Εάν οι υπουργοί Οικονομικών ανέτρεχαν στην Ιστορία, θα έβρισκαν πολλές ανάλογες περιπτώσεις οι οποίες θα μπορούσαν να πείσουν τους ανιστόρητους τροϊκανούς ότι οι τεράστιοι φόροι ευνοούν το λαθρεμπόριο και συνακόλουθα μειώνουν τα έσοδα του κράτους αντί να τα αυξάνουν. Όπως επεσήμανε ο Γιώργος Σταθάκης, «το Δημόσιο θα μπορούσε να αντλεί έσοδα 1 δισ. ευρώ ετησίως», αν δεν παραμελούσε «συστηματικά» το λαθρεμπόριο καυσίμων ("Αυγή", 4.9.2014). Το ίδιο βέβαια ισχύει και για το οργιώδες λαθρεμπόριο τσιγάρων.
Ο κ. πρωθυπουργός, στην κενή περιεχομένου ομιλία του στη ΔΕΘ, σε ό,τι αφορά την «τσέπη» των εξαθλιωμένων Ελλήνων, αλλά μεστή χυδαίων ύβρεων κατά του ΣΥΡΙΖΑ, ανήγγειλε τη συμφωνία της κυβέρνησης με την τρόικα για μείωση του φόρου στα καύσιμα έως 30%. Ήδη, οικονομικοί σχολιαστές επισημαίνουν ότι η «μείωση» αυτή ελάχιστη ανακούφιση θα φέρει στους καταναλωτές - εάν βεβαίως η συμφωνία αυτή έχει πράγματι επιτευχθεί και δεν βρίσκεται ακόμα υπό «διαπραγμάτευση».
Θα αναφέρω εδώ ένα μόνο παράδειγμα που δείχνει πώς μπορεί να καταπολεμηθεί η μάστιγα του λαθρεμπορίου, αν πραγματικά υπάρχει η θέληση από πλευράς των κρατούντων. Το παράδειγμα αφορά τον περίφημο «Νόμο Υπολογισμού» (Computation Act) που εξέδωσε ο πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου William Pitt ο νεότερος το 1784 με στόχο την αναδιαμόρφωση του φορολογικού συστήματος και την καταπολέμηση του λαθρεμπορίου. Ο νόμος αυτός μείωνε δραστικά τον φόρο για το δημοφιλέστατο και στις κατώτερες πλέον τάξεις αφέψημα, το τσάι, το λαθρεμπόριο του οποίου είχε πάρει τεράστιες διαστάσεις.
Τα κυκλώματα που διακινούσαν το προϊόν ήταν τόσο καλά οργανωμένα ώστε ακόμα και τα πειρατικά καράβια που μετέφεραν το παράνομο εμπόρευμα είχαν ασφαλιστήρια συμβόλαια με την περίφημη ασφαλιστική εταιρεία Lloyd's! Δεν ήταν μόνο οι διάφοροι «μεσάζοντες» που παρεμβαίνανε ώσπου να φτάσει το τσάι στον καταναλωτή. Ολόκληρες κοινότητες συμμετείχαν στην παράνομη διακίνηση και συνεργούσαν στην εξαπάτηση του κράτους, ενώ διακεκριμένοι πολίτες εγκατέλειπαν τις δουλειές τους αφού με το βρόμικο χρήμα εξασφάλιζαν πλουσιοπάροχο βίο.
Τα μέτρα που επιχείρησαν να πάρουν οι εκάστοτε κυβερνήσεις δεν είχαν καταφέρει να διαλύσουν τα μαφιόζικα κυκλώματα, να αντιμετωπίσουν την εγκληματική βία των λαθρεμπόρων απέναντι στα όργανα της τάξης και να πατάξουν την εξαπλωνόμενη διαφθορά. Με την εφαρμογή αυτού του Διατάγματος, που μείωνε τον δυσβάσταχτο φόρο στο τσάι από 119% στα 12,5% (!), η επίσημη τιμή του έπεσε τόσο χαμηλά ώστε όχι μόνο διέλυσε πάραυτα το λαθρεμπόριο, αλλά αύξησε σημαντικά την κατανάλωση του αφεψήματος και συνακόλουθα τα έσοδα του κράτους από τον φόρο! Μήπως τελικά το παράδειγμα αυτό δείχνει στους κρατούντες ότι για να αυξηθούν πραγματικά τα έσοδα του κράτους και να παταχθεί στη ρίζα του το λαθρεμπόριο ο φόρος των καυσίμων θα πρέπει να μειωθεί στο χαμηλότερο δυνατό επίπεδο;
Αυτό που στάθηκε δυσκολότερο να ελέγξει η κυβέρνηση του Πιττ ήταν η κατώτατη ποιότητα τσαγιού που εισαγόταν στη χώρα και η νόθευση του προϊόντος. Εδώ, ωστόσο, έπρεπε να τα βάλει με την πανίσχυρη, μονοπωλιακή East India Company και με την τάξη των εμπόρων που διαθέτανε το προϊόν στο λιανεμπόριο.i
Συμπέρασμα: Όσο περισσότερο αλλάζει ο καπιταλισμός, τόσο περισσότερο παραμένει το ίδιος!
i Για τα παραπάνω, βλέπε: Denys Forest, Tea for the British, London, 1973.
* Το μικρό αυτό άρθρο αποτελεί μέρος μιας εργασίας μου «σε πρόοδο» για τη Διαφθορά στο Ηνωμένο Βασίλειο κατά την εξέλιξη του καπιταλισμού και τη «διαχείριση» του θέματος αυτού στον χώρο των ιδεών και της λογοτεχνίας.
