Live τώρα    
13°C Αθήνα
ΑΘΗΝΑ
Ελαφρές νεφώσεις
13 °C
11.7°C13.3°C
4 BF 62%
ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ
Αίθριος καιρός
8 °C
7.2°C8.9°C
2 BF 39%
ΠΑΤΡΑ
Αίθριος καιρός
8 °C
6.7°C9.0°C
1 BF 61%
ΗΡΑΚΛΕΙΟ
Αραιές νεφώσεις
15 °C
13.3°C15.6°C
5 BF 67%
ΛΑΡΙΣΑ
Ελαφρές νεφώσεις
5 °C
-1.0°C9.4°C
1 BF 92%
Πολυτεχνείο / Η κυβερνητική προβοκάτσια και η στάση της αντιπολίτευσης
  • Μείωση μεγέθους γραμματοσειράς
  • Αύξηση μεγέθους γραμματοσειράς
Εκτύπωση

Πολυτεχνείο / Η κυβερνητική προβοκάτσια και η στάση της αντιπολίτευσης

ΣΥΝΤΑΓΜΑ

Πάντοτε σε περιόδους πολιτικής κρίσης η ατζέντα «Νόμος και Τάξη» ήταν ένα ασφαλές καταφύγιο για τη Δεξιά. Με τη βοήθεια των κατευθυνόμενων Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης, η διαίρεση των πολιτικών δυνάμεων σε αυτές που επιζητούν την ηρεμία και την κανονικότητα και σε αυτές που διαταράσσουν τον ομαλό κοινωνικό βίο με επαναστατικές γυμναστικές βοηθούσε στη συσπείρωση της συντηρητικής πλειονότητας των πολιτών. Κυρίως, όμως, βοηθούσε στο να αλλάξει η πολιτική ατζέντα και να απομακρυνθεί η συζήτηση από τα κρίσιμα θέματα που απασχολούν την κοινωνία: την οικονομική ανασφάλεια, το αίσθημα της απόγνωσης και της κατάφωρης αδικίας και -στις σημερινές συνθήκες- την αποτυχία στη διαχείριση της πανδημίας.

Η προβοκάτσια Χρυσοχοΐδη

Αυτό ακριβώς το σχέδιο, δηλαδή η στροφή στην ατζέντα «Νόμος και Τάξη», ενεργοποιήθηκε στη φετινή επέτειο του Πολυτεχνείου. Αν η κυβέρνηση ήθελε απλώς να διασφαλίσει την τήρηση των επιβεβλημένων περιορισμών, θα μπορούσε, πριν κάνει τις ανακοινώσεις της, να έρθει σε επαφή με τα κόμματα της αριστερής αντιπολίτευσης. Άλλωστε και ο ΣΥΡΙΖΑ και το ΚΚΕ και το ΜέΡΑ25 είχαν ξεκαθαρίσει ότι οι εκδηλώσεις που προγραμμάτιζαν θα είχαν συμβολικό και όχι μαζικό χαρακτήρα και θα τηρούσαν αυστηρά τους υγειονομικούς κανόνες. Αντί για μια τέτοια διαβούλευση, η κυβέρνηση προτίμησε να δημιουργήσει τετελεσμένα, βάζοντας τον Χρυσοχοΐδη να ανακοινώσει καθολική απαγόρευση των εκδηλώσεων και απαιτώντας από τα κόμματα της Αριστεράς να πειθαρχήσουν χωρίς συζήτηση.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Αυτή η επίδειξη αυταρχισμού είχε ως βασικό στόχο τον ΣΥΡΙΖΑ. Οι υπολογισμοί της κυβέρνησης προέβλεπαν ότι, σε κάθε περίπτωση, θα υπήρχαν ομάδες που θα προσπαθούσαν να σπάσουν την απαγόρευση προκαλώντας, φυσικά, τη βίαιη επέμβαση της αστυνομίας. Τα γεγονότα που θα ακολουθούσαν, οι προπαγανδιστικοί μηχανισμοί της κυβέρνησης θα μπορούσαν άνετα να τα χρεώσουν στον ΣΥΡΙΖΑ, κατηγορώντας τον ότι υποκινεί τη βία και την ανομία και αδιαφορεί για τη διασπορά του κορωνοϊού, την ώρα μάλιστα που τα νοσοκομεία της χώρας είναι ήδη γεμάτα. Και έτσι θα στηνόταν το αφήγημα ότι υπεύθυνος για την κατάρρευση του Εθνικού Συστήματος Υγείας τις επόμενες ημέρες θα ήταν ο πολιτικός καιροσκοπισμός της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Αυτό που έκανε ο Χρυσοχοΐδης ήταν μια καλοστημένη προβοκάτσια.

Η απάντηση της αντιπολίτευσης

Σε μια κίνηση που η κυβέρνηση δεν περίμενε, τα τρία κόμματα της αριστερής αντιπολίτευσης απάντησαν από κοινού ότι η απαγόρευση Χρυσοχοΐδη ήταν παράνομη και ότι σκόπευαν να την αγνοήσουν, τηρώντας σε κάθε περίπτωση τα μέτρα ασφαλείας. Η εξέλιξη αυτή έφερε την κυβέρνηση στην θέση του αμυνόμενου. Από εκεί που πήγαινε να στριμώξει τον ΣΥΡΙΖΑ, βρέθηκε στριμωγμένη από τρία κόμματα της αντιπολίτευσης. Και εκεί που το πρόσχημά της ήταν η προστασία του κόσμου από την πανδημία, αναδείχτηκε η πραγματική της πρόθεση, που ήταν να επιδιώξει μια ιδεολογική νίκη απέναντι στην «ηγεμονία της Αριστεράς» ανήμερα της επετείου του Πολυτεχνείου.

Αξίζει να σημειωθεί ότι από την ώρα που ο Μητσοτάκης βρέθηκε στην άμυνα, οι ακροδεξιές τάσεις μέσα στη Ν.Δ. αποχαλινώθηκαν. Ο Χρυσοχοΐδης ανακοίνωσε απαγόρευση συναθροίσεων άνω των τριών ατόμων, ένα μέτρο που δεν θα πετύχαινε τίποτα περισσότερο, ήταν αρκετό όμως για να δείξει στον προοδευτικό κόσμο πόσο εξοικειωμένη είναι η σημερινή κυβέρνηση με απαγορευτικές διατάξεις που εφάρμοσε η Χούντα. Οι ακροδεξιοί στα κοινωνικά δίκτυα λύσσαξαν, ζητώντας φωτιά και τσεκούρι στα κεφάλια όσων θα παραβίαζαν την απαγόρευση. Λύσσαξαν ακόμα περισσότερο όταν τα κόμματα της Αριστεράς, το πρωί της περασμένης Τρίτης, έκαναν αυτό που σκόπευαν να κάνουν χωρίς η αστυνομία να τολμήσει να τα εμποδίσει. Ακόμα και βουλευτές της Ν.Δ. εξέφρασαν την αγανάκτησή τους κατηγορώντας την αστυνομία, τον υπουργό και εμμέσως τον πρωθυπουργό για πρωτοφανή ένδειξη αδυναμίας απέναντι στην Αριστερά. Αποτέλεσμα όλης αυτής της πίεσης ήταν τα αντίποινα που έγιναν το μεσημέρι της ίδιας μέρας από τα ΜΑΤ σε βάρος διαδηλωτών του ΚΚΕ στα Προπύλαια.

Ο φαύλος κύκλος της ακροδεξιάς εσωστρέφειας

Οι εξελίξεις αυτές δείχνουν τη μηχανική των πολιτικών πραγμάτων: όταν η κυβέρνηση έχει την πρωτοβουλία των κινήσεων -πράγμα στο οποίο συμβάλλει τα μέγιστα η λίστα Πέτσα-, τότε ο λόγος που εκφράζει είναι ηγεμονικός, απευθυνόμενος στον μεσαίο χώρο. Όταν η κυβέρνηση περιορίζεται στην άμυνα, τότε παίρνει ασυζητητί το πάνω χέρι η Ακροδεξιά, σε όλες της τις μορφές. Η ενίσχυση της Ακροδεξιάς, όμως, ενισχύει ακόμα περισσότερο την απομόνωση της κυβέρνησης δημιουργώντας ρήγματα στους δεσμούς της με τον μεσαίο χώρο. Και οι λόγοι να βρεθεί σε απομόνωση η κυβέρνηση το επόμενο διάστημα είναι πολλοί και σοβαροί. Το πολιτικό κέρδος που πιστώθηκε μετά το πρώτο λοκντάουν έχει εξανεμιστεί, η κατάσταση στη δημόσια υγεία έχει εξουδετερώσει το πομπώδες αφήγημα περί επιτελικού κράτους, η αυτογελοιοποίηση πάει σύννεφο με τις πλατφόρμες τηλεκπαίδευσης της Ν. Κεραμέως και τα Εθνικά Προγράμματα Εμβολιασμού που ανακοινώνει ο Κικίλας χωρίς να υπάρχουν εμβόλια. Το πιο σοβαρό όμως είναι η τεράστια ανασφάλεια που βιώνει η κοινωνία για την πορεία της οικονομίας, καθώς και η οργή για την προκλητική αδιαφορία που επιδεικνύεται απέναντι στα αδύναμα κοινωνικά στρώματα.

Όσο χειρότερα θα πηγαίνουν τα πράγματα για την κυβέρνηση τόσο θα ενισχύεται το ειδικό βάρος της Ακροδεξιάς μέσα στις γραμμές της. Αυτός ο φαύλος κύκλος υπήρξε τελικά η ταφόπλακα της κυβέρνησης Σαμαρά, που αποσύρθηκε από το πολιτικό προσκήνιο όχι απλώς ηττημένη, αλλά φορτωμένη με το επαίσχυντο βάρος της κάλυψης που παρείχε στη Χρυσή Αυγή μέχρι τη δολοφονία του Φύσσα.

Πώς ανατρέπονται οι πολιτικοί συσχετισμοί

Στην πολιτική, ωστόσο, δεν υπάρχουν αυτοματισμοί, ενώ οι σεισμικές μετακινήσεις είναι σπάνιο φαινόμενο. Ο ΣΥΡΙΖΑ, εφαρμόζοντας στο μεγαλύτερο μέρος της κυβερνητικής του θητείας ένα πολιτικό πρόγραμμα που δεν ήταν δικό του και σφυροκοπούμενος ανελέητα από το σύνολο των ΜΜΕ, έχασε λιγότερο από το 4% της εκλογικής του δύναμης, σε μεγάλο βαθμό εξαιτίας δικών του υποκειμενικών αδυναμιών. Είναι λοιπόν ανεδαφικό να περιμένει κανείς ότι με τη γενικευμένη πολιτική απάθεια που επικρατεί σήμερα, την αποβλάκωση της κοινής γνώμης από τη λίστα Πέτσα, την εξάντληση της κοινωνίας από έναν τοξικό ανένδοτο πέντε χρόνων, οι πολιτικοί συσχετισμοί θα αλλάξουν από μόνοι τους. Είναι δουλειά της Αριστεράς να μετατρέψει την κοινωνική απελπισία σε δυναμική πολιτικής αλλαγής και αυτό χρειάζεται καθαρό πολιτικό λόγο, καθαρές προγραμματικές γραμμές και καθαρή φυσιογνωμία. Παρ’ όλο που η κυβερνητική φθορά είναι ήδη εδώ, και είναι μάλλον αναντίστρεπτη, η πολιτική μάχη για την ανατροπή των πολιτικών συσχετισμών μόλις τώρα ξεκινάει.

Υπάρχει έδαφος για συνεργασία της αντιπολίτευσης;

Οι πολιτικές συνθήκες, η απλή αναλογική και οι υποκειμενικές δυσκολίες

Ο Αλέξης Τσίπρας καταθέτει στεφάνι στο ΕΑΤ-ΕΣΑ

Η κοινή πρωτοβουλία των τριών κομμάτων της Αριστεράς απέναντι στον Χρυσοχοΐδη κατέστη εφικτή χάρη στο ΚΚΕ, που αποφάσισε να υπερβεί την υγειονομική ζώνη την οποία έχει χαράξει ανάμεσα στο ίδιο και στις άλλες πολιτικές δυνάμεις του χώρου. Σε κάθε περίπτωση, ήταν μια κίνηση που ανέτρεψε τον σχεδιασμό του Μητσοτάκη, ο οποίος χτυπάει συστηματικά τον ΣΥΡΙΖΑ επενδύοντας στον κατακερματισμό της Αριστεράς.

Κάθε αριστερή πολιτική δύναμη έχει, φυσικά, τις δικές της πολιτικές επιδιώξεις, οι οποίες μπορεί να είναι ανταγωνιστικές με αυτές των υπολοίπων. Αλλά είναι γεγονός ότι η κοινή τους στάση απέναντι στην προβοκάτσια του Χρυσοχοΐδη παρήγαγε εντυπωσιακό πολιτικό αποτέλεσμα σε βάρος της κυβερνητικής αυθαιρεσίας. Γι’ αυτό άλλωστε καλωσορίστηκε με θέρμη από τον ευρύτερο προοδευτικό κόσμο.

Ωστόσο παραμένει αδιευκρίνιστο το αν η κίνηση αυτή ήταν μεμονωμένη ή υπάρχουν οι προϋποθέσεις να επαναληφθεί, ενόψει μάλιστα των σκληρών νομοθετημάτων που δρομολογεί η κυβέρνηση Μητσοτάκη για τα εργασιακά και το ασφαλιστικό σύστημα. Η πραγματικότητα είναι ότι σήμερα οι όροι μιας σταθερότερης συνεργασίας ανάμεσα στην αριστερή αντιπολίτευση δεν υπάρχουν. Αναμφίβολα, η διαμόρφωση τέτοιων όρων θα ήταν ένα σημαντικό βήμα για την αλλαγή των πολιτικών συσχετισμών, πόσο μάλλον αν περιελάμβαναν και το ταλαντευόμενο, σήμερα, ΚΙΝ.ΑΛΛ., διαμορφώνοντας ένα προοδευτικό μέτωπο πάνω σε ένα μίνιμουμ εναλλακτικό κυβερνητικό πρόγραμμα. Οι ώριμες πολιτικές συγκλίσεις παράγουν πολλαπλασιαστικό και όχι αθροιστικό αποτέλεσμα. Και η διεξαγωγή των επόμενων εκλογών με απλή αναλογική ευνοεί τέτοιου είδους διεργασίες.

Ωστόσο υπάρχει πολύς δρόμος μέχρι εκεί. Οι εσωτερικοί ανταγωνισμοί ανάμεσα στα πολιτικά κόμματα της αντιπολίτευσης είναι ακόμα κυρίαρχοι και οι εσωτερικές αντιστάσεις εξαιρετικά ισχυρές. Σε κάθε περίπτωση, ο ΣΥΡΙΖΑ, ως το μεγαλύτερο κόμμα της αντιπολίτευσης, μπορεί να έχει το επόμενο διάστημα την πρωτοβουλία των κινήσεων για τη διαμόρφωση κοινής στάσης ανάμεσα στα κόμματα του προοδευτικού και αριστερού χώρου, απέναντι στα μεγάλα πολιτικά και κοινωνικά προβλήματα. Το αν όμως το Πολυτεχνείο ήταν μια νέα αρχή ή μια ιστορική εξαίρεση εξαρτάται από όλους.

 

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

ΓΝΩΜΕΣ

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ

EDITORIAL

ΑΝΑΛΥΣΗ

SOCIAL