Βρυξέλλες. Γ. Δαράτος
Ένα συμπίλημα αντιφατικών και αβάσιμων προβλέψεων είναι η αναθεωρημένη, φθινοπωρινή έκθεση της Κομισιόν με τις προβλέψεις της για τις οικονομικές εξελίξεις στην Ελλάδα και τις άλλες ευρωπαϊκές χώρες, που δόθηκε χθες στη δημοσιότητα.
Αυτή η εξαμηνιαία έκθεση, παρά την ανάληψη καθηκόντων του νέου προέδρου της Κομισιόν Ζαν Κλοντ Γιούνκερ και των νέων επιτρόπων, θυμίζει, ως προς το περιεχόμενό της, την απελθούσα επιτροπή Μπαρόζο με τις αλλοπρόσαλλες οικονομικές προβλέψεις της, που άλλαζαν κάθε λίγους μήνες.
Έτσι και χθες, η νέα Κομισιόν Γιούνκερ, θέλοντας, προφανώς, να στηρίξει πολιτικά τη συγκυβέρνηση των κ. Σαμαρά - Βενιζέλου, εμφανίζει την Ελλάδα να βγαίνει από την κρίση προβλέποντας ρυθμούς ανάπτυξης της οικονομίας της τάξης του +0,6% του ΑΕΠ φέτος και +2,9% το 2015. Αυτό, όμως που, παρά το σκανδαλώδες μαγείρεμα των στοιχείων, δεν μπορεί να κρυφτεί είναι η «παγωμένη» από τα μέτρα λιτότητας οικονομία της χώρας, που διαπιστώνεται έμμεσα στην πρόβλεψη της Κομισιόν για αποπληθωρισμό της τάξης του -1% του ΑΕΠ για φέτος και για έναν ασήμαντο πληθωρισμό του +0,3% το 2015.
Στοιχεία που δείχνουν ότι η πολυπόθητη ανάκαμψη της οικονομίας της χώρας βρίσκεται ακόμη πολύ μακριά. Η επίμονα υψηλή ανεργία έρχεται κι αυτή να επιβεβαιώσει την αδυναμία της Ελλάδας να βάλει μπρος την οικονομική μηχανή της, αφού η ίδια η Επιτροπή παραδέχεται ότι φέτος η ανεργία θα αντιπροσωπεύει το 26,8% του ενεργού πληθυσμού και τον επόμενο χρόνο (2015) το 25%.
Τρεις προϋποθέσεις ανάπτυξης που αναιρούνται από την πραγματικότητα
Οι προβλέψεις της Κομισιόν κολυμπάνε, στη συνέχεια, μέσα σε έναν "πολτό" αντιφάσεων. Για να έλθει η ανάκαμψη, γράφει στην έκθεσή της, θα πρέπει να έχει ως κινητήρια δύναμη την ιδιωτική κατανάλωση, τις εξαγωγές και φυσικά τις επενδύσεις. Τρεις προϋποθέσεις που, από μόνες τους, αναιρούν τα λαμπρά προγνωστικά για την έξοδο από την κρίση, αφού η ιδιωτική κατανάλωση με το πετσόκομα μισθών και συντάξεων είναι αδύνατη, οι εξαγωγές μειώνονται από τρίμηνο σε τρίμηνο και τα «καλά» νούμερα προέρχονται μόνο από τον τουρισμό και τη ναυτιλία. Όσο για τις επενδύσεις, θα περιμένουμε για πολύ καιρό ακόμη να τις δούμε αν λάβουμε υπόψη μας τη συνεχιζόμενη καθίζηση των οικονομικών των μεγάλων κοινοτικών χωρών. Και το τούτο διότι η ανάπτυξη στη Γαλλία «πατινάρει», όπως γράφει η ίδια έκθεση της Επιτροπής, το γερμανικό μοτέρ δείχνει «κολλημένο» και η Ιταλία θα παραμείνει σε ύφεση για τρίτη συνεχόμενη χρονιά.
Δείγμα της συνολικής κακής κατάστασης της ευρωπαϊκής οικονομίας είναι ο ανησυχητικά χαμηλός πληθωρισμός που δεν θα ξεπεράσει φέτος το +0,5% και το +0,8% του χρόνου (2015), ενώ ο στόχος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας είναι πληθωρισμός στο +2%, ποσοστό άπιαστο με τα σημερινά δεδομένα. Με άλλα λόγια, η Ελλάδα δεν μπορεί να περιμένει επενδύσεις από τους μεγάλους εταίρους της στην Ένωση.
Η αλλοπρόσαλλη, «χαρούμενη» για τις οικονομικές εξελίξεις στην Ελλάδα έκθεση της Κομισιόν επισημαίνει σε άλλο σημείο της ότι οι συνεχιζόμενες «σφιχτές» συνθήκες στην παροχή πιστώσεων (από τις τράπεζες στους ιδιώτες), αλλά και η χαμηλή απορροφητικότητα των πόρων της Ένωσης (διαρθρωτικά ταμεία) και αυτών από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ), εξακολουθούν να είναι ανασταλτικός παράγοντας στην ανάκαμψη των επενδύσεων.
Σε άλλο σημείο της έκθεσης η Κομισιόν εμφανίζεται αδικαιολόγητα αισιόδοξη, επικαλούμενη τον μειωμένο πληθωρισμό για την αύξηση της ιδιωτικής κατανάλωσης, την... αύξηση του διαθεσίμου εισοδήματος, την υποτίμηση του ευρώ και τη βελτίωση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος.
Έκθεση με το βλέμμα στραμμένο στην ελληνική κοινή γνώμη
Αλλά δεν αποκλείει, κρατώντας η ίδια και μία «πισινή», η αύξηση του ελληνικού ΑΕΠ να είναι μικρότερη της προβλεπόμενης εάν η αβεβαιότητα έχει ισχυρότερη του αναμενόμενου επίπτωση στην εμπιστοσύνη και στις επενδύσεις ή οι... γεωπολιτικές εξελίξεις έχουν μεγαλύτερη του αναμενόμενου επίπτωση στην ευρύτερη περιοχή. Με άλλα λόγια, το πλήρες αλαλούμ.
Αυτό που θα πρέπει να συγκρατήσει κανείς από την έκθεση, αλλά και τις διάφορες δηλώσεις αρμοδίων επιτρόπων και «καλά πληροφορημένων πηγών» για την Ελλάδα είναι η επιμονή να πειστεί, με κάθε θεμιτό και, κυρίως, αθέμιτο τρόπο η κοινή γνώμη της χώρας ότι βρισκόμαστε ακριβώς πριν από την έξοδο από το Μνημόνια και βαίνουμε προς την «αντιμνημονιακή εποχή», παρά το γεγονός ότι στη σύνοδο του Eurogroup στις 8 Δεκεμβρίου θα υιοθετηθεί ένα νέο «πρόγραμμα» (αν δεν είναι νέο Μνημόνιο, τότε τι μπορεί να είναι;) για την Ελλάδα, στο οποίο τόσο η Κομισιόν όσο και οι κυριότερες χώρες - μέλη (Γερμανία, Γαλλία κ.λπ.) θέλουν να έχει οπωσδήποτε έναν ρόλο το ΔΝΤ. Και τούτο διότι πιστεύουν πως με το τεχνοκρατικό ΔΝΤ στο τιμόνι θα αποκλείσουν μια μελλοντική «πολιτική» διαπραγμάτευση για δομικές αλλαγές και μεταρρυθμίσεις στη χώρα στην περίπτωση που κερδίσει στις επερχόμενες εκλογές ο ΣΥΡΙΖΑ.