ΡΕΠΟΡΤΑΖ: ΚΑΚΗ ΜΠΑΛΗ
Με τα δημοσιεύματα του διεθνούς Τύπου για την Ελλάδα να πληθαίνουν -και να μοιράζονται σε καταστροφολογικά για το μέλλον της χώρας στο ευρώ, αλλά και της Ευρωζώνης, και μη- βγήκε χτες ο διοικητής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας Μάριο Ντράγκι, με συνέντευξη εφ' όλης της ύλης στη γερμανική οικονομική εφημερίδα Handelsblatt, να πει τη... βαριά κουβέντα: «Διάσπαση της Ευρωζώνης; Αυτό δεν θα γίνει. Γι' αυτό και δεν υπάρχει σχέδιο Β». Αυστηρά θεσμικός, ο Ντράγκι αποφεύγει να πει οτιδήποτε για τις ελληνικές εκλογές, και προσπερνά το ερώτημα των δημοσιογράφων για το τι θα πρότεινε στα ελληνικά κόμματα, λέγοντας ότι «τώρα οι ψηφοφόροι στην Ελλάδα καλούνται να αποφασίσουν για τη σύνθεση του Κοινοβουλίου και της κυβέρνησης».
Το βασικό μήνυμα που θέλησε να στείλει ο Ντράγκι ήταν ότι η ΕΚΤ είναι έτοιμη να ξεκινήσει με τη μαζική αγορά ομολόγων, να τυπώσει χρήμα δηλαδή, αν και δεν το διατύπωσε έτσι. Για την ακρίβεια, ο διοικητής της ΕΚΤ είπε ότι «ο κίνδυνος να μην εκπληρώσουμε την εντολή μας για τη σταθερότητα των τιμών είναι υψηλότερος απ' ότι πριν από έξι μήνες» και ότι «προετοιμαζόμαστε τεχνικά για την περίπτωση που χρειαστεί να αντιδράσουμε σε μια παρατεταμένη περίοδο χαμηλού πληθωρισμού». Ωστόσο, ο υπαινιγμός του ήταν αρκετός για να τον πιστέψουν οι αγορές και να του κάνουν τη... χάρη να ρίξουν την ισοτιμία του ευρώ, κάτι που έχει μεγάλη σημασία για τη στρατηγική της ΕΚΤ για την αναθέρμανση της ευρωπαϊκής οικονομίας και την αντιμετώπιση του κινδύνου του αποπληθωρισμού. Επιπλέον, οι επενδυτές στράφηκαν στα κρατικά ομόλογα όλων των μεγάλων χωρών της Ευρωζώνης, με αποτέλεσμα να πέσει σε ιστορικά χαμηλά το κόστος δανεισμού για τη Γαλλία, την Ιταλία και την Ισπανία - το μηδαμινό κόστος της Γερμανίας δεν αποτελεί πια είδηση.
Βέβαια, ο Ντράγκι τήρησε τα προσχήματα, ενθυμούμενος τα όρια των ευρωπαϊκών συνθηκών, και είπε ότι οι αγορές των κρατικών ομολόγων είναι μεταξύ των εργαλείων που θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει η ΕΚΤ, πλην όμως η κρατική χρηματοδότηση θα πρέπει να αποφευχθεί.
«Κάντε επενδύσεις και μεταρρυθμίσεις»
Για ακόμη μια φορά ο Ντράγκι ξεσπάθωσε ενάντια στις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, με τις προσεκτικές διατυπώσεις που συνηθίζει: «Αδυναμία εφαρμογής μεταρρυθμίσεων, γραφειοκρατία και χρέος. Αν δεν λύσουμε αυτά τα ζητήματα, η ανάπτυξη θα παραμείνει σε χαμηλά επίπεδα. Ο τρόπος διακυβέρνησης της Ευρώπης πρέπει να βελτιωθεί» είναι η παρότρυνσή του προς τις κυβερνήσεις. «Για να τονωθεί η οικονομική ανάπτυξη στην Ευρώπη και να μειωθεί το χρέος, όλες οι χώρες της Ευρωζώνης, συμπεριλαμβανομένης και της Γερμανίας, θα πρέπει να κάνουν περισσότερα» τονίζει ο Ντράγκι και εξηγείται: «Οι δαπάνες για επενδύσεις θα πρέπει να αυξηθούν. Και εννοώ την έρευνα, την εκπαίδευση και την ψηφιακή ατζέντα. Άλλες δαπάνες, αλλά και η φορολογία, πρέπει να μειωθούν».
Ο Ντράγκι ξεκαθάρισε ότι η πολιτική των μηδενικών επιτοκίων θα κρατήσει για πολύ ακόμη: «Τα επιτόκια βρίσκονται εδώ και καιρό σε πολύ χαμηλά επίπεδα και, όπως όλα δείχνουν, δεν θα μεταβληθούν στο επόμενο διάστημα» είπε. Και τέλος, διαβεβαίωσε ότι θέλει να μείνει στο τιμόνι της ΕΚΤ μέχρι το τέλος της θητείας του, το 2019, και δεν ενδιαφέρεται να διαδεχτεί στην προεδρία της Ιταλίας τον Τζόρτζιο Ναπολιτάνο.
Η γερμανική αντίδραση διά... συμβούλων
Παρά τις διαβεβαιώσεις του Ευρωπαίου κεντρικού τραπεζίτη ότι «υπάρχει ομοφωνία στο διοικητικό συμβούλιο της ΕΚΤ» για την ποσοτική χαλάρωση, η γερμανική κεντρική τράπεζα -και εμμέσως η γερμανική κυβέρνηση- δεν κρύβει τη δυσφορία της για τις πρωτοβουλίες Ντράγκι. Τη σκυτάλη αυτής της... αμφισβήτησης πήρε χτες, μιλώντας στο περιοδικό Focus, ο πρόεδρος του Κέντρου Ευρωπαϊκής Οικονομικής Έρευνας (ZEW) Κλέμενς Φουστ, εκ των συμβούλων της κυβέρνησης του Βερολίνου. Προειδοποίησε, λοιπόν, ότι είναι υπερβολικές οι προσδοκίες των Ευρωπαίων από την ΕΚΤ, τονίζοντας ότι «δημοκρατικά εκλεγμένα Κοινοβούλια και κυβερνήσεις δεν θα πρέπει να κρύβονται πίσω από την ΕΚΤ. Η Κεντρική Τράπεζα δεν έχει τη νομιμοποίηση να παίξει τον ρόλο μιας κυβέρνησης».
Στο ερώτημα εάν η Ελλάδα «θα καταφέρει να πάρει τη στροφή», ο Φουστ δηλώνει σίγουρος, κλείνοντας εμμέσως την πόρτα στο ενδεχόμενο αναδιάρθρωσης του χρέους: «Η χώρα είναι σε θέση να βγει από την κρίση μόνη της, χωρίς εξωτερική χρηματοδότηση» είναι η εκτίμησή του, «καθώς το χρέος είναι μακροπρόθεσμο και χρηματοδοτείται με χαμηλά επιτόκια. Εάν η χώρα επιστρέψει σε κανονικά επίπεδα πληθωρισμού, οι Έλληνες θα μπορούν να ανταποκριθούν σ' αυτό το βουνό του χρέους». Το θέμα για τον Φουστ δεν είναι το χρέος, είναι να μπορέσει η Ελλάδα «να δημιουργήσει τις σωστές προϋποθέσεις για την ανάπτυξη».
Όσο για την πολιτική κατάσταση στην Ελλάδα, ο Φουστ τη χαρακτήρισε «εύθραυστη». Και υποστήριξε ότι η ευρωκρίση μπορεί «ανά πάσα στιγμή να αναζωπυρωθεί», κυρίως, «εάν αυξηθεί η επιρροή των λαϊκιστικών κομμάτων που θα μπορούσαν να σταματήσουν την πορεία των οικονομικών μεταρρυθμίσεων». Αυτός ο «κίνδυνος», σύμφωνα με τον Φουστ, δεν υπάρχει μόνο στην Ελλάδα, αλλά και στην Ιταλία, και την Ισπανία.
Χανς Βέρνερ Ζιν: Κούρεμα αλλιώς Grexit
Για τον πρόεδρο του Ινστιτούτου Ifo του Μονάχου Χανς Βέρνερ Ζιν τουλάχιστον εδώ και δύο χρόνια η λύση για την Ελλάδα είναι η έξοδος από το κοινό νόμισμα. Τόσο για την ίδια τη χώρα, όσο και για τους πιστωτές της, ως «εναλλακτική» στην περαιτέρω οικονομική στήριξη: «Θα πρέπει συνεχώς να προχωρούν σε νέα κουρέματα του ελληνικού χρέους, εκτός κι αν 'απολύσουν' τη χώρα από το ευρώ και της επιτρέψουν μέσω μιας υποτίμησης να ανακτήσει την ανταγωνιστικότητά της» επανέλαβε ο Ζιν στην εφημερίδα Tagesspiegel. Ο διευθυντής του Ινστιτούτου για τη γερμανική οικονομία της Κολωνίας (ΙW) Μίχαελ Χέτερ από την πλευρά του εκτιμά ότι «η νομισματική ένωση θα μπορούσε να αντέξει μια έξοδο της Ελλάδας από το ευρώ, καθώς οι πιθανότητες μετάστασης σε άλλες χώρες είναι μικρές». Ο Χέτερ αναφέρεται αποκλειστικά στις οικονομικές επιπτώσεις και αποφεύγει να τοποθετηθεί για τις πολιτικές.
Ντανιέλ Κον Μπεντίτ: Είναι καλό να κυβερνήσει η ριζοσπαστική Αριστερά
Σε αντίθεση με τον λαλίστατο συνοδοιπόρο του, τον πρώην υπουργό Εξωτερικών της Γερμανίας, Γιόσκα Φίσερ, που δεν κουράζεται να λέει πόσο φοβάται δυνάμεις όπως ο ΣΥΡΙΖΑ, ο Ντάνιελ Κον Μπεντίτ, ο «κόκκινος Ντανί» του 1968 και νυν συνταξιοδοτημένη φωνή της συνείδησης των Πράσινων, θεωρεί ότι μια κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ στην Ελλάδα μπορεί να είναι η λύση. Κι αυτό διότι οι Ευρωπαίοι έχασαν την ευκαιρία να εφαρμόσουν στην Ελλάδα άλλες εναλλακτικές λύσεις πέραν της αυστηρής λιτότητας: «Πράγματι, έπρεπε να γίνουν μεταρρυθμίσεις στην Ελλάδα» είπε ο Κον Μπεντίτ στο ραδιόφωνο Europe1, πλην όμως «οι ρυθμοί των πολιτικών που επιβλήθηκαν από την Ε.Ε. από έναν γερμανικής προελεύσεως νεοφιλελεύθερο δογματισμό ήταν τέτοιοι, ώστε οδήγησαν τους Έλληνες να λένε ‘ξεχείλισε το ποτήρι και θα δείτε τι σας περιμένει'».
Σύμφωνα με τον Κον Μπεντίτ, δεν υπάρχει λόγος καταστροφολογίας εάν έρθει η ριζοσπαστική Αριστερά στην εξουσία: «Θα πρέπει να είμαστε λογικοί. Είναι σαφές ότι εάν έλθει στην εξουσία ο Τσίπρας, δεν θα θελήσει να εφαρμόσει ένα πρόγραμμα σαν αυτό του Μελανσόν, που υποστηρίζει την έξοδο από το ευρώ... Για τον πολύ απλό λόγο ότι δεν μπορεί να το κάνει. Ο κίνδυνος βρίσκεται στο ότι υπόσχεται πολλά πράγματα, όμως τα ταμεία είναι άδεια. Επομένως, θα πρέπει να δανειστεί, άρα να έρθει σε έναν συμβιβασμό με την Ευρώπη, αλλά και η Ευρώπη να έρθει σε έναν συμβιβασμό με την Ελλάδα».
Γι' αυτό και ο Κον Μπεντίτ πιστεύει «για πρώτη φορά» ότι «είναι κάτι καλό εάν η ριζοσπαστική Αριστερά πάρει την εξουσία στην Ελλάδα». Τόσο επειδή, θα υποχρεώσει τη ριζοσπαστική αριστερά να βάλει νερό στο κρασί της, όσο κι επειδή θα αναγκάσει τους Ευρωπαίους «να καταλάβουν ότι θα πρέπει να καταλήξουν σε έναν συμβιβασμό για το ελληνικό χρέος για να μπορέσει να υπάρξει πρόοδος».
