Ένα βήμα πριν από τη συμφωνία ήταν Ευρώπη και Τουρκία χθες, την ώρα που η εφημερίδα μας τυπωνόταν, πάντως οι χθεσινές πολύωρες διαπραγματεύσεις ήλθαν να επαναβεβαιώσουν την ύπαρξη των δύο «στρατοπέδων» που συμβιώνουν (;) εντός της Ε.Ε.: οι χώρες εκείνες που αποδέχονται, λιγότερο ή περισσότερο, να καταβάλουν μερίδιο του φορτίου και αυτές που θέλουν τα «σκουπίδια», εν προκειμένω τους κυνηγημένους πρόσφυγες, να τα αφήνουν στην «αυλή» του γείτονα. Για τις τελευταίες αυτές χώρες, προφανώς η συμμετοχή στο κοινό ευρωπαϊκό σπίτι συνεπάγεται μόνο ευεργετήματα και όχι υποχρεώσεις.
Ακόμη όμως και μέσα στο δυσοίωνο για το μέλλον της Ε.Ε. σκηνικό, η ελληνική πλευρά πέτυχε -γιατί περί επιτυχίας επρόκειτο- η διαπραγμάτευση στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο να γίνει επί του ευρωτουρκικού σχεδίου, με τη Γερμανία και την Ελλάδα να έχουν παίξει καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωσή του, και όχι επί των αξιώσεων των χωρών του Βίσενγκραντ με βασική θέση το κλείσιμο των συνόρων. «Κλειδί» στο σχέδιο αυτό είναι η συμμετοχή της Τουρκίας και η από εκεί μετεγκατάσταση προσφύγων στις ευρωπαϊκές χώρες, αποφεύγοντας έτσι τον κίνδυνο διέλευσης του Αιγαίου. Συνεπώς, η Ελλάδα όχι μόνο δεν απομονώθηκε, σημείωναν κυβερνητικές πηγές, αλλά πέτυχε, αντιθέτως, να απομονώσει τις χώρες αυτές που απειλούσαν με βέτο, εξαιρώντας από το κείμενο των συμπερασμάτων το σχέδιο για μια Ευρώπη - φρούριο.
Η συγκεκριμένη ομάδα χωρών είχε μάλιστα το... θράσος όχι μόνο να πιέσει στην κατεύθυνση κλεισίματος των συνόρων, αλλά επιπλέον να ζητήσει την εξαίρεση της Τουρκίας από τη συνολική λύση με το επιχείρημα ότι δεν είναι ασφαλής χώρα. Το «γιατί» πρότειναν μια τέτοια (μη) λύση ήταν σαφές: δεν έπαιρναν μερίδιο του προβλήματος -αφού η Άγκυρα, με τη συναίνεση άλλων ευρωπαϊκών δυνάμεων, είχε προτείνει για κάθε Σύρο πρόσφυγα που επιστρέφει από την Ελλάδα στην Τουρκία ένας συμπατριώτης του να αναχωρεί από το τουρκικό έδαφος με προορισμό κάποια ευρωπαϊκή χώρα.
Τότε ήταν όμως που ο Έλληνας πρωθυπουργός μίλησε με ιδιαίτερα αυστηρή γλώσσα στους ομολόγους του από την ανατολική Ευρώπη: αφού τους κατηγόρησε για «υποκρισία» -καθώς ούτε συνεργάζονται, όπως είπε, σε λύση, αλλά ούτε ανοίγουν τα σύνορά τους- προειδοποίησε πως αν η Ευρώπη επέμενε στο Plan B (διαχείριση μόνο των μεταναστευτικών ροών) αντί του Plan A (διαχείριση προσφύγων και μεταναστών), τότε οι άνθρωποι αυτοί θα βρουν άλλους δρόμους και άρα «μην νομίσετε πως θα αποφύγετε τις ροές». Για την ελληνική πλευρά ήταν επιβεβλημένο να υπάρξει λύση χθες και, στην περίπτωση που αυτό δεν θα καθίστατο εφικτό, τότε θα έπρεπε να επιστρέψει η Ε.Ε. στο status quo με τα σύνορα ανοιχτά (και άρα αποσυμφόρηση του προβλήματος στη βόρεια Ελλάδα).
Βεβαίως στη χθεσινή βραδιά δεν ήταν μόνο το Βίσενγκραντ που προκάλεσε εμπλοκή με τη στάση του. Ήταν και η Άγκυρα, που επεχείρησε να κερδίσει το μάξιμουμ των επιδιώξεών της -και εις βάρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, με άνοιγμα των αντίστοιχων ενταξιακών κεφαλαίων. Ευρωπαϊκές πηγές δεν αρνήθηκαν ότι αιφνιδιάστηκαν, ότι βρέθηκαν σε δύσκολη θέση από τις μαξιμαλιστές τουρκικές στοχεύσεις. Η Αθήνα ζητούσε από την πλευρά της η Τουρκία να ανοίξει τα λιμάνια της στα κυπριακά πλοία, επίσης να υποχωρήσει στο διμερές θέμα του casus belli.
Την ίδια στιγμή, ωστόσο, δεν έλειψαν και τα ελληνικά... παρατράγουδα: την ώρα που ο Αλέξης Τσίπρας και η υπόλοιπη κυβερνητική ομάδα (Ν. Παππάς, Π. Καμμένος, Ε. Τσακαλώτος, Ν. Ξυδάκης, Γ. Μουζάλας) έδιναν μια δύσκολη μάχη, καθοριστική για τα εθνικά συμφέροντα, κάποιοι άλλοι, από την ασφαλή θέση της αντιπολίτευσης, στην οποία τους τοποθέτησε ο ελληνικός λαός, επέλεγαν να το κρατήσουν... μανιάτικο.
Μικροπολιτικά παιχνίδια από τη Ν.Δ.
Παρά το ανακοινωθέν του Συμβουλίου Πολιτικών Αρχηγών, ο εκπρόσωπος Τύπου της Ν.Δ. και διπλωμάτης Γιώργος Κουμουτσάκος βρήκε τη στιγμή κατάλληλη στιγμή να θέσει το ερώτημα προς την κυβέρνηση μέσω Τwitter: «Θα στηρίξετε ενεργά την Κύπρο στις Βρυξέλλες ή θα υποκύψετε στην τουρκική απαίτηση για 'άνοιγμα' πέντε ενταξιακών κεφαλαίων;».
Στη μικροπολιτική κίνηση Κουμουτσάκου απάντησε η κυβερνητική εκπρόσωπος Όλγα Γεροβασίλη:«Πρόκειται», σημείωσε, «για πρωτοφανές ατόπημα, την ώρα που η Ελλάδα διαπραγματεύεται τη λύση του προσφυγικού, που όλα δείχνουν να υπάρχουν περιθώρια ουσιαστικής λύσης, να προσπαθεί ο εκνευρισμένος εξ αυτού εκπρόσωπος της Νέας Δημοκρατίας να φέρει σε αντιπαράθεση Ελλάδα και Κύπρο. Το έσχατο σημείο της μικροπολιτικής».
Ν. ΠΑΠ.
