Την εξόντωση του πρωτογενούς τομέα έχουν δρομολογήσει οι μνημονιακές κυβερνήσεις, με σοβαρές επιπτώσεις όχι μόνο στον αγροτικό κόσμο, αλλά και στους καταναλωτές, καθώς η παραγωγή βασικών ειδών διατροφής βαίνει διαρκώς μειούμενη, ενώ αντίθετα έχει εκτιναχθεί το κόστος εισροών.
Οι νέες φορολογικές "ρυθμίσεις" για τους αγρότες ήταν η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι, καθώς ήδη μετρούν απώλεια εισοδήματος τουλάχιστον κατά 20% από το 2009, πτώση που αντιστοιχεί σε συρρίκνωσή του κατά περίπου 1,4 δισ. (στοιχεία ΠΑΣΕΓΕΣ έως 2012). Το αγροτικό εισόδημα περιορίστηκε μόνο το 2012 σε 5,57 δισ. (μαζί με τις επιδοτήσεις ύψους 2,9 δισ.) εμφανίζοντας νέα μείωση 5,3% μετά την προηγούμενη μεγάλη μείωσή του κατά 9,8%.
Την ίδια στιγμή μειώνεται δραματικά η παραγωγή πολλών αγροτικών προϊόντων, αφού σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat μόνο πέρσι μειώθηκε η παραγωγή κατά 21,5% στα νωπά φρούτα, κατά 21% στο ελαιόλαδο, κατά 35,9% στις ελιές, κατά 15,3% στα αυγά, αλλά και κατά 3,8% στα λιπάσματα. Το 2012 η παραγωγή πατάτας μειώθηκε κατά 23,8%, των νωπών λαχανικών κατά 9,2% και των δημητριακών κατά 8,5%. Η παραγωγή γάλακτος βαίνει φθίνουσα καταγράφοντας τα τελευταία τέσσερα έτη μείωση συνολικά 10,3%, ενώ υπολείπεται σημαντικά (κατά 26,5%) των εθνικών ποσοστώσεων (στοιχεία ΕΛΟΓΑΚ).
Η μείωση της παραγωγής συνδέεται άμεσα με την αύξηση των εισαγωγών αγροτικών προϊόντων, που βρίσκεται σε υψηλά επίπεδα καλύπτοντας το 13,6% της συνολικής αξίας εισαγωγών, με αποτέλεσμα να διαμορφώνεται αρνητικό ισοζύγιο στο εμπόριο αγροτικών προϊόντων, έλλειμμα που έφτασε περίπου τα 2 δισ. το 2011.
Υψηλό κόστος παραγωγής
Ωστόσο, η μεγάλη "πληγή" για τον πρωτογενή τομέα παραμένει το υψηλό κόστος παραγωγής των αγροτικών προϊόντων, που σε συνδυασμό με τη συρρίκνωση της κατανάλωσης εξανεμίζει το αγροτικό εισόδημα δημιουργώντας συνθήκες ασφυξίας, αφού σημαντικό μέρος της "ακριβής" παραγωγής μένει αδιάθετο και καταστρέφεται. Η δε απόπειρα "δαιμονοποίησης" των αγροτοκτηνοτρόφων από πλευράς του υπουργείου Ανάπτυξης και επιχειρηματιών για την ακρίβεια στην αγορά απέτυχε, καθώς ήδη, με σχετική έρευνα της Επιτροπής Ανταγωνισμού στα νωπά οπωροκηπευτικά, καταδεικνύεται ότι οι ευνοημένοι "παίκτες" είναι χονδρέμποροι και αλυσίδες λιανικής.
Σύμφωνα με παλαιότερα στοιχεία της ΠΑΣΕΓΕΣ η άνοδος του κόστους εισροών στη γεωργική παραγωγή υπερβαίνει το 1 δισ. ευρώ παρουσιάζοντας αύξηση τουλάχιστον 22,5%. Κόστος ζωοτροφών και ενέργειας καλύπτουν αθροιστικά το 55% της συνολικής ενδιάμεσης ανάλωσης στην παραγωγή: την περίοδο 2009-2012 το κόστος ζωοτροφών αυξήθηκε κατά 31% (2,12 δισ. το 2012), ενώ μεγαλύτερη είναι η αύξηση στο κόστος ενέργειας, +64% (πάνω από 1,5 δισ. το 2012).
Παράλληλα, τη στιγμή που τα ημερομίσθια στον πρωτογενή τομέα εμφανίζουν πτώση της τάξεως του 13,1% (2009-2012), το κόστος κεφαλαίου (τόκοι δανείων) έχει αυξηθεί κατά 44,4%, ενώ το 2012 η αύξηση σε ενέργεια - λιπαντικά ανέρχεται σε 5%, ανοδικά κινούνται τα κόστη φαρμάκων, συντήρησης επισκευής, αναλώσιμων κ.λπ., ενώ πάνω από 10% ανατιμήθηκαν τα λιπάσματα. Σύμφωνα με στοιχεία που παρουσίασε πρόσφατα το υπουργείο Ανάπτυξης, η πλειονότητα των εισροών σε γεωργία - κτηνοτροφία χαρακτηρίζεται από αύξηση τιμών, ενώ το πρώτο 11μηνο του 2013 σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2012 κατεγράφη αύξηση 1% στους σπόρους, 1,4% στην ενέργεια, 5,2% στα λιπάσματα, 0,6% στις ζωοτροφές κ.α.
Άμεση σύνδεση και με τα αυξημένα κόστη παραγωγής έχει και η μείωση της παραγωγής εισροών, όπως συρρίκνωση στην παραγωγή λιπασμάτων (-17% το 2011, -7,6% το 2012, -3,8% το 2013), φυτοφαρμάκων (-6,2% το 2012), ζωοτροφών (-7,8% το 2012) και σπόρων (-1,6% το 2012).
