Η προσπάθεια να μπει τέλος στην κατάσταση ανομίας που επικρατεί στο ραδιοτηλεοπτικό τοπίο τίθεται ως πρώτη προτεραιότητα της κυβέρνησης για το επόμενο διάστημα και με δεδομένη τη δεσμευτική απόφαση του ΣτΕ. Αντιθέτως, ο ανασχηματισμός φαίνεται να αναβάλλεται για αργότερα. Παράλληλα, η δεύτερη αξιολόγηση εξελίσσεται με την αναμενόμενη, αλλά μάλλον διαχειρίσιμη, πίεση των θεσμών (χωρίς να δημιουργεί ιδιαίτερες ανησυχίες ώς τώρα), ενώ στα μέσα του ερχόμενου μήνα έχει προγραμματιστεί η επίσκεψη του προέδρου των ΗΠΑ Μπάρακ Ομπάμα σε Αθήνα και Βερολίνο για το θέμα του χρέους.
Η ερχόμενη εβδομάδα ξεκινά, λοιπόν, με δύο κρίσιμες μάχες στο ζήτημα των τηλεοπτικών αδειών, μέσα στο πλαίσιο που ορίζει η απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας. Συγκεκριμένα, ο πρόεδρος της Βουλής Νίκος Βούτσης θα συγκαλέσει τη Δευτέρα τη Διάσκεψη των Προέδρων προκειμένου να επιτευχθεί συναίνεση για τη συγκρότηση του Εθνικού Συμβουλίου Ραδιοτηλεόρασης και ταυτόχρονα κατατίθεται από τον αρμόδιο υπουργό νομοθετική πρωτοβουλία για να δοθούν προσωρινές άδειες λειτουργίας στα κανάλια που τηρούν τα στάνταρ του νόμου Παππά και έναντι τιμήματος που θα προσδιοριστεί με βάση τα ποσά που φάνηκε ότι κοστολογούνται οι τηλεοπτικές άδειες από τον πρόσφατο διαγωνισμό.
Σε σχέση με το αν υπάρχει δυνατότητα να δοθούν οι προσωρινές βεβαιώσεις λειτουργίας και με δεδομένο ότι δεν έχει συγκροτηθεί ακόμη ΕΣΡ και δεν έχει καθαρογραφεί η απόφαση του ΣτΕ, ανώτατο κυβερνητικό στέλεχος εξηγούσε στην “Αυγή” ότι σημαντικότερη είναι η ανάγκη για μια έκτακτη και προσωρινή νομοθετική ρύθμιση. Κι αυτό διότι το ίδιο το ΣτΕ έχει ανακηρύξει παράνομο το καθεστώς που επικρατεί, αλλά και γιατί δεν ακύρωσε ολόκληρο τον νόμο, αλλά μόνο την τροπολογία που μετέφερε τις αρμοδιότητες από το ΕΣΡ στο αρμόδιο υπουργείο. Υπενθυμίζονται δε οι επί σειρά ετών παρατάσεις λειτουργίας των καναλιών και του πλαισίου ανομίας μέσα στο οποίο λειτουργούσαν παραμονές Πρωτοχρονιάς από τις προηγούμενες κυβερνήσεις.
Όξυνση της κυβερνητικής ρητορικής
Στο επίπεδο της πολιτικής αντιπαράθεσης με την αντιπολίτευση και κυρίως με τη Ν.Δ., η κυβέρνηση επιλέγει να απαντήσει σε ιδιαίτερα σκληρούς τόνους για δύο λόγους. Αφενός κρίνεται πως η στάση της Ν.Δ. έχει καθαρά υπονομευτικό χαρακτήρα στην όποια προσπάθεια της κυβέρνησης να βάλει μια στοιχειώδη τάξη και αφετέρου ότι η απόφαση του ΣτΕ είχε μια “απολυτότητα”, η οποία μοιάζει να εκφράζει και πολιτικά κίνητρα.
Σε ό,τι αφορά τη διαμάχη με τη Ν.Δ., η κυβέρνηση κάνει λόγο για “σχέδιο αποσταθεροποίησης, που έχει ενορχηστρωθεί εδώ και καιρό από τον Κυριάκο Μητσοτάκη και τα διαπλεκόμενα συμφέροντα που τον στηρίζουν”, με σειρά στελεχών του ΣΥΡΙΖΑ και των συμμάχων του να απαντούν ότι η κυβέρνηση δεν εκλέγεται και δεν πέφτει από δικαστικές αποφάσεις, αλλά από τον λαό. Επίσης, κατηγορείται η Ν.Δ. και ο Κυριάκος Μητσοτάκης προσωπικά ότι υπονόμευσαν συστηματικά τη συγκρότηση του Εθνικού Ραδιοτηλεοπτικού Συμβουλίου με τακτικού χαρακτήρα προσχήματα, προκειμένου να μη γίνει ο διαγωνισμός για τις τηλεοπτικές άδειες και να συνεχίσει το καθεστώς αυθαιρεσίας που τα παλιά κόμματα εξουσίας και η εγχώρια διαπλοκή επέβαλλαν επί 27 χρόνια σε βάρος του δημόσιου συμφέροντος. Επιπλέον, η κυβέρνηση σκοπεύει να αναδείξει τις πολιτικές ευθύνες όσων προσπάθησαν να σαμποτάρουν τον διαγωνισμό για τις τηλεοπτικές άδειες, όπως το ζήτημα θα αναδειχθεί με την υποχρεωτική πλέον επιστροφή των χρημάτων που έχουν καταβάλει οι υπερθεματιστές, τα οποία προορίζονταν για την κοινωνική πολιτική (15.000 θέσεις σε παιδικούς σταθμούς, 4.000 νοσηλευτές στο σύστημα Υγείας κ.ά).
Σε ό,τι αφορά την απόφαση του ΣτΕ, η κυβέρνηση ξεκαθαρίζει ότι είναι δεσμευτική, αλλά ασκεί σκληρή κριτική στο ανώτατο δικαστικό όργανο, υπενθυμίζοντας πως έκρινε συνταγματικά όλα τα Μνημόνια, το λουκέτο και το μαύρο στην ΕΡΤ το 2013, τη διάλυση των ασφαλιστικών ταμείων με το PSI του Βενιζέλου, αλλά έκρινε αντισυνταγματικό τον συγκεκριμένο νόμο.
Μολονότι αυτή η κριτική φαντάζει προς ώρας σχετικά μετριοπαθής, είναι πολύ πιθανό να οδηγήσει σε μια σφοδρότερη και μονιμότερη σύγκρουση με τη Δικαιοσύνη, την οποία έως τώρα ο ΣΥΡΙΖΑ δεν ήθελε να ανοίξει. Εξάλλου, ο ίδιος ο Αλέξης Τσίπρας είχε επαναλάβει αρκετές φορές τη φράση του Ηλία Ηλιού “θα σας ταράξουμε στη νομιμότητα”. Ωστόσο, η χροιά πολιτικής παρέμβασης που φάνηκε να είχε η απόφαση του ΣτΕ, το γεγονός ότι το Συμβούλιο χωρίστηκε σχεδόν στα δύο (όπως δείχνει το αποτέλεσμα 14-11), αλλά και το ότι η απόφαση δεν είχε χαρακτήρα πλήρους ακύρωσης του διαγωνισμού, πιθανόν να οδηγήσει σε μια αρκετά σκληρή ρητορική εκ μέρους της κυβέρνησης, μακροπρόθεσμα τουλάχιστον. Δεν αποκλείεται στον λόγο της κυβέρνησης ένα κομμάτι της Δικαιοσύνης να ταυτιστεί με το παλιό σύστημα διαπλοκής τη χώρας, όπως έχει αρχίσει να διαφαίνεται σε τοποθετήσεις φίλων του ΣΥΡΙΖΑ στο Διαδίκτυο, με αναλύσεις για την ταξικότητα του χαρακτήρα της απόφασης του ΣτΕ. Ανώτατα κυβερνητικά στελέχη παρακολουθούν πολύ προσεκτικά και συγκρατημένα κάποια επιχειρήματα που αναπτύσσονται.
Γιατί αναβάλλεται ο ανασχηματισμός
Όλο αυτό το πολεμικό σκηνικό που διαμορφώνεται για το επόμενο διάστημα, αλλά και το ότι η διαπραγμάτευση για τη δεύτερη αξιολόγηση βρίσκεται πλέον σε πλήρη εξέλιξη οδήγησαν την κυβέρνηση στο να διαρρεύσει την επόμενη της απόφασης του ΣτΕ ότι ο επικείμενος ανασχηματισμός δεν είναι στις προτεραιότητες. Μάλιστα, σύμφωνα με πληροφορίες, είχε αποφασιστεί ότι, αν υπήρχαν ομαλότερες εξελίξεις, ο πρωθυπουργός θα περνούσε το τριήμερο σε συνεχείς συσκέψεις με ανώτατα στελέχη της κυβέρνησης, συνεργάτες του, αλλά και με τα νέα κομματικά όργανα που εξέλεξε η Κεντρική Επιτροπή του ΣΥΡΙΖΑ προκειμένου να αποφασιστούν οι τελικές αλλαγές τη δομής και των προσώπων της κυβέρνησης.
Ωστόσο, η απόφαση του ΣτΕ, καθώς και το ότι απομένει πολύ γράψε-σβήσε έως ότου διαμορφωθεί μια τελική εικόνα του ανασχηματισμού, οδήγησε στην απόφαση της αναβολής, δεδομένων και των αναγκών που δημιουργεί η τρέχουσα αξιολόγηση. Ακόμη πιο επιβεβλημένη καθιστά την αναβολή του ανασχηματισμού η εξεταζόμενη μετάβαση του Νίκου Παππά στον τομέα των επενδύσεων, η οποία δεν θα ήταν εύκολα συμβατή με το ότι ο υπουργός Επικρατείας θα έχει το επόμενο διάστημα αυξημένο φόρτο λόγω της εμπλοκής του στις τηλεοπτικές άδειες.
Πιθανότερο σενάριο φαντάζει τώρα αυτό της πραγματοποίησης του ανασχηματισμού μετά το τέλος της αξιολόγησης, αν και υπήρξαν και ελάχιστα δημοσιεύματα που τον τοποθετούσαν στην εβδομάδα 7-13 Νοεμβρίου. Αν όντως πραγματοποιηθεί μετά το τέλος της διαπραγμάτευσης ο ανασχηματισμός, ανοίγεται η δυνατότητα να είναι ριζικός. Πάντως, κανείς δεν μπορεί να αποκλείσει το ενδεχόμενο ενός αιφνιδιασμού.
