Με πλήθος ανοιχτών ζητημάτων αναμένεται να αποχωρήσουν από την Αθήνα οι επικεφαλής των δανειστών την ερχόμενη Πέμπτη, καθώς σε αυτές τις ολιγοήμερες συναντήσεις που ξεκίνησαν την προηγούμενη Παρασκευή και ολοκληρώνονται μεθαύριο απλώς "ανοίγουν" τα όποια ζητήματα. Ως εκ τούτου, δεν φαίνεται να έχει υπάρξει ακόμη οριστική συμφωνία για τον ακατάσχετο λογαριασμό, ενώ το ΔΝΤ έθεσε ξανά θέμα μείωσης του αφορολόγητου, κάτι το οποίο η κυβέρνηση ούτε καν συζητά. Σε κάθε περίπτωση, η κυβέρνηση θεωρεί απολύτως εφικτή την ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων στις αρχές Νοεμβρίου, ούτως ώστε να ακολουθήσουν οι αποφάσεις ελάφρυνσης του χρέους. Κατά τη χθεσινή ημέρα συναντήσεων, την... τιμητική τους είχαν τα δημοσιονομικά, με την κυβέρνηση να υποστηρίζει ότι θα επιτύχει πλεονάσματα υψηλότερα των προβλέψεων για φέτος και του χρόνου, έχοντας παράλληλα "μαξιλάρι" δαπανών 300 εκατ. αλλά και αναμονή για υπεραπόδοση εσόδων.
Επιπλέον στοιχεία
Κατά τη διάρκεια των χθεσινών συναντήσεων των δανειστών με το δίδυμο Τσακαλώτου - Χουλιαράκη, οι πρώτοι ζήτησαν επιπλέον στοιχεία για τις δημοσιονομικές προβλέψεις και τα μέσα επίτευξης των στόχων του 2017. Σύμφωνα με πηγή του οικονομικού επιτελείου, στο τραπέζι των συζητήσεων τέθηκε αρχικά ο προσδιορισμός του δημοσιονομικού αποτελέσματος για το 2016, μετά την αναθεώρηση των στοιχείων της Eurostat για το πρωτογενές αποτέλεσμα του 2015 και τα μέσα επίτευξης του στόχου που περιγράφεται στον προϋπολογισμό για πρωτογενές πλεόνασμα 1,8% του ΑΕΠ το 2017.
Η υπεραπόδοση εσόδων καλύπτει τις "αστοχίες"
Είναι σαφές ότι η αναθεώρηση του πρωτογενούς πλεονάσματος από το 0,7% του ΑΕΠ στο 0,2% του ΑΕΠ για το 2015 θα μπορούσε να έχει συνέπειες στο δημοσιονομικό αποτέλεσμα του 2016, λόγω έναρξης από διαφορετική βάση και αυτό επιχειρείται να υπολογιστεί σε αυτήν τη φάση. Ακόμη, προκύπτει ζήτημα από τις δαπάνες του υπουργείου Εθνικής Άμυνας στον τρέχοντα προϋπολογισμό, καθώς θα πρέπει να υπενθυμιστεί ότι είχε υπολογιστεί εξοικονόμηση 400 εκατ. ευρώ από δαπάνες άμυνας, κάτι το οποίο δεν έχει συμβεί μέχρι στιγμής.
Ωστόσο, η κυβέρνηση δείχνει να μην ανησυχεί. Κι αυτό γιατί σημειώνεται υπεραπόδοση των εσόδων. Κυβέρνηση και δανειστές καταγράφουν την υπεραπόδοση των εσόδων κατά 1 δισ. ευρώ έως τον Σεπτέμβριο και επιχειρούν να υπολογίσουν ποιο τμήμα αυτής της υπεραπόδοσης είναι μόνιμο και επομένως επαναλαμβανόμενο και ποιο μπορεί να θεωρηθεί ως έκτακτο.
Τα "μαξιλάρια" της κυβέρνησης
Γι' αυτό και δύο ανώτατα κυβερνητικά στελέχη τόνισαν κατηγορηματικά ότι "οι δανειστές δεν ζητούν νέα μέτρα". Μάλιστα, ανώτατη πηγή του υπουργείου Οικονομικών ανέφερε ότι σε κάθε περίπτωση δεν διαταράσσεται ο στόχος για πρωτογενές πλεόνασμα τουλάχιστον 0,5% του ΑΕΠ φέτος.
Αναφορικά με το 2017, σε περίπτωση που η ελληνική πλευρά δεν πείσει ότι η υπεραπόδοση των εσόδων είναι αρκετή για να καλύψει τυχόν αρνητικές επιδράσεις από άλλες πηγές, τότε ο στόχος ο οποίος περιγράφεται στο προσχέδιο για πλεόνασμα 1,8% του ΑΕΠ το 2017 θα περιοριστεί σε 1,75%, όπως ακριβώς ορίζει το πρόγραμμα. Την ίδια ώρα, κονδύλια τα οποία έχουν εγγραφεί για Υγεία, Πρόνοια και Παιδεία, ύψους 300 εκατ. ευρώ, θα μπορούσαν να χρησιμεύσουν για την κάλυψη εσόδων που ενδέχεται να απαιτηθούν για τη χρηματοδότηση του κοινωνικού επιδόματος αλληλεγγύης. Με τον τρόπο αυτό δημιουργείται «μαξιλάρι» 140 εκατ. ευρώ από το μικρότερο προσδοκώμενο πλεόνασμα και 300 εκατ. ευρώ από τις παραπάνω δαπάνες, ήτοι 440 εκατ. ευρώ.
Όπως έχει συμβεί και στο παρελθόν, οι θεσμοί καταγράφουν διαφορετικές εκτιμήσεις, με την Κομισιόν να εμφανίζεται πιο αισιόδοξη, όπως κάθε φορά άλλωστε, ενώ το ΔΝΤ είναι ακόμη πιο επιφυλακτικό.
Όχι σε μείωση του αφορολόγητου
"Ο καθένας μπορεί να φέρνει στο τραπέζι όποιο θέμα θέλει, δεν σημαίνει όμως ότι γίνεται και αποδεκτό. Για εμάς, το θέμα του αφορολόγητου έχει κλείσει. Δεν το επαναφέρουμε, δεν θα δεχθούμε μείωση αφορολόγητου" υποστήριξε χθες υψηλόβαθμο στέλεχος του ΥΠΟΙΚ εισερχόμενο στο ραντεβού με τους δανειστές για τα δημοσιονομικά. Ο ίδιος τόνισε ότι θεωρεί πως όλα τα ζητήματα, τόσο για το Μεσοπρόθεσμο, όσο και για τα υπόλοιπα που περιλαμβάνονται στη διαπραγμάτευση, θα κλείσουν όλα μαζί τον Νοέμβριο ή στις αρχές Δεκεμβρίου.
"Πρωταθλήτρια" χρέους η Ελλάδα
Την ανάγκη για ελάφρυνση του ελληνικού δημοσίου χρέους αποτυπώνουν τα επίσημα στοιχεία ΕΛΣΤΑΤ και Eurostat. Αυξημένο κατά περίπου έξι δισεκατομμύρια ευρώ, στα 315,29 δισ. ευρώ εμφανίζεται το δημόσιο χρέος σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, καθώς τον Ιούλιο εκταμιεύτηκε το πρώτο μέρος της δόσης των 7,5 δισ. ευρώ από την ολοκλήρωση της α’ αξιολόγησης. Το πρωτογενές πλεόνασμα διαμορφώθηκε στα 1,7 δισ. ευρώ με βάση τον Κανονισμό ESA 2010 (που διαφέρει από τη μέτρηση του συγκεκριμένου μεγέθους, με βάση το πρόγραμμα δημοσιονομικής προσαρμογής).
Την ίδια ώρα, η Eurostat καταγράφει το ελληνικό χρέος στο 179,2% του ΑΕΠ το δεύτερο τρίμηνο του 2016, έναντι 176,1% του ΑΕΠ το πρώτο τρίμηνο, σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat που δόθηκαν χθες στη δημοσιότητα.
Αξίζει να σημειωθεί πως το δεύτερο τρίμηνο του 2016 το δημόσιο χρέος στην Ευρωζώνη μειώθηκε στο 91,2% του μέσου ΑΕΠ της Ευρωζώνης (από 92,1% το πρώτο τρίμηνο) και στο 84,3% του ΑΕΠ στην Ε.Ε. των 28 (από 87,5% το πρώτο τρίμηνο).
Το υψηλότερο χρέος στην Ε.Ε. κατέγραψε η Ελλάδα (179,2%) και ακολουθούν η Ιταλία (135,5%) και η Πορτογαλία (131,7%). Τα χαμηλότερα χρέη στην Ε.Ε. καταγράφηκαν στην Εσθονία (9,7%), στο Λουξεμβούργο (22%) και στη Βουλγαρία (29,4%).
Συνάντηση της Θ. Φωτίου με τους θεσμούς
Όχι άλλες περικοπές στα προνοιακά επιδόματα
Επιβεβαιώθηκε η επιμονή της κυβέρνησης να μη γίνουν περαιτέρω περικοπές στα προνοιακά επιδόματα κατά τη συνάντηση της αν. υπουργού Κοινωνικής Αλληλεγγύης Θεανώς Φωτίου και συνεργατών της με τους θεσμούς. Μετά το τέλος της συνάντησης, από την ελληνική πλευρά μεταφερόταν πως οι δανειστές αναγνωρίζουν ότι δεν υπάρχουν πολλά περιθώρια για περικοπές.
Άλλωστε, τα στοιχεία της Παγκόσμιας Τράπεζας κατατάσσουν την Ελλάδα πολύ χαμηλά σε κοινωνικές δαπάνες. Μόλις το 2,1% του ΑΕΠ αντιστοιχεί σε υπηρεσίες πρόνοιας, τη στιγμή που ο μέσος όρος των κρατών - μελών της Ε.Ε. βρίσκεται στο 4,1%. Το 2018 εκτιμάται ότι η Ελλάδα θα κατρακυλήσει στην προτελευταία θέση μαζί με τη Λετονία, καθώς οι δαπάνες θα αφορούν το 1,33% του ΑΕΠ. Και αν αφαιρεθεί από τον προϋπολογισμό της πρόνοιας και το 0,5% που έχουν ζητήσει οι δανειστές για τη χρηματοδότηση του Κοινωνικού Εισοδήματος Αλληλεγγύης, η Ελλάδα θα βρεθεί στην τελευταία θέση.
Σε κάθε περίπτωση, οι δανειστές απαιτούν τον εξορθολογισμό και την καλύτερη στόχευση των προνοιακών δαπανών. Ενδεχόμενο που δεν βρίσκει αρνητική την ελληνική πλευρά, η οποία άλλωστε επιδιώκει οι παροχές να φτάνουν σε όσο περισσότερους γίνεται και σε εκείνους που το έχουν πραγματικά ανάγκη.
Οι δύο πλευρές δεν θα έχουν άλλη συνάντηση μέχρι την Πέμπτη, όταν και θα αποχωρήσουν τα στελέχη των ΔΝΤ, Ε.Ε., ΕΚΤ και ESM. Θα συνεχιστεί όμως η ανταλλαγή στοιχείων και θα πραγματοποιηθεί νέα συνάντηση μέσα στον Νοέμβριο.
Οι σημερινές συναντήσεις
Ζητήματα Ενέργειας, Δικαιοσύνης και Δημόσιας Διοίκησης θα βρεθούν σήμερα στο επίκεντρο των συναντήσεων με τους εκπροσώπους των θεσμών.
Το πρόγραμμα διαμορφώνεται ως εξής:
12:00 - 13:00: Δικαιοσύνη
13:00 - 14:00: Ενέργεια- Περιβάλλον
14:00 - 15:00: Δημόσια Διοίκηση