Με χειρότερες συνθήκες σε σχέση με εκείνες που αρχικά αναμένονταν πρόκειται να κατατεθεί το προσχέδιο του προϋπολογισμού του 2026 την προσεχή Δευτέρα 6 Οκτωβρίου. Αξίζει να σημειωθεί ότι τα στοιχεία τίθενται στο μικροσκόπιο των υπηρεσιακών παραγόντων της Ε.Ε. ενόψει των εκθέσεων της τελευταίας για το ευρωπαϊκό εξάμηνο. Πάντως, κάποιες προβλέψεις σε σχέση με την ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας αλλά και με τον πληθωρισμό έχουν χειροτερέψει, κάτι που προκαλεί ανησυχία για την πορεία της ελληνικής οικονομίας. Η μεγάλη ακρίβεια σε συνδυασμό με μια πιο αργή ανάπτυξη δημιουργούν προβληματισμό.
Χειρότερα η ανάπτυξη
Σύμφωνα με την πλέον πρόσφατη εκτίμηση της Τράπεζα της Ελλάδος, ο ρυθμός ανάπτυξης θα είναι στο 2,2% για φέτος, έναντι 2,3% πρόβλεψης της κυβέρνησης. Μάλιστα, η ΤτΕ καταγράφει τάση υποχώρησης στο 1,9% για το 2026 και μικρή αύξηση σε 2,1% το 2027. Υπενθυμίζεται ότι η ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας κατέβασε ταχύτητα στο 1,7% κατά το δεύτερο τρίμηνο του 2025, από 2,2% για το πρώτο τρίμηνο του 2025.
Ενας από τους βασικούς παράγοντες που σχετίζονται με τα συγκεκριμένα στοιχεία είναι η συγκράτηση της κατανάλωσης, καθώς η συνολική τελική καταναλωτική δαπάνη μειώθηκε κατά 0,1% σε σχέση με το πρώτο τρίμηνο του 2025 και αυξήθηκε μόλις κατά 1% σε σχέση με το δεύτερο τρίμηνο του 2024.
Από τις συζητήσεις που θα διεξαχθούν αυτή την εβδομάδα θα καθοριστεί και το μέγεθος που θα αποτυπωθεί στο προσχέδιο του προϋπολογισμού του 2026 για τον φετινό ρυθμό ανάπτυξης.
Πρόβλημα ο πληθωρισμός
Ο πληθωρισμός αποτελεί ακόμα ένα μέγεθος, το οποίο φαίνεται πως θα αναθεωρηθεί προς τα πάνω αυτή τη φορά, με την κεντρική τράπεζα να προβλέπει ότι θα διαμορφωθεί στο 3,1% (εναρμονισμένος δείκτης) υποδηλώνοντας επίμονες πιέσεις στις υπηρεσίες, κυρίως από τις αυξήσεις μισθών και ενοικίων αλλά και στα τρόφιμα. Πάντως ο πληθωρισμός στην Ελλάδα είναι υψηλότερος από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης επί 13 μήνες, κάτι που δείχνει την αρνητική τάση που επικρατεί, ενώ η Τράπεζα της Ελλάδος βλέπει ότι ο ελληνικός πληθωρισμός θα είναι πάνω από το όριο του 2% που έχει θέσει η ΕΚΤ και το 2027. Κι αυτό είναι ένα ζήτημα που θα τεθεί μεταξύ των δύο πλευρών.
Υψηλό πρωτογενές πλεόνασμα λόγω φόρων
Την ίδια στιγμή, σε πολύ καλή πορεία -λόγω και της μεγάλης ακρίβειας- βρίσκεται ο προϋπολογισμός κατά το οκτάμηνο του 2025. Όπως έδειξαν τα οριστικά στοιχεία του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, τα φορολογικά έσοδα ανήλθαν για την προαναφερόμενη περίοδο (Ιανουάριος-Αύγουστος 2025) σε 46,519 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 2,042 δισ. ευρώ ή 4,6% έναντι του στόχου.
Σημαντικό ρόλο διαδραματίζει η έμμεση φορολογία, καθώς τα έσοδα από ΦΠΑ ανήλθαν σε 18,185 δισ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 507 εκατ. ευρώ, ενώ τα έσοδα των ΕΦΚ ανήλθαν σε 4,857 δισ. ευρώ και είναι αυξημένα έναντι του στόχου κατά 83 εκατ. ευρώ. Έτσι γίνεται αντιληπτός ένας από τους λόγους που η κυβέρνηση αρνείται να προχωρήσει σε μείωση του ΦΠΑ, αδιαφορώντας για τις συνέπειες στις τσέπες των πολιτών.
Αναφορικά με τον Αύγουστο, τα έσοδα της κατηγορίας «Φόροι» ανήλθαν σε 6,086 δισ. ευρώ, μειωμένα κατά 109 εκατ. ευρώ ή 1,8% έναντι του στόχου. Σημειώνεται ότι μέρος του φόρου εισοδήματος εισπράχθηκε εμπροσθοβαρώς τους προηγούμενους μήνες λόγω του ότι, σύμφωνα με το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, τέθηκε σε λειτουργία ήδη από τα μέσα Μαρτίου η εφαρμογή για την υποβολή των φορολογικών δηλώσεων. Πάντως και τον Σεπτέμβριο αποτυπώνεται ο ΦΠΑ, με τα έσοδα να ανέρχονται σε 2,481 δισ. ευρώ, αυξημένα έναντι του στόχου κατά 150 εκατ. ευρώ.
