«Η συντριπτική πλειονότητα των Ελλήνων αγροτών θα δηλώσει εισόδημα κάτω από το αφορολόγητο όριο και δεν αναμένεται να πληρώσει φόρο εισοδήματος. Συνεπώς, αν την περσινή χρονιά είχε καταβάλει προκαταβολή φόρου, θα δικαιούται επιστροφή του φόρου που κατέβαλε»
«Ο συνδυασμός φορολογικού και ασφαλιστικού συστήματος οδηγεί στην προστασία του μεγάλου πλήθους των μικρών και μεσαίων αγροτών. Σίγουρα θα υπάρχει ένας σημαντικός αριθμός αγροτών με μεγαλύτερα εισοδήματα που θα επιβαρυνθεί τόσο φορολογικά όσο και ασφαλιστικά. Ωστόσο αγωνία και αγώνας της κυβέρνησης είναι να αυξηθεί το εισόδημα του παραγωγού και όχι να μοιραστεί η μιζέρια»
«Υπάρχει ανάγκη ανασχεδιασμού της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής στην κατεύθυνση της προστασίας του εισοδήματος του μικρού παραγωγού από τα κερδοσκοπικά παιχνίδια, αλλά και της προστασίας από τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής»
Απαντήσεις στα φλέγοντα ζητήματα του φορολογικού και του ασφαλιστικού των αγροτών δίνει ο Σταύρος Αραχωβίτης, βουλευτής ΣΥΡΙΖΑ Λακωνίας, επικεφαλής ΕΠΕΚΕ Αγροτικής Ανάπτυξης, και παράλληλα καταθέτει τους κοινούς προβληματισμούς της ευρωπαϊκής Αριστεράς ενόψει των αλλαγών στην Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ).
Ο αγροτικός κόσμος μιλάει για υπέρμετρα αυξημένους φόρους εισοδήματος λόγω της αύξησης του συντελεστή φορολόγησης των αγροτικών εισοδημάτων στο 22% από 13%, αλλά και της αύξησης του συντελεστή υπολογισμού της προκαταβολής φόρου εισοδήματος στο 100% από 75%. Την ίδια στιγμή η κυβέρνηση επιμένει ότι η συντριπτική πλειονότητα των αγροτών (95%) δεν θα πληρώσει ούτε ένα ευρώ φόρο. Τελικά τι ισχύει;
Σύμφωνα με το τρέχον καθεστώς φορολόγησης των αγροτών ισχύει το αφορολόγητο στο εισόδημα από 8.600 έως 9.550 ευρώ, ανάλογα με τον αριθμό των τέκνων. Δεν φορολογούνται οι ενισχύσεις - επιδοτήσεις του Πυλώνα ΙΙ και οι αποζημιώσεις. Η Πράσινη Ενίσχυση και η συνδεδεμένη συμμετέχουν στο εισόδημα για το ποσό που είναι πάνω από τα 12.000 ευρώ. Στο εισόδημα συμμετέχει μόνο η Βασική Ενίσχυση. Σύμφωνα με τα στοιχεία:
● Το 10,5% των παραγωγών αγροτικών προϊόντων δήλωσαν φορολογητέο εισόδημα άνω των 5.000 ευρώ κατά το 2015, έτος κατά το οποίο υπήρχε αφορολόγητο μόνο το 12.000 ευρώ στο σύνολο των επιδοτήσεων.
● Το 11,58% των παραγωγών αγροτικών προϊόντων έλαβαν επιδοτήσεις Βασικής Ενίσχυσης άνω των 4.000 ευρώ.
Με βάση τα ανωτέρω στοιχεία η συντριπτική πλειονότητα των Ελλήνων αγροτών θα δηλώσει εισόδημα κάτω από το αφορολόγητο όριο και δεν αναμένεται να πληρώσει φόρο εισοδήματος. Συνεπώς, αν την περσινή χρονιά είχε καταβάλει προκαταβολή φόρου, θα δικαιούται επιστροφή του φόρου που κατέβαλε.
Αντίστοιχα, κυρίως οι αγρότες που βρίσκονται σε κινητοποιήσεις κάνουν λόγο για τεράστιες αυξήσεις στις ασφαλιστικές εισφορές του τομέα ζητώντας κατάργησή τους, ενώ «λάδι στη φωτιά» έριξε η διαβίβαση στο ΚΕΑΟ των οφειλών προς τον ΟΓΑ κάτω από 5.000 ευρώ. Πώς αντιμετωπίζετε αυτό το αίτημα;
Εδώ πλέον έχουμε στοιχεία φρέσκα και αδιαμφισβήτητα! Σύμφωνα λοιπόν με τα στοιχεία του ΕΦΚΑ, από τα 444.035 ειδοποιητήρια ασφάλισης προς αγρότες (ασφαλισμένους σύμφωνα με το άρθρο 40), στα 400.000 το ασφάλιστρο ήταν το κατώτατο (87 ευρώ τον μήνα), ενώ το 2016 η συντριπτική πλειονότητα των αγροτών ήταν στη Β’ και Γ’ ασφαλιστική κατηγορία του ΟΓΑ με μηνιαίο ασφάλιστρο 100 και 113 ευρώ αντίστοιχα. Το 90% των αγροτών καταβάλλει το χαμηλότερο ασφάλιστρο. Καλό είναι να παραθέσουμε ένα παράδειγμα προκειμένου να γίνει πιο κατανοητό:
Έστω ένας αγρότης της Θεσσαλίας που καλλιεργεί 70 στρέμματα βαμβάκι. Ο παραγωγός θα λάβει από την πώληση του βαμβακιού, καθαρά, αφαιρουμένων όλων των εξόδων παραγωγής, το μέγιστο 40 ευρώ ανά στρέμμα, δηλαδή 2.800 ευρώ. Θα λάβει επίσης 4.200 ως Βασική Ενίσχυση, 2.100 ως Πράσινη Ενίσχυση και 4.900 ως Συνδεδεμένη. Συνολικά θα λάβει 14.000 ευρώ. Αυτός ο αγρότης δεν θα πληρώσει καθόλου φόρο εισοδήματος (2.800 + 4.200 = 6.000 <8.600), ενώ θα αναμένει επιστροφή της περσινής προκαταβολής.
Για ασφάλιστρα θα καταβάλει 123,70 ευρώ. Το συνολικό όφελος από την προηγούμενη χρονιά είναι 237 ευρώ.
Όπως φαίνεται, ο αγρότης του παραδείγματος δηλώνει εισόδημα πάνω από 5.000 ευρώ, ανήκει δηλαδή στο 10,5% που δήλωσαν μεγαλύτερο εισόδημα. Από πλευράς Βασικής Επιδότησης ανήκει στο 11,58% των αγροτών που λαμβάνουν πάνω από 4.000 ευρώ.
Όσον αφορά το ΚΕΑΟ, το γεγονός ότι οι οφειλές μεταφέρθηκαν σε αυτό δεν συνεπάγεται λήψη μέτρων αναγκαστικής είσπραξης. Το ΚΕΑΟ είναι ένα κέντρο το οποίο συγκεντρώνει τις οφειλές και ενημερώνει το υπουργείο Οικονομικών για συμψηφισμούς σε περιπτώσεις επιστροφής φόρων, όπως έγινε με τον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης στο αγροτικό πετρέλαιο. Σε κάθε περίπτωση ο συνδυασμός φορολογικού και ασφαλιστικού συστήματος οδηγεί στην προστασία του μεγάλου πλήθους των μικρών και μεσαίων αγροτών.
Σίγουρα θα υπάρχει ένας σημαντικός αριθμός αγροτών με μεγαλύτερα εισοδήματα που θα επιβαρυνθεί τόσο φορολογικά όσο και ασφαλιστικά. Ωστόσο αγωνία και αγώνας της κυβέρνησης είναι να αυξηθεί το εισόδημα του παραγωγού και όχι να μοιραστεί η μιζέρια.
Παράλληλα, επισημαίνονται από πλευράς κυβέρνησης ρυθμίσεις που αφορούν το εργόσημο των εργατών γης, αλλά και τους αγρότες που εργάζονται εποχικά σε μεταποιητικές επιχειρήσεις. Ποιους αφορούν οι παρεμβάσεις αυτές και γιατί είναι σημαντικές για τον πρωτογενή τομέα;
Να διευκρινίσουμε εδώ ότι το άρθρο 20 του Νόμου 3863/2010, που αφορά το εργόσημο των εργατών γης, δεν καταργήθηκε ούτε τροποποιήθηκε. Το εργόσημο ισχύει όπως ίσχυε, για τις ίδιες περιπτώσεις εργατών γης και με τους ίδιους όρους. Υπήρχε ένα θεσμικό κενό σχετικά με τους αλλοδαπούς εργάτες γης μετά την 1.1.2017 με την έναρξη λειτουργίας του ΕΦΚΑ, που αφορούσε όμως μόνο τους μετακλητούς εργάτες, δηλαδή αυτούς που έρχονται με πρόσκληση από συγκεκριμένο εργοδότη. Αυτό, λοιπόν, ρυθμίστηκε με την εγκύκλιο Φ8000 του υπουργείου Εργασίας. Επίσης ρυθμίστηκε το ζήτημα της ασφάλισης των εργαζομένων εργατών στην αγροτική μεταποιητική βιομηχανία.
Οι ρυθμίσεις αυτές ήταν απαραίτητες προκειμένου να καλυφθεί το θεσμικό κενό που δημιούργησε η μετάβαση από τον ΟΓΑ στον ΕΦΚΑ.
Την περασμένη Τρίτη, 7 Φεβρουαρίου, συμμετείχατε σε διοργάνωση της Ευρωπαϊκής Ενωτικής Αριστεράς - Βόρειας Πράσινης Αριστεράς (GUE/NGL) στις Βρυξέλλες σχετικά με το μέλλον της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής (ΚΑΠ). Ποια ήταν η συνισταμένη των απόψεων που εξέφρασαν οι συμμετέχοντες;
Ήταν μια πολύ ενδιαφέρουσα συζήτηση από συντρόφισσες και συντρόφους αγρότες, επιστήμονες, πολιτικούς από πολλές χώρες της Ευρώπης. Κοινό σημείο αποτέλεσε η διαπίστωση ότι οι πολιτικές που ακολουθήθηκαν όλα αυτά τα χρόνια, και ιδιαίτερα τα τελευταία, λειτούργησαν προς όφελος των μεγάλων επιχειρήσεων στον αγροτικό χώρο και διέλυσαν τη μικρομεσαία αγροτιά. Παράλληλα τονίστηκε ότι η παραγωγή ποιοτικών παραδοσιακών προϊόντων μειώθηκε, ενώ ο μικρός αγρότης εγκαταλείπει τη γη του.
Σε αυτό το πλαίσιο επισημάνθηκε η ανάγκη ανασχεδιασμού της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής στην κατεύθυνση της προστασίας του εισοδήματος του μικρού παραγωγού από τα κερδοσκοπικά παιχνίδια, αλλά και της προστασίας από τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Επιπλέον έμφαση δόθηκε και στην προστασία του καταναλωτή από τη βιομηχανία παραγωγής τροφίμων μέσω της στήριξης της τοπικής παραγωγής.
