Πρόχειρη, αντιφατική και με ορατό τον κίνδυνο να κριθούν συγκεκριμένες προβλέψεις αντισυνταγματικές εκτιμούν ότι είναι η ασφαλιστική παρέμβαση Μητσοτάκη - Τσακλόγλου γνώστες της κοινωνικής ασφάλισης.
Το σχέδιο ιδιωτικοποίησης της επικουρικής ασφάλισης, που δημοσιοποιήθηκε την περασμένη Πέμπτη και σύμφωνα με πληροφορίες θα λάβει τη μορφή νομοσχεδίου και θα κατατεθεί αμέσως μετά τις γιορτές στη Βουλή, προβλέπει ότι από την 1η.1.2022 οι εισφορές, δηλαδή οι ασφαλιστικές αποταμιεύσεις των νέων αλλά και των παλιών ασφαλισμένων (εθελοντικά) θα παραχωρηθούν σε ιδιωτικές ασφαλιστικές εταιρείες και τραπεζικά funds που με τη σειρά τους θα τις «τζογάρουν» στις αγορές ομολόγων.
Σύμφωνα με τον υφυπουργό Κοινωνικής Ασφάλισης Π. Τσακλόγλου, «η ανάγκη δημιουργίας ενός νέου συστήματος επικουρικής ασφάλισης κεφαλαιοποιητικού χαρακτήρα προκύπτει από την ανάγκη αντιμετώπισης της δημογραφικής γήρανσης του πληθυσμού». Με τη συγκεκριμένη παρέμβαση ο Π. Τσακλόγλου αποδομεί πλήρως την προηγούμενη (μόλις στις αρχές του 2020) παρέμβαση της κυβέρνησης και του υπουργού Εργασίας Γ. Βρούτση στο ασφαλιστικό επικαλούμενος τις παρεμβάσεις που έγιναν σε άλλες χώρες, π.χ. στη Σουηδία.
Μόνο που, όπως εξηγούν στην ΑΥΓΗ της Κυριακής γνώστες του ασφαλιστικού, η ασφαλιστική παρέμβαση στη Σουηδία δεν οδηγεί σε πλήρη κεφαλαιοποίηση - ιδιωτικοποίηση μέρους της κοινωνικής ασφάλισης, κάτι δηλαδή που επιχειρείται εδώ με την παρέμβαση της κυβέρνησης, αλλά προβλέπει τη μετάβαση σε ένα μεικτό σύστημα με χαρακτηριστικά αναδιανομής και νοητής κεφαλαιοποίησης.
Μάλιστα, η πρόσφατη παρέμβαση του υπουργού Εργασίας Γ. Βρούτση (4670/2020) υπηρετούσε ακριβώς αυτή την κατεύθυνση, δηλαδή του μεικτού συστήματος, κάτι που «ξηλώνεται» τώρα με συνοπτικές διαδικασίες.
Αντισυνταγματική παρέμβαση
Σύμφωνα με την παρέμβαση Μητσοτάκη – Τσακλόγλου, τη διαχείριση του εξατομικευμένου «κουμπαρά» (ατομικός λογαριασμός) που θα ακολουθεί κάθε νέο ασφαλισμένο δεν θα την αναλάβουν ιδιωτικές ασφαλιστικές εταιρείες και τράπεζες αλλά και η ΑΕΔΑΚ των ασφαλιστικών ταμείων (Ανώνυμη Εταιρεία Διαχείρισης Αμοιβαίων Κεφαλαίων). Κι αυτό αποτελεί συμμόρφωση με την πρόσφατη απόφαση του ΣτΕ και τα σοβαρά εμπόδια που θέτει (αντισυνταγματικότητα) στην εμπλοκή ιδιωτών στην επικουρική ασφάλιση.
Ωστόσο, με τη λύση της ΑΕΔΑΚ η κυβέρνηση επιμένει να «βάλει στο χέρι» τις εισφορές των νέων ασφαλισμένων δίνοντας τη διαχείρισή τους στην εταιρεία διαχείρισης αμοιβαίων κεφαλαίων, συνεχίζοντας έτσι από άλλο δρόμο το ίδιο σε φιλοσοφία σχέδιο: η επικουρική ασφάλιση τίθεται ουσιαστικά και πάλι εκτός δημόσιου ασφαλιστικού συστήματος, ανεξάρτητα εάν το σχέδιο της κυβέρνησης αναφέρει ότι θα είναι δημόσιο ταμείο.
Όπως εξηγούν στην ΑΥΓΗ γνώστες της κοινωνικής ασφάλισης, η υποχρεωτική παράδοση των εισφορών των νέων ασφαλισμένων από το 2022 στην ΑΕΔΑΚ «θα κριθεί με την πρώτη προσφυγή αντισυνταγματική», ενώ εκτιμούν πως κάθε χρόνο το σχέδιο αυτό θα δημιουργεί «τρύπα» 660 εκατ. ευρώ (κόστος μετάβασης), την οποία θα κληθούν φυσικά να καλύψουν οι ασφαλισμένοι και οι φορολογούμενοι.
Στις επισημάνσεις τους περιλαμβάνονται ακόμα δύο κρίσιμες παρατηρήσεις:
Πρώτον, ακόμη και ο ΟΟΣΑ, σε πρόσφατη έκθεσή του, αποτρέπει αλλαγές στα ασφαλιστικά συστήματα εν μέσω πανδημίας επισημαίνοντας τον σοβαρό κίνδυνο να αποβούν μοιραίες για εκατομμύρια ασφαλισμένους και τις αποταμιεύσεις τους.
Δεύτερον, με Οδηγία της Ε.Ε. που ενσωματώθηκε στον τελευταίο ασφαλιστικό Νόμο 4680/20, όταν σε μια χώρα ένας κλάδος ασφάλισης μετατρέπεται σε κεφαλαιοποιητικό, ενημερώνει τους ασφαλισμένους για τα κόστη (μετρήσιμα), τον δημογραφικό κίνδυνο, τον πληθωρισμό και τους χρηματοοικονομικούς και επενδυτικούς κινδύνους, που στη συγκεκριμένη περίπτωση καλούνται να αναλάβουν οι ίδιοι οι ασφαλισμένοι και η νέα γενιά που θα ενταχθούν στο νέο ultra κεφαλαιοποιητικό ασφαλιστικό σύστημα της επικουρικής.
