ΡΕΠΟΡΤΑΖ: ΦΟΙΒΟΣ ΚΛΑΥΔΙΑΝΟΣ - ΝΙΚΟΣ ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ
Εβδομάδα διαπραγμάτευσης σε ανώτατο πολιτικό επίπεδο ξεκινά αύριο, καθώς ο πρωθυπουργός αναμένεται να θέσει το ζήτημα αυτό στις επαφές που θα έχει με Ευρωπαίους αξιωματούχους (Γιούνκερ, Τουσκ, σύνοδος κορυφής), ενώ φαίνεται πως υπάρχει σύμφωνη γνώμη των θεσμών για επιστροφή των επικεφαλής τους στην Αθήνα. Παράλληλα, οι εκπρόσωποι των αγροτικών κινητοποιήσεων βρίσκονται σε σταυροδρόμι αποφάσεων, με δεδομένη την πρόθεση της κυβέρνησης να προχωρήσει σε διάλογο, αλλά και τη θετική στάση που διαμορφώνουν όλο και περισσότερα μπλόκα.
Επιπλέον, η αρνητική στάση της αντιπολίτευσης σχεδόν σε κάθε πρωτοβουλία της κυβέρνησης (διαπραγμάτευση, διαπλοκή, αγροτικό, παράλληλο πρόγραμμα) φαίνεται πως αποκρυσταλλώνει την αντίληψη στο κυβερνητικό επιτελείο (καθώς και στην Κουμουνδούρου) ότι η ευθύνη για τις μεγάλες τομές εναπόκειται στην ίδια.
Διευρύνεται το χάσμα Ευρωπαίων και ΔΝΤ
Η εβδομάδα που πέρασε χαρακτηρίστηκε έντονα και από το άρθρο-παρέμβαση του Πολ Τόμσεν, που ζητά μεγάλες περικοπές στις συντάξεις και νέα μέτρα ύψους περίπου 7-9 δισ. ευρώ. Η κυβέρνηση δεν φάνηκε να αιφνιδιάζεται, καθώς θεωρεί ότι αυτή είναι ή άποψη του ΔΝΤ και ακόμη περισσότερο του επικεφαλής του ευρωπαϊκού τμήματός του.
Επιπλέον, η Ευρώπη εξέπεμψε απάντηση στο ίδιο μήκος κύματος με την ελληνική κυβέρνηση, δηλαδή ότι ο Πολ Τόμσεν ζητάει ουσιαστικά ένα νέο -και αυστηρότερο- πρόγραμμα. "Οι ευρωπαϊκοί θεσμοί θεωρούν ότι αυτό που πρέπει να κάνει η Ελλάδα είναι αυτό που συμφωνήθηκε στο μνημόνιο τον Αύγουστο» ήταν η χαρακτηριστική δήλωση της εκπροσώπου του Πιέρ Μοσκοβισί, ενώ και ο αντιπρόεδρος της Κομισιόν, Βάλντις Ντομπρόβσκις, δήλωσε πως οι θεσμοί αξιολογούν τα στοιχεία "με βάση αυτά που συμφωνήθηκαν τον Αύγουστο".
Όπως φαίνεται, το ΔΝΤ μεγιστοποιεί την πίεση προς τους Ευρωπαίους προκειμένου να περάσει όσο περισσότερα στοιχεία επιθυμεί στο ελληνικό πρόγραμμα προτού πάρει την τελική του απόφαση για το είδος της συμμετοχής του στη συνέχεια. Όπως ανέφεραν κορυφαία στελέχη του οικονομικού επιτελείου, πρόκειται για το "αποκορύφωμα της εσωτερικής σύγκρουσης των θεσμών", αν και δεν μπορεί να αποκλειστεί πλήρως το ενδεχόμενο ο Πολ Τόμσεν να υπερβαίνει σε κάποιο βαθμό την εντολή που έχει από το Δ.Σ. του Ταμείου.
Επιστροφή των θεσμών αυτή την εβδομάδα
Η ελληνική κυβέρνηση εμφανίζεται σχετικά αισιόδοξη για το κλείσιμο της αξιολόγησης, επισημαίνοντας το γεγονός ότι οι τρεις ευρωπαϊκοί θεσμοί (ΕΚΤ, ΕΣΜ, Κομισιόν) βρίσκονται πολύ εγγύτερα στις ελληνικές θέσεις, ενώ και το Eurogroup της Πέμπτης εξέπεμψε ανάλογο σήμα με σαφή τρόπο. Μάλιστα, σύμφωνα με πληροφορίες από την ελληνική ομάδα διαπραγμάτευσης, οι θεσμοί έχουν συμφωνήσει να γυρίσουν άμεσα στην Αθήνα, κατά πάσα πιθανότητα μέσα στην εβδομάδα που έρχεται.
Παράλληλα, ώθηση στο κλείσιμο της αξιολόγησης της διαπραγμάτευσης αναμένεται να δώσουν οι επαφές του Αλέξη Τσίπρα με τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ντόναλντ Τουσκ στην Αθήνα την Τρίτη, τον πρόεδρο της Κομισιόν Ζαν Κλοντ Γιούνκερ στις Βρυξέλλες την Τετάρτη, αλλά και με τους ομολόγους του κατά τη διάρκεια της Συνόδου Κορυφής τις δύο επόμενες ημέρες.
Γεφυρώνονται οι διαφορές στο δημοσιονομικό
Πάντως, η αξιολόγηση συνεχίζει να εξελίσσεται στο επίπεδο των τεχνικών κλιμακίων με ανταλλαγή στοιχείων και τις επόμενες μέρες η ελληνική πλευρά αναμένεται να ολοκληρώσει την πρότασή της για το δημοσιονομικό πλαίσιο της επόμενης τριετίας. Σύμφωνα με πληροφορίες, έχει βρει τρόπους κάλυψης των κενών που υπάρχουν (φόρος εισοδήματος, τέλη κυκλοφορίας, μείωση δαπανών - σπατάλης), ενώ αναμένονται εκ νέου θετικά στοιχεία για την πορεία των εσόδων. Επίσης, εκκρεμούν και ήδη συμφωνημένα μέτρα, όπως οι περικοπές εξόδων για την εθνική άμυνα και η φορολόγηση παιγνίων του ΟΠΑΠ. Στον τομέα των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων (Ταμείο Αξιοποίησης Περιουσίας, ΓΓΔΕ) δεν φαίνεται να υπάρχουν μεγάλες δυσκολίες, με εξαίρεση το θέμα των κόκκινων δανείων.
Ανοιχτή η πρόσκληση στους αγρότες
Όσον αφορά το αγροτικό, η κυβέρνηση παραμένει ανοιχτή στο διάλογο, αναγνωρίζοντας ότι υπάρχουν τομείς στους οποίους μπορούν να υπάρξουν επιμέρους βελτιώσεις, χωρίς να αλλάζει η βασική φιλοσοφία της μεταρρύθμισης. Σε αυτά εντάσσονται το μητρώο των κατ' επάγγελμα αγροτών, η μεγαλύτερη μεταβατικότητα των διατάξεων, αλλά και το θέμα των εισφορών. Αυτόνομος ΟΓΑ δεν συζητείται, καθώς θεωρείται "επιβαρυμένο" Ταμείο, το οποίο σε λίγα χρόνια δεν θα είχε (αν παρέμενε αυτόνομο) δυνατότητα να παρέχει βασική σύνταξη. Αντιθέτως, η κυβέρνηση υπογραμμίζει ότι με την πρότασή της υπάρχει μικρή αύξηση των εισφορών, που εξασφαλίζει αξιοπρεπείς -και σημαντικά μεγαλύτερες- από τις σημερινές συντάξεις.
Συμπεράσματα από την υπονομευτική στάση της αντιπολίτευσης
Η εβδομάδα που πέρασε φαίνεται ότι διαμορφώνει και μια πιο σαφή εικόνα για το πώς θα κινηθούν τα κόμματα της αντιπολίτευσης στο μέλλον, το οποίο περιλαμβάνει το κλείσιμο της αξιολόγησης και την έναρξη της συζήτησης για το χρέος, την αλλαγή του κλίματος και της πραγματικότητας της οικονομίας, την προστασία των αδύναμων κοινωνικών ομάδων και τις ριζοσπαστικές μεταρρυθμίσεις.
Όπως έδειξε η αντιπολίτευση το τελευταίο διάστημα, αγωνιά κυρίως για τον αντιπολιτευτικό της ρόλο. Αυτό φάνηκε και στην υπονομευτική της στάση στην επαναφορά του παράλληλου προγράμματος και στον διαγωνισμό για τις τηλεοπτικές άδειες, αλλά και στο ασφαλιστικό, στο οποίο ζητούσε απόσυρση της κυβερνητικής πρότασης, παρά τη βεβαιότητα ότι κάτι τέτοιο θα τίναζε τη διαπραγμάτευση στον αέρα.
Όπως ανέφεραν στη "Α" ανώτερα κυβερνητικά στελέχη, "οι μεγάλες συγκρούσεις που θέλει να κάνουν η κυβέρνηση και ο ΣΥΡΙΖΑ για να αλλάξει το τοπίο στη χώρα, δεν μπορούν να γίνουν με αυτούς που κάνουν παρέα με τη διαπλοκή και δεν βάζουν πλάτη στα δύσκολα". "Πιο πιθανό είναι να χάσουμε παρά να κερδίσουμε δύναμη για να προχωρήσουμε" ανέφεραν χαρακτηριστικά.
Ειδικά για τον χώρο της εγχώριας σοσιαλδημοκρατίας, η αντιπαραβολή της με την ευρωπαϊκή οικογένειά της, την καθιστά ακόμη πιο υπόλογη. Ενώ στην υπόλοιπη Ευρώπη, έστω και καθυστερημένα, αρχίζει να αποδεσμεύεται από το άρμα του νεοφιλελευθερισμού και να χτίζει συμμαχίες με την Αριστερά, στην Ελλάδα παραμένει σε δεξιόστροφη τροχιά.
