Οι ρουσφετολογικές μεταθέσεις στον στρατό, μαζί με τα διπλώματα οδήγησης που αποκτήθηκαν με "λάδωμα", είναι οι πιο διάσημες ιστορίες "διαφθοράς", που φάνταζε μέχρι πρότινος αδιανόητο να εκλείψουν. Την περασμένη Τρίτη το υπουργείο Εθνικής Άμυνας κατέθεσε νομοσχέδιο με το οποίο επιδιώκει να βάλει τέλος στις πελατειακές μεταθέσεις, θεσπίζοντας ένα πλήρες σύστημα μοριοδότησης ώστε οι μεταθέσεις και τοποθετήσεις των στρατεύσιμων να γίνονται με αρχές διαφάνειας. Χαρακτηριστική είναι η διάταξη που προβλέπει ότι όλοι οι στρατεύσιμοι θα πρέπει για 5 μήνες να υπηρετούν σε ακριτικές περιοχές, νησιά και πλοία. Όσον αφορά τα κριτήρια που εισάγονται για τις μεταθέσεις, διακρίνονται σε υπηρεσιακά, οικονομικά, κοινωνικά και αντικειμενικά.
Στο νομοσχέδιο περιλαμβάνονται σημαντικές διατάξεις για την ανακούφιση του προσωπικού των Ενοπλων Δυνάμεων, ενώ σε επίπεδο δικαιωμάτων εξαλείφεται το αξιόποινο της ανυποταξίας. Το ν/σ συμπληρώνεται από ρυθμίσεις σε θέματα εκπαίδευσης, όπως η δυνατότητα που δίνεται στο στρατιωτικό προσωπικό να λαμβάνει άδεια για τη συμμετοχή του σε προπτυχιακά ή μεταπτυχιακά προγράμματα ΑΕΙ εσωτερικού ή εξωτερικού.
Ειδικότερα το νομοσχέδιο προβλέπει:
Οι οπλίτες που κατατάσσονται στον Στρατό Ξηράς μετά το τέλος της βασικής και ειδικής εκπαίδευσης τοποθετούνται σε μονάδες επιχειρησιακής εκπαίδευσης στη Θράκη, τα νησιά του ανατολικού Αιγαίου, των Δωδεκανήσων, της Κρήτης και της Μακεδονίας καθώς και σε μονάδες προκάλυψης της μεθορίου της Ηπείρου, της Μακεδονίας και της Θράκης.
Στο Πολεμικό Ναυτικό τοποθετούνται καταρχήν σε πλοία, ναυστάθμους, ναυτικά παρατηρητήρια ή υπηρεσίες νησιών και στη συνέχεια σε λοιπές μονάδες και υπηρεσίες, με κριτήριο τη στελέχωση αυτών με τον υψηλότερο βαθμό δυσκολίας, στο σύνολο της επικράτειας.
Στην Πολεμική Αεροπορία τοποθετούνται αρχικά σε μονάδες και υπηρεσίες εκτός των νομών Αττικής και Θεσσαλονίκης, με τον υψηλότερο βαθμό δυσκολίας, και στη συνέχεια σε μονάδες και υπηρεσίες με όμοιο βαθμό δυσκολίας, που βρίσκονται εντός των ανωτέρω νομών.
Οι αποσπάσεις οπλιτών δεν μπορούν να υπερβαίνουν τις 30 ημέρες καθ' όλη τη διάρκεια της θητείας, που επεκτείνεται κατά άλλες 15 ημέρες κατόπιν αιτιολογημένης απόφασης του Αρχηγού του Γενικού Επιτελείου.
Η διάθεση οπλίτη σε διαφορετική μονάδα από την τοποθέτηση έχει διάρκεια έως 15 ημερών καθ' όλη τη θητεία του συνολικά ή τμηματικά, σε περίπτωση που οι ανάγκες δεν καλύπτονται με τοποθέτηση, μετάθεση ή απόσπαση.
Σημειώνεται ότι όλοι οι οπλίτες υποβάλλουν δήλωση του τόπου προτίμησης τους για τοποθέτηση και μετάθεση, στο κέντρο κατάταξης, εντός 10 ημερών από την κατάταξή τους, που συνοδεύεται από τα δικαιολογητικά που περιγράφουν την οικονομική, κοινωνική και οικογενειακή κατάσταση τους. Στη δήλωση μπορούν να δηλώσουν έως τέσσερις τόπους, αλλά τουλάχιστον δύο διαφορετικές φρουρές.
Οικονομικά και κοινωνικά κριτήρια
Συχνά τα τελευταία χρόνια ο στρατεύσιμος τυγχάνει να αποτελεί τον μοναδικό εργαζόμενο μέσα στην οικογένεια, συνεπώς ο μισθός του αποτελεί το μοναδικό της εισόδημα. Μέχρι πρότινος δεν εξετάζονταν οι συνθήκες διαβίωσης των στρατεύσιμων, όπως θα έπρεπε από τη στιγμή που μπήκαμε στην περίοδο της κρίσης, γεγονός που δημιουργούσε πιεστικές καταστάσεις. Τα κριτήρια που περιλαμβάνει το νομοσχέδιο για την τοποθέτηση και μετάθεση βρίσκονται πιο κοντά στη νέα πραγματικότητα. Συγκεκριμένα, λαμβάνονται υπ όψην:
* Η απώλεια συγγενούς πρώτου βαθμού κατά το τελευταίο χρόνο πριν από την κατάταξη του ή κατά τη διάρκεια της θητείας του.
* Η ανεργία γονέων με χαμηλό οικονομικό εισόδημα, όπως αυτό ορίζεται, εφόσον ο οπλίτης είναι εξαρτώμενο μέλος. Η ανεργία συζύγου για τον έγγαμο οπλίτη και συντρόφου για τον οπλίτη που έχει συνάψει σύμφωνο συμβίωσης, με τουλάχιστον ένα τέκνο και χαμηλό οικογενειακό εισόδημα, όπως αυτό ορίζεται.
* Οι παθήσεις με ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω, μελών των οικογενειών των οπλιτών.
*Οπλίτης με ένα τουλάχιστον παιδί.
* Οπλίτης μέλος πολύτεκνης, τρίτεκνης ή μονογονεϊκής οικογένειας που δεν δικαιούται τη μεταφορά του στους υπόχρεους μειωμένης στρατεύσιμης στρατιωτικής υποχρέωσης και οι αδελφοί του είναι εξαρτώμενα μέλη.
* Οπλίτης μέλος πολύτεκνης, τρίτεκνης ή μονογονεϊκής οικογένειας.
* Η ανεργία γονέα και χαμηλό οικογενειακό εισόδημα, εφόσον ο οπλίτης είναι εξαρτώμενο μέλος. Η ανεργία συζύγου για τον έγγαμο οπλίτη και συντρόφου με σύμφωνο συμβίωσης.
Κάλυψη κενών σε ΠΕΔΥ και Κέντρα Υγείας
Βασικό χαρακτηριστικό του νομοσχεδίου είναι επίσης η μεγαλύτερη δυνατή αξιοποίηση ανθρώπινων πόρων. Οι οπλίτες πτυχιούχοι γιατροί μπορούν να υπηρετούν σε κενές θέσεις ΠΕΔΥ, κέντρων υγείας και γενικών νοσοκομείων, δυνατότητα που λειτουργεί ενισχυτικά ειδικά για τις απομακρυσμένες περιοχές όπου υπάρχει μεγαλύτερη ανάγκη. Ταυτόχρονα θα αναγνωρίζεται στους γιατρούς ο χρόνος εκπλήρωσης της θητείας τους ως χρόνος εκπλήρωσης και της υποχρέωσης για υπηρεσία στην ύπαιθρο. Δικαιούνται επίσης, πέρα από την προβλεπόμενη αμοιβή του υπουργείου Εθνικής Άμυνας, και τις οριζόμενες από το υπουργείο Υγεία αποδοχές των ιατρών υπηρεσίας υπαίθρου και την αποζημίωση για τις εφημερίες. Αντίστοιχη ρύθμιση υπάρχει για τους πτυχιούχους νομικής ΑΕΙ.
Εξαλείφονται οι ποινές για τους αντιρρησίες συνείδησης
Διαχρονικό αίτημα που δικαιώνεται είναι η εξάλειψη του αξιόποινου της ανυποταξίας. Παραγράφονται δηλαδή οι ποινικές συνέπειες και διαγράφονται οι διοικητικές και τα διοικητικά πρόστιμα που έχουν επιβληθεί και βεβαιωθεί στο σύνολό τους, ενώ σε περίπτωση μερικής αποπληρωμής τους διαγράφεται το υπόλοιπο ποσό. Στις ρυθμίσεις υπάγονται οι αντιρρησίες συνείδησης που έχουν εκπληρώσει την εναλλακτική υπηρεσία ή έχουν υποβάλει ή θα υποβάλουν τα δικαιολογητικά για την υπαγωγή τους στις διατάξεις περί αντιρρησιών μέχρι τις 31/12 του 2016 και παρουσιασθούν εμπρόθεσμα για εκπλήρωση της εναλλακτικής υπηρεσίας τους. Ρύθμιση προβλέπεται επίσης και για τους αντιρρησίες συνείδησης που δήλωσαν δημόσια ή με επιστολή τους σε αρμόδια υπηρεσία την άρνησή τους να υπηρετήσουν πριν από την έναρξη ισχύος του ν. 2510/1997.
Μέτρα ανακούφισης για τους στρατιωτικούς
Στο πακέτο ρυθμίσεων που θα δώσουν "ανάσα" στο προσωπικό των ενόπλων δυνάμεων προβλέπονται:
* Μετάθεση μόνο κατόπιν πρότερης αναφοράς των ίδιων για τους πολύτεκνους/ τρίτεκνους γονείς, για εκείνους με τουλάχιστον ένα παιδί με ανίατο ή δυσίατο νόσημα, για τους γονείς μονογονεϊκών οικογένειων καθώς και για τους πάσχοντες με ανίατα ή δυσίατα νοσήματα.
* Δικαίωμα ειδικής άδειας μέχρι 30 μέρες για τους στρατιωτικούς που έχουν την επιμέλεια ατόμου το οποίο πάσχει από βαριά νοητική υστέρηση ή σύνδρομο down ή από νόσημα που απαιτεί τακτικές μεταγγίσεις αίματος ή χρήζει περιοδικής νοσηλείας.
* Μειωμένο ωράριο χωρίς ανάλογη περικοπή των αποδοχών τους για τους στρατιωτικούς και στρατιωτικούς δικαστές που φροντίζουν παιδί ή σύζυγο με αναπηρία.
* Επέκταση της εργασιακής αποκατάστασης των μελών της οικογένειας ή των αδελφών ή των γονέων πεσόντος κατά την εκτέλεση διατεταγμένης υπηρεσίας, από ένα σε δύο άτομα.
* Δικαίωμα κατάταξης στον κλάδο που υπηρετούσε ο θανών γονέας για μαθητές στρατιωτικών σχολών που είναι παιδιά πεσόντων στρατιωτικών.
* Δικαίωμα πρόσβασης και σίτισης στις στρατιωτικές λέσχες για τους υπαξιωματικούς και τους ΕΠΟΠ.
Ενισχύονται οι δυνατότητες επιστημονικής κατάρτισης
Αυξημένες είναι οι δυνατότητες που θα παρέχονται στο προσωπικό σε εκπαιδευτικό επίπεδο. Συγκεκριμένα:
* Tο μόνιμο στρατιωτικό προσωπικό μπορεί να λαμβάνει άδεια για τη συμμετοχή του σε προπτυχιακά ή μεταπτυχιακά προγράμματα ΑΕΙ εσωτερικού ή εξωτερικού εφόσον η εκπαίδευση του αποσκοπεί στην επιστημονική κατάρτισή του και το αντικείμενο είναι συνυφασμένο με τα καθήκοντα του.
* Παρέχεται η δυνατότητα στους μαθητές της Στρατιωτικής Σχολής Αξιωματικών Σωμάτων να παρακολουθούν επιμορφωτικά μαθήματα στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο.
* Παρέχεται η δυνατότητα στους ανώτερους αξιωματικούς των τριών κλάδων να φοιτούν στην Ανώτατη Διακλαδική Σχολή Πολέμου, εφόσον έχουν συνολική πραγματική υπηρεσία από 15 έως 26 έτη.
