Το στοίχημα είναι ανοιχτό για όλους.
Αναμονή
Το δεκαπενθήμερο της δημοσιότητας του Αλ. Τσίπρα και της «Ιθάκης» πάγωσε τις κινήσεις στο φάσμα της Δεξιάς με πρωταγωνιστή τον Αντώνη Σαμαρά. Αλλά οι συνεργάτες του διαβεβαιώνουν ότι ο σχεδιασμός δεν έχει ανατραπεί και το ξετύλιγμα των κινήσεων είναι απλώς θέμα τάιμινγκ που εν πολλοίς συναρτάται με την περαιτέρω φθορά της κυβέρνησης και τις εξελίξεις γύρω από τις εκλογές. Ο Αντ. Σαμαράς έσπευσε να κάνει τη συνέντευξη-μανιφέστο για να προλάβει την έκδοση του βιβλίου Τσίπρα. Οι συνεργάτες απάντησαν στην κίνηση Τσίπρα υποστηρίζοντας ότι εντάσσεται στο ευρύτερο «αποτυχημένο» κατ’ αυτούς πλαίσιο της ίδιας συστημικής διαχείρισης, στην οποία περιλαμβάνουν τη Ν.Δ. και το ΠΑΣΟΚ. Επιχειρούν έτσι να διαμορφώσουν μία πολιτική και ιδεολογική διαχωριστική γραμμή όπου ο δικός τους νέος φορέας θα εμφανιστεί ως ο εκφραστής μιας ριζοσπαστικής Νέας Δεξιάς απέναντι στο κατ’ αυτούς παρωχημένο μοντέλο του «εκσυγχρονισμού και της παγκοσμιοποίησης».
Από την άλλη, μία ημέρα μετά την επίσημη παρουσίαση-συγκέντρωση του Αλ. Τσίπρα εμφανίστηκε η Μαρία Καρυστιανού με μια πολιτική δήλωση. Έδωσε το «παρών» σε ένα κοινό που διεκδικεί ανταγωνιστικά κυρίως με τον Αλέξη Τσίπρα και λιγότερο με τον Αντώνη Σαμαρά.
Δεν είναι καθόλου απίθανο μέχρι τις εκλογές, ειδικά αν ο Κυριάκος Μητσοτάκης συνεχίσει τις καθυστερήσεις, να έχουμε ένα νέο πολιτικό τοπίο.