Θα επιχειρηθεί τώρα; Μήπως αργότερα; Πάντως μαγειρεύεται από καιρό. Οπότε, ας το περιμένουμε. Για την ακύρωση, στην πράξη, του δικαιώματος στην απεργία ο λόγος. Με τη διά νόμου εισαγωγή, ως υποχρεωτικής, της εξασφάλισης του 50%+1 των μελών του κάθε σωματείου, για την πραγματοποίησή της. Τελευταία εμφανίζεται ως «προαπαιτούμενο» από την τρόικα. Διά του εκσυγχρονισμού του συνδικαλιστικού νόμου, λέει. Η αλήθεια όμως είναι ότι εδώ οι δικοί μας το κουβεντιάζουν από χρόνια. Εξ ιδίας πρωτοβουλίας δε...
ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΗ ΠΑΪΚΟΥ
Έχει ίσως ενδιαφέρον ότι, την ίδια στιγμή, ο πρύτανης Φορτσάκης εισηγείται την ηλεκτρονική ψηφοφορία για τις κάθε λογής φοιτητικές κινητοποιήσεις. Προκειμένου να εξασφαλίζεται το 50%+1 κι εδώ, διά της ηλεκτρονικής ενεργοποίησης της λεγόμενης «σιωπηρής πλειοψηφίας». Η οποία διαφορετικά βαριέται!
Τυχαία η σύμπτωση απόψεων άραγε ή μήπως μπορούμε να μιλήσουμε για εναρμονισμένες πρακτικές; Ποιος ξέρει...
Έτσι, με μια πρώτη ματιά πάντως, καλό ακούγεται. Γιατί όχι; Όσο μεγαλύτερη η συμμετοχή, τόσο καλύτερα. Όσο περισσότεροι αποφασίζουν, τόσο δημοκρατικότερο και αντιπροσωπευτικότερο το σύστημα. Ένα είδος διεύρυνσης της Δημοκρατίας κι αυτό. Όμως είναι έτσι; Ή μήπως το ακριβώς αντίθετο; Για να το δούμε. Και πρώτα-πρώτα, πιστεύει άραγε κανείς πως υπάρχει ποτέ περίπτωση να εξασφαλιστεί το 50% +1 των μελών του οποιουδήποτε σωματείου; Η -και- παγκόσμια σχετική πείρα λέει πως όχι και, σε κάθε περίπτωση, είναι πολύ - πολύ δύσκολο. Οπότε ακυρώνεται στην πράξη το δικαίωμα στην απεργία. Βλέπετε, δεν αρκεί στην εξουσία η διαρκής προσφυγή στη Δικαιοσύνη προκειμένου να κηρυχθούν «παράνομες και καταχρηστικές» οι απεργίες. Δεν της αρκούν και οι αλλεπάλληλες επιστρατεύσεις των απεργών. Τώρα θέλει και τη διά νόμου κατάργηση των εργατικών κινητοποιήσεων. Επιδιώκει επίσης τον επί της πράξης «αφοπλισμό» των εκλεγμένων διοικήσεων των σωματείων όπως και, κυρίως, των γενικών τους συνελεύσεων. Εκεί όπου ανταλλάσσονται απόψεις, επιχειρείται η διά της ζύμωσης σύνθεση επιχειρηματολογίας και προτάσεων προκειμένου να ληφθούν οι τελικές αποφάσεις. Πρόκειται με άλλα λόγια για την, διά της ενεργού συμμετοχής, πεμπτουσία της Δημοκρατίας. Το άλλο, η εξ αποστάσεως «συμμετοχή» σε ψηφοφορίες, ηλεκτρονικές ή μη, δεν είναι παρά η γελοιογραφία και η γελοιοποίηση της Δημοκρατίας. Η αποθέωση της «δημοκρατίας του καναπέ». Ή μάλλον η εξώθηση προς αυτήν. Κι αυτό μάλλον δεν είναι τυχαίο...
Η θεωρία της «σιωπηρής πλειοψηφίας»
Για να αντιληφθεί κανείς τον παραλογισμό του πράγματος, αρκεί να σκεφτεί ότι η χώρα κυβερνάται με πλειοψηφίες της τάξεως του 35%-40%. Σήμερα δε, με το 41% (29%+12%) του λαού, σύμφωνα με τα ποσοστά του 2012, ή με το 32% (24%+8%) του λαού, σύμφωνα με τα ποσοστά των πρόσφατων ευρωεκλογών. Να σκεφτεί επίσης ότι οι νόμοι του κράτους ψηφίζονται, κατά το πλείστον, με τη σχετική πλειοψηφία της Βουλής και συνήθως δι' ανατάσεως της χειρός. Οι τύχες δηλαδή της χώρας και του λαού της κρίνονται από τη σχετική και όχι από την απόλυτη λαϊκή πλειοψηφία. Και, την ίδια στιγμή, απαιτείται η απόλυτη πλειοψηφία για την κήρυξη απεργιών από τους εργαζόμενους, η απόλυτη πλειοψηφία για την πραγματοποίηση φοιτητικών κινητοποιήσεων. Πλειοψηφία η οποία είναι απίθανο να εξασφαλιστεί οπουδήποτε και οποτεδήποτε. Δεν είναι τυχαίο, το αντίθετο μάλιστα, ότι σε κάθε λογής δημοκρατικές διαδικασίες παντού στον κόσμο (εκτός πολύ ειδικών περιπτώσεων, όπου απαιτούνται αυξημένες πλειοψηφίες), η σχετική πλειοψηφία αρκεί για τη λήψη της οποιασδήποτε απόφασης. Διαφορετικά δεν θα μπορούσε ποτέ να κινηθεί το παραμικρό. Δεν είναι τυχαίο επίσης ότι σε όλες τις δημοκρατίες του κόσμου οι καταστάσεις διαμορφώνονται στη βάση της συμμετοχής και όχι της α-συμμετοχής. Ακόμη και οι κυβερνήσεις επιλέγονται από κείνους που προσέρχονται στην κάλπη και όχι από τους απέχοντες. Οι μη μετέχοντες των διαδικασιών αναλαμβάνουν και την ευθύνη της διαμόρφωσης των πραγμάτων ερήμην τους. Ειδικότερα δε προκειμένου για φοιτητές, η συμμετοχή στις διαδικασίες (συνελεύσεις, ψηφοφορίες) διαμορφώνει προσωπικότητες ενεργών και συνειδητοποιημένων πολιτών. Κάτι που, βεβαίως, δεν έχει την παραμικρή σχέση με τις ιδέες για την εξ αποστάσεως, για την ηλεκτρονική ψήφο του κ. Φορτσάκη.
Η θεωρία του -αδιευκρίνιστου πάντως- φρονήματος της «σιωπηρής πλειοψηφίας» είναι μια γνωστή, αφόρητα παλιά, και βεβαίως άκρως συντηρητική αντίληψη. Την επικαλείται συχνά - πυκνά η εξουσία, προκειμένου να αμφισβητήσει τις θεσμοθετημένες δημοκρατικές διαδικασίες όταν αυτές δεν είναι του γούστου της. Και ως πρόσχημα, προκειμένου να ενεργοποιήσει αυταρχικές πρακτικές.
Επιτέλους, αν θέλουν οι λεγόμενες «σιωπηρές πλειοψηφίες» να διεκδικήσουν λόγο και ρόλο στη διαμόρφωση των αποφάσεων, δεν έχουν παρά να πάψουν να είναι «σιωπηρές». Στο χέρι τους είναι...