ΤΟΥ ΛΕΑΝΔΡΟΥ ΠΟΛΕΝΑΚΗ
Αυτό το άθλιο ομαδικό «σπορ» ψυχικού και σωματικού βασανισμού των πάσης φύσεως μειονεκτούντων, το «μπούλινγκ» ή απλώς νταηλίκι, ανάγει την καταγωγή του στο αγγλικό, εμπειρικό, ταξικό εκπαιδευτικό σύστημα του 19ου αιώνα, το οποίο θεωρούσε ότι με αυτόν τον τρόπο σκληραγωγούνταν οι αδύναμοι μαθητές, ώστε να τα βγάζουν πέρα στις δύσκολες καταστάσεις που τους επιφύλασσε η ζωή! Συγχρόνως, όμως, (αυτό κυρίως) μυούνταν οι δήμιοί τους στην άσκηση εξουσίας.
Στο «σπορ» πρωταγωνιστούσαν οι αριστοκρατικής καταγωγής Άγγλοι μαθητές εις βάρος των «πληβείων». Ο σπουδαίος Άγγλος συγγραφέας E.M. Φόρστερ περιγράφει γλαφυρά το φαινόμενο στο μυθιστόρημά του: «The longest Journey» («Το πιο μακρύ ταξίδι»). Από τα αγγλικά κολέγια το «μπούλινγκ» διαδόθηκε στην υπόλοιπη Ευρώπη. Το φαινόμενο μοιάζει σήμερα να έχει εξαπλωθεί, γενικευμένο, σε Ανατολή και Δύση. Το ασκούν συστηματικά «ισχυρά», στρατιωτικά ή οικονομικά, κράτη εις βάρος αδύναμων.
Έχουμε και το ιστορικό φαινόμενο της ξαφνικής ανόδου στην εξουσία περιθωριακών, ώς τότε, κοινωνικών ομάδων, που το εφήρμοσαν εναντίον ανυπεράσπιστων ανθρώπων. Παράδειγμα, ο Ναζισμός. Ή οι Κόκκινοι Χμερ της Καμπότζης, που εκτελούσαν στους δρόμους ως «γραμματιζούμενους», δηλαδή εχθρούς του «λαού», αδιακρίτως όσους είχαν την ατυχία να φορούν γυαλιά! Λες και η χλευαστική μαθητική προσωνυμία «γυαλάκηδες» να απέκτησε αίφνης φονικό χαρακτήρα!
Η Αριάν Μνούσκιν, στο έργο της «Τρομερή και ημιτελής ιστορία του Νοροντόμ Σιχανούκ», έβαζε τους Κόκκινους Χμερ να κατεβαίνουν απ' τα βουνά στην πρωτεύουσα, την οποία είχαν σκοπό να εκκενώσουν «όπως αναποδογυρίζει κάποιος έναν σκουπιδοτενεκέ», κοιτώντας την από ψηλά με ντιλετάντικες διόπτρες θεάτρου, κρατημένες, μάλιστα, ανάποδα! Το σχέδιό τους, της «εκκένωσης των πόλεων», κόστισε δυο εκατομμύρια νεκρούς!
Το πρόβλημα υπάρχει από πολύ παλιά, είναι σοβαρότατο και πρέπει άμεσα να αντιμετωπιστεί. Το ταξικό και καπιταλιστικό ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα έχει αποτύχει και σε αυτό, όπως σε όλα τα άλλα. Ένας άνεμος στείρου επαγγελματισμού σαρώνει την παιδεία μας. Το Λύκειο έχει γίνει μια απλή βαθμίδα πρόσβασης στα Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα.
Πού είναι η μουσική μας παιδεία; Πού η μύηση στις τέχνες; Πού το θέατρο; Πού η Ιστορία; Εκμηδενισμένα! Ό,τι μας βοηθάει να ζήσουμε σαν άνθρωποι «κουρεύεται» συστηματικά. Μέσα σε αυτή την οικτρή κατάσταση μιας άρρωστης κοινωνίας ανθεί το «μπούλινγκ».
Το γενικευμένο «μπούλινγκ» σήμερα είναι ο αντικατοπτρισμός μιας εργαλειακής και συντεχνιακής αντίληψης της παιδείας, όπως την καταντήσαμε με τις αλλεπάλληλες «εκπαιδευτικές μεταρρυθμίσεις» μας, που όλες είχαν μόνο στόχο την κατάργηση ενός φθαρμένου, αλλά τουλάχιστον κοινόχρηστου κώδικα αξιών, χωρίς να υπάρχει κάτι άλλο για να μπει στη θέση του.
Τα ανθρωπιστικά γράμματα είναι τα μόνα «φώτα», που καμία τεχνογνωσία δεν μπορεί να αντικαταστήσει μόνη της. Η ευρωπαϊκή γενιά, που μεγάλωσε υπό τον αστερισμό του «μοντέρνου», βλέπει τώρα, έκπληκτη, τα παιδιά της να προσχωρούν στις διάφορες «Τζιχάντ»! Η έλξη του απόλυτου («μεταμοντέρνο») αποδείχθηκε πιο δυνατή!
Το «μπούλινγκ», σχολικό ή κοινωνικό φαινόμενο, τοπικό ή διεθνές και οι συνακόλουθοι ρατσισμοί είναι η φυσική συνέπεια και κατάληξη της έκπτωσης των αξιών και της αποδυνάμωσης των «γραμμάτων». Δεν είναι δυνατόν να αναχαιτιστεί μόνο με νομοθετικά μέτρα. Χρειάζεται αλλαγή της εκπαιδευτικής «φιλοσοφίας» μας, να συνθέσουμε την τεχνολογία με τον ανθρωπισμό, και χρειάζονται, κυρίως, εκπαιδευτικοί με κύρος και ήθος, δάσκαλοι που να μπορούν, και έχουν το σθένος, να υψώσουν απέναντί του ανάστημα. Αυτό είναι το μόνο φάρμακο.
