Το σχέδιό της για πλήρη... αεριοποίηση, υπέρ της αγοράς, ξεδιπλώνει σταδιακά η κυβέρνηση, ανακοινώνοντας χθες την αντικατάσταση του λιγνίτη από φυσικό αέριο σε όλες τις τηλεθερμάνσεις των πόλεων και οικισμών των ενεργειακών κέντρων της χώρας στη Δυτική Μακεδονία και στην Πελοπόννησο, καθώς προχωρεί ακάθεκτη, χωρίς ολοκληρωμένο σχέδιο, στο πρόωρο σβήσιμο όλων των εν λειτουργία λιγνιτικών σταθμών της ΔΕΗ στις περιοχές αυτές, έχοντας ήδη προκαλέσει προβλήματα και επισφάλειες στα συστήματα θέρμανσης, και μάλιστα εν μέσω πανδημίας.
Ανακοινώσεις και προβλήματα
Όπως ανακοίνωσε χθες το ΥΠΕΝ, ενθουσιωδώς, μιλώντας για “το πρώτο απτό βήμα προς τη δίκαιη αναπτυξιακή μετάβαση”, το φυσικό αέριο θα είναι πλέον το βασικό καύσιμο για όλα τα εν λειτουργία δίκτυα τηλεθέρμανσης που σήμερα εξαρτώνται από τις υπό απόσυρση λιγνιτικές μονάδες της ΔΕΗ, ενώ στις πόλεις της Φλώρινας και της Μεγαλόπολης θα αναπτυχθούν νέα δίκτυα φυσικού αερίου για θέρμανση και οικιακή χρήση.
Τίθενται αμέσως ορισμένα κρίσιμα ζητήματα:
Πρώτον: Η όποια ανάπτυξη δικτύων αερίου για την υποκατάσταση των τηλεθερμάνσεων θα γίνει από τις ιδιωτικοποιημένες πλέον θυγατρικές της ΔΕΠΑ (ΔΕΠΑ Υποδομών, ΔΕΔΑ).
Δεύτερον: Ο υποτιθέμενος ανταγωνισμός που επαγγέλλεται το ΥΠΕΝ για “καλύτερες” τιμές προς τους καταναλωτές των τηλεθερμάνσεων θα γίνεται μόνο μεταξύ ιδιωτών. Ως γνωστόν, ιδιωτικοποιούνται και οι εμπορικές θυγατρικές της ΔΕΠΑ (ΔΕΠΑ Εμπορίας).
Τρίτον: Η πλήρης αντικατάσταση με φυσικό αέριο αφορά τόσο τις τηλεθερμάνσεις όσο και νέα δίκτυα αερίου που θα δημιουργηθούν στις περιοχές αυτές - δηλαδή, και στις δύο περιπτώσεις, “προίκα” με έτοιμες νέες αγορές (χιλιάδων νοικοκυριών κι επιχειρήσεων) για τους ιδιώτες-“μνηστήρες”, δεδομένου ότι άμεσα ολοκληρώνονται οι πωλήσεις των δημοσίων εταιρειών αερίου.
Αλήθεια, σε αυτά τα σχέδια ποιος είναι ο ρόλος ή η συμμετοχή της ΔΕΗ, η δραστηριότητα της οποίας αποτελεί και τον λόγο ύπαρξης των τηλεθερμάνσεων, χωρίς να συνυπολογίζονται τα εκ του δημόσιου χαρακτήρα της κοινωνικοοικονομικά οφέλη για τις τοπικές κοινωνίες;
Κόστη και χρόνοι
Στην ανακοίνωση του ΥΠΕΝ δεν υπάρχει κανένα χρονοδιάγραμμα τόσο για τη μετάπτωση στο φυσικό αέριο όσο και για το μεσοδιάστημα μέχρι να γίνουν τα έργα που ανακοινώθηκαν. Επίσης δεν υπάρχει καμία αναφορά στο πλήρες κόστος των έργων αυτών, παρά μόνο ότι θα υπάρξει χρηματοδότησή τους και από το τρέχον ΕΣΠΑ 2014-2020 (ΕΠ-ΥΜΕΠΕΡΑΑ), αλλά ούτε και στην τελική τιμή καταναλωτή, τουλάχιστον έναντι της τηλεθέρμανσης με λιγνίτη, εκτός από τη γνωστή “υπόσχεση” για... καλές τιμές μέσω του ανταγωνισμού στην αγορά.
Μια ακόμη διάσταση των τηλεθερμάνσεων ήταν, εκτός της πλήρους αξιοποίησης της λιγνιτικής δραστηριότητας στις συγκεκριμένες περιοχές, και η κοινωνική σημασία της παροχής φθηνότερης ενέργειας στους κατοίκους των επιβαρυμένων αυτών περιοχών. Άλλωστε στα συμβόλαια των καταναλωτών είναι κατοχυρωμένο πως η τιμή της τηλεθέρμανσης θα είναι πάντα κατά 25%-30% φθηνότερη έναντι της τιμής του πετρελαίου, όμως για πολλά χρόνια η τελική τιμή καταναλωτή ήταν χαμηλότερη σε ποσοστό κατά πολύ μεγαλύτερο, φτάνοντας ακόμα και το 65% (2016-2017 - ΔΕΥΑ Κοζάνης). Πώς διασφαλίζεται μια αντίστοιχα χαμηλότερη τιμή με φυσικό αέριο που διαχειρίζονται και παρέχουν μόνο ιδιώτες;
Το... κενό της μετάβασης
Η απίστευτη σπουδή για το κλείσιμο λιγνιτικών μονάδων και οι χειρισμοί κυβέρνησης και διοίκησης ΔΕΗ φέτος και μάλιστα εν μέσω πανδημίας έχουν δημιουργήσει ήδη προβλήματα στη θέρμανση των κατοίκων της Δ. Μακεδονίας, όπου, ως γνωστόν, και οι θερμοκρασίες είναι αισθητά χαμηλότερες έναντι άλλων περιοχών.
Οι επιχειρήσεις τηλεθέρμανσης Κοζάνης, Πτολεμαΐδας και Αμυνταίου προσπαθούν να κρατήσουν σε λειτουργία το σύστημα θέρμανσης, εν μέσω πανδημίας, με τρομακτικές δυσκολίες, καθώς αναγκάζονται να καίνε ακριβό πετρέλαιο (σ.σ.: τουλάχιστον 1,3 εκατ. δαπάνη για αγορά πετρελαίου μόνο στην Κοζάνη από την αρχή της χειμερινής περιόδου έως τα τέλη Μαρτίου), γιατί οι μονάδες του λιγνίτη που τις τροφοδοτούσαν δεν μπαίνουν πια κατά προτεραιότητα στο σύστημα ενέργειας της χώρας και γι' αυτό μένουν σβηστές, όπως καταγγέλλουν εκπρόσωποι της Τοπικής Αυτοδίοικησης και φορέων. Οι υποσχέσεις του κ. Χατζηδάκη ότι δεν θα υπάρξει κενό στη λειτουργία των τηλεθερμάνσεων έχουν ήδη διαψευστεί -αν και επαναλήφθηκαν και χθες, στην ανακοίνωση της μετάβασης σε φυσικό αέριο- αφού ήδη τους τελευταίους μήνες η θέρμανση έγινε ακριβή σε περιοχές που μαστίζονται από ανεργία και είναι αντιμέτωπες με τις μεγάλες αβεβαιότητες της μεταλιγνιτικής εποχής.
Γ. Αδαμίδης, πρόεδρος της ΓΕΝΟΠ / ΔΕΗ: Ποιοι επωφελούνται από την ιδιωτικοποίηση του ΑΔΜΗΕ;
Για τον λόγο που δίνεται η δυνατότητα να μειωθεί το ποσοστό του Δημοσίου στον ΑΔΜΗΕ και για το ποιοι είναι εκείνοι που θα επωφεληθούν από την περαιτέρω ιδιωτικοποίησή του διερωτήθηκε ο πρόεδρος της ΓΕΝΟΠ / ΔΕΗ Γ. Αδαμίδης, κατά τη χθεσινή τοποθέτησή του επί του επίμαχου άρθρου που περιλαμβάνεται στο νομοσχέδιο-“σκούπα” του ΥΠΕΝ, στην αρμόδια επιτροπή της Βουλής.
Θύμισε τις παλαιότερες κινήσεις για τον ιδιοκτησιακό διαχωρισμό των δικτύων μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας από τη ΔΕΗ, από τον μνημονιακό νόμο του 2011 που προέβλεπε παραμονή του δικτύου στη ΔΕΗ με το μοντέλο ΙΤΟ έως και τον νόμο 2014 της κυβέρνησης Σαμαρά - Βενιζέλου που αφορούσε ιδιωτικοποίηση (σε ποσοστό 66%) του ΑΔΜΗΕ, που όμως ακυρώθηκε το 2016 από την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ και ο Διαχειριστής παρέμεινε υπό δημόσιο έλεγχο - με βάση και τη σχετική διάταξη που προέβλεπε ότι το Δημόσιο δεν μπορεί να χάσει την πλειψηφία των μετοχών του ΑΔΜΗΕ, και τώρα καταργείται.
Εξήγησε τη σημασία του ΑΔΜΗΕ -όπως και του ΔΕΔΔΗΕ, καθώς, όπως είπε, “φοβάμαι ότι θα ακολουθήσει”-, που ασκεί μονοπωλιακή δραστηριότητα, έχει εξασφαλισμένη κερδοφορία και δεν υπάρχει κανένα απολύτως ρίσκο επιχειρηματικό, έχει δρομολογήσει τεράστιο επενδυτικό πρόγραμμα άνω των 5 δισ. στη δεκαετία, με προτεραιότητα στις διασυνδέσεις των νησιών, και στάθηκε στην παρουσία, ήδη, στρατηγικού εταίρου, της κινεζικής State Grid, με ποσοστό 24%. Σημείωσε επίσης γενικότερα την προσφορά στην κοινωνία των δημοσίων υποδομών, έναντι της ιδιωτικής πρωτοβουλίας, κάτι που έγινε σαφές εν μέσω πανδημίας.
Δεν παρέλειψε δε να αναφερθεί στο πρωτόγνωρο της διαδικασίας, αφού το πολυνομοσχέδιο κατατέθηκε σε συνθήκες καραντίνας, ώστε να είναι αδύνατη τυχόν αντίδραση / κινητοποίηση της κοινής γνώμης, φορέων και εργαζομένων.
Στηρίξτε την έγκυρη και μαχητική ενημέρωση. Στηρίξτε την Αυγή. Μπείτε στο syndromes.avgi.gr και αποκτήστε ηλεκτρονική συνδρομή στο 50% της τιμής.
