Για τον Μανώλη Γλέζο και τον Μίκη Θεοδωράκη μιλάω. Είναι όχι μόνο πολύτιμοι, αλλά και αναγκαίοι. Μας συνδέουν με την Ιστορία ζωντανά, πραγματικά, όχι μέσα από βιβλία. Πρέπει να τους ακούμε προσεκτικά, έστω και αν διαφωνούμε με αυτά που λένε.
Εγώ πάντως διαφωνώ. Το κείμενο του Γλέζου, λακωνικό και μεστό. Όπως λέει ένας τύπος στον αγαπημένο μου σταθμό 99,8, «λίγα λόγια και με νόημα». Του Θεοδωράκη μακροσκελές και αυτάρεσκο, κατά το συνήθειο του εθνικού μας συνθέτη.
Και τα δύο κείμενα όμως οδηγούν αναπόφευκτα στο λεγόμενο Plan B. Δηλαδή ρήξη με την Ευρωπαϊκή Ένωση και «σύστημα δραχμής». Δεν έδωσε γι' αυτό πλειοψηφία ο λαός στον ΣΥΡΙΖΑ, παρά την απληστία και την απονιά των πιστωτών.
Σε άλλο επίπεδο κινείται το κείμενο των Λαπατσιώρα, Μηλιού, Σωτηρόπουλου.
Στο πρώτο μέρος έχει τακτικής φύσεως αρνητικές παρατηρήσεις για τη συμφωνία της 20ής Φεβρουαρίου. Συμφωνώ με κάποιες από αυτές τις παρατηρήσεις, όπως η έλλειψη προετοιμασίας, αλλά μπορούσε μέσα σε τόσο λίγο χρόνο να ετοιμαστεί ένα πλήρες και κοστολογημένο ελληνικό πρόγραμμα;
Ούτε μπορώ, ούτε θέλω να αξιολογήσω σε λίγες αράδες ένα κείμενο που υπογράφουν τρεις σημαντικοί διανοούμενοι της Αριστεράς.
Στο δεύτερο μέρος του κειμένου πάντως περιέχονται παρατηρήσεις πολιτικού και στρατηγικού χαρακτήρα. Στο σημείο 3 οι συγγραφείς διερωτώνται: «Υπάρχει ακόμη περιθώριο για αμφισβήτηση του νεοφιλελευθερισμού;». Δεν απαντούν ευθέως, αλλά φαίνεται στη συνέχεια να απαντούν καταφατικά.
Είναι άλλο όμως να αμφισβητείς τον νεοφιλελευθερισμό στη θεωρία και άλλο να καλείσαι να τον αντιμετωπίσεις σε κυβερνητική πρακτική, αφού ο νεοφιλελευθερισμός είναι στην πραγματικότητα ο παγκόσμιος καπιταλισμός με σχετική κυριαρχία του χρηματοπιστωτικού κεφαλαίου.
Για να μην παρεξηγηθώ, να σημειώσω ότι πιστεύω πως μία κυβέρνηση μπορεί να μάχεται στοιχεία αυτού του συστήματος. Θα ήταν όμως ουτοπία να νομίζει κανείς πως μόνο μία χώρα θα μπορούσε να συγκροτήσει έναν οικονομικό και κοινωνικό χώρο ο οποίος θα λειτουργούσε έξω από το σύστημα των αγορών.
Τέλος, οι συγγραφείς πιστεύουν ότι για τη διέξοδο από τα αρνητικά της συμφωνίας της 20ής Φεβρουαρίου «υπάρχει μια μόνο οδός εξόδου από το αδιέξοδο του νεοφιλελεύθερου ευρωπαϊκού κλοιού: την έφοδο προς τα εμπρός!».
Η «έφοδος» αυτή θα έχει κύρια συστατικά την «αναδιανομή εισοδήματος και ισχύος υπέρ των δυνάμεων της εργασίας» και τη «ριζική μεταρρύθμιση του φορολογικού συστήματος».
Καμία αντίρρηση. Αλλά αυτά δεν συνιστούν δα «έξοδο από τον νεοφιλελεύθερο ευρωπαϊκό κλοιό».
Ζητάμε χρήματα για ανάπτυξη και αυτοί που -με διάφορους τρόπους- θα μας τα δώσουν θέτουν όρους. Ευτυχώς, ο ΣΥΡΙΖΑ δεν σέρνεται μπροστά στους πιστωτές όπως οι Σαμαροβενιζέλοι. Αντιστέκεται, όπως μπορεί...
ΑΝΔΡΕΑΣ ΖΕΜΠΙΛΑΣ