Σήμα κινδύνου στέλνουν κεντρικές, περιφερειακές και κλαδικές βιομηχανικές οργανώσεις στην κυβέρνηση μιλώντας για διαχρονικά υψηλότερο κόστος ενέργειας στη χώρα μας σε σχέση με την υπόλοιπη Ευρώπη, το οποίο οδηγεί την ελληνική βιομηχανία σε σημαντικό ανταγωνιστικό μειονέκτημα και την κατεπείγουσα ανάγκη λήψης μέτρων.
Σε κοινή τους ανακοίνωση 16 φορείς εκπροσώπησης του βιομηχανικού τομέα επισημαίνουν ότι η εγχώρια αγορά ενέργειας είναι μακράν η ακριβότερη στην Ευρώπη και θεωρούν αυτονόητο ότι πρέπει η ελληνική κυβέρνηση να ακολουθήσει το παράδειγμα άλλων ευρωπαϊκών χωρών και βάσει του νέου πλαισίου της «Καθαρής Βιομηχανικής Συμφωνίας» να εφαρμόσει αντίστοιχα μέτρα μείωσης του ενεργειακού κόστους, παράλληλα με την στήριξη της προσπάθειας βελτίωσης του ανθρακικού αποτυπώματος της βιομηχανίας.
Αναφέρουν συγχρόνως ότι η διαφύλαξη της ανταγωνιστικότητας της βιομηχανίας, ιδίως τη στιγμή που η υπόλοιπη Ευρώπη στηρίζει τη βιομηχανία της όσον αφορά το ενεργειακό κόστος (ενώ αντιμετωπίζει ούτως ή άλλως μικρότερο πρόβλημα τιμών ενέργειας), είναι ζωτικής σημασίας για την ανάπτυξη, τις εξαγωγές, το εξωτερικό ισοζύγιο και εν τέλει τη δημιουργία ποιοτικών θέσεων εργασίας και τη διαφύλαξη της κοινωνικής συνοχής.
Σημειώνεται ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υιοθετεί πια την ίδια κατεύθυνση επισήμως, μέσω της Ανακοίνωσης (25/06) του νέου Πλαισίου για τις Κρατικές Ενισχύσεις για την «καθαρή βιομηχανία» (Clean Industrial Deal State Aid Framework). Αναγνωρίζοντας ότι οι υψηλές τιμές ενέργειας υπονομεύουν την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής βιομηχανίας, το νέο Πλαίσιο δεν εγκρίνει απλώς, αλλά, ενεργά παροτρύνει τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να υιοθετήσουν μέτρα επιδότησης του ενεργειακού κόστους για τη βιομηχανία τους. Συγκεκριμένα, εισηγείται εκπτώσεις 50%, επί της τιμής αγοράς, για το 50% της κατανάλωσης κάθε βιομηχανίας, οι οποίες μπορεί να καταλήγουν σε τιμή έως 50€/MWh.
Ακρίβεια και στρεβλώσεις
Επιπλέον, οι «16» επικαλούνται παλαιότερη μελέτη του ΙΟΒΕ που κατέδειξε πως μια μείωση του ενεργειακού κόστους, κατά μόλις 10% για την ενεργοβόρο βιομηχανία, θα οδηγούσε σε σημαντική αύξηση του ΑΕΠ της χώρας και δημιουργία, περίπου, 12.000 θέσεων εργασίας.
Από τον Ιούλιο του 2024 -οπότε καταγράφηκαν επίπεδα τιμών ρεύματος της τάξης των 600 -800 €/MWh- οι τιμές στην εγχώρια χονδρεμπορική αγορά παραμένουν τουλάχιστον 30% υψηλότερα ως προς τις χώρες της Κεντρικής Ευρώπης, ιδιαίτερα σε περιόδους υψηλής ζήτησης, όπως το χειμώνα που μας πέρασε.
Στηλιτεύουν παράλληλα τις δυσλειτουργίες στην εγχώρια αγορά ενέργειας που χρήζουν αντιμετώπισης για να μειωθεί το κόστος, φέροντας ως παράδειγμα ότι τις μεσημεριανές ώρες οι ΑΠΕ περικόπτονται μαζικά και οι τιμές στη χονδρεμπορική αγορά συμπιέζονται, αλλά οι καταναλωτές, νοικοκυριά και επιχειρήσεις, δεν βλέπουν το εν λόγω όφελος των φθηνών ΑΠΕ να περνάει σε αυτούς.
Παράλληλα, αναφέρουν και άλλους παράγοντες κόστους, πέραν της χονδρεμπορικής αγοράς, που εκτοξεύουν το τελικό κόστος, όπως η αγορά εξισορρόπησης, οι τιμές της οποίας αυξάνονται ανεξέλεγκτα, έχοντας υπερβεί τα 22€/MWh τον Απρίλιο του 2025, όταν το 2024 το μέσο κόστος ήταν 14 €/MWh και όταν στην Ιταλία, που θεωρείται η ακριβότερη αγορά στην Ευρώπη, δεν φθάνει ούτε τα 4 €/MWh. Υπάρχει δε, σοβαρός κίνδυνος να επιδεινωθεί περαιτέρω το βάρος που επωμίζονται οι καταναλωτές, στην περίπτωση που επιδοτηθούν περαιτέρω οι θερμικές μονάδες μέσω νέου μηχανισμού διαθεσιμότητας ισχύος (CRM), ενώ αμείβονται ήδη με περίπου 200 εκατ για τις υπηρεσίες διαθεσιμότητας ισχύος για ανάγκες εξισορρόπησης.
Οι υπόλοιποι παίρνουν μέτρα
Την ίδια ώρα φαίνεται ότι, παρά τις διαβεβαιώσεις των αρμοδίων, δεν προωθείται η κοινοποίηση στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή μηχανισμού για την αποζημίωση της διαθεσιμότητας των ευέλικτων τεχνολογιών μηδενικού αποτυπώματος άνθρακα (ζήτησης και αποθήκευσης).
Όπως τονίζουν οι 16 φορείς οι εν λόγω δυσλειτουργίες λαμβάνουν χώρα την ώρα που οι κυβερνήσεις των ευρωπαϊκών χωρών υιοθετούν, η μια μετά την άλλη, μέτρα στήριξης της βιομηχανίας τους, με αιχμή τη μείωση του ενεργειακού κόστους που παραμένει σε όλη την Ευρώπη σημαντικά υψηλότερο από ό,τι στις ΗΠΑ και την Κίνα, υπονομεύοντας την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας.
Είναι χαρακτηριστικό ότι η Ιταλία έχει σχεδιάσει μηχανισμό με τον οποίο «δανείζει», υπό ευνοϊκούς όρους, πράσινη ενέργεια στις βιομηχανίες έντασης για 3 έτη με σταθερή τιμή 65 ευρώ/MWh. Αντίστοιχα μέτρα στήριξης έχουν ανακοινώσει και άλλες χώρες όπως, πρόσφατα, η Γερμανία και το Βέλγιο.
Οι 16 φορείς εκπροσώπησης του βιομηχανικού τομέα:
- Σύνδεσμος Βιομηχανιών Ελλάδος (ΣΒΕ)
- Ένωση Βιομηχανικών Καταναλωτών Ενέργειας (ΕΒΙΚΕΝ)
- Ελληνική Παραγωγή – Συμβούλιο Βιομηχανιών για την Ανάπτυξη
- Σύνδεσμος Εξαγωγέων (ΣΕΒΕ)
- Σύνδεσμος Μεταλλευτικών Επιχειρήσεων (ΣΜΕ)
- Σύνδεσμος Επιχειρήσεων και Βιομηχανιών Πελοποννήσου και Δυτικής Ελλάδας (ΣΕΒΠΔΕ)
- Σύνδεσμος Βιομηχανιών Αττικής- Πειραιώς (ΣΒΑΠ)
- Σύνδεσμος Βιομηχανιών Στερεάς Ελλάδας (ΣΒΣΕ)
- Σύνδεσμος Βιομηχανιών Σύνδεσμος Βιομηχανιών Θεσσαλίας και Στερεάς Ελλάδας (ΣΒΘΣΕ)
- Σύνδεσμος θεσσαλικών Επιχειρήσεων και Βιομηχανιών (ΣΘΕΒ)
- Ελληνική Ένωση Αλουμινίου (ΕΕΑ)
- Σύνδεσμος Βιομηχανιών Πλαστικών Ελλάδας (ΣΒΠΕ)
- Σύνδεσμος Ελληνικών Χημικών Βιομηχανιών (ΣΕΧΒ)
- Σύνδεσμος Ελλήνων Βιομηχάνων Κλωστοϋφαντουργών (ΣΕΒΚ)
- Ένωση Βιομηχανιών Χάρτου Ελλάδος (ΕΒΙΧΕ)
- Σύνδεσμος Ελλήνων Παραγωγών Χάρτινης Συσκευασίας (ΣΕΠΧΣ)
