Στοιχεία με τα οποία καταρρίπτονται τα δημοσιεύματα περί έξαρσης των πλειστηριασμών έδωσε στη δημοσιότητα χθες το υπουργείο Οικονομίας. Το υπουργείο αποδίδει τα δημοσιεύματα που υποστηρίζουν ότι θα γίνουν «600 πλειστηριασμοί μέχρι το τέλος του έτους» σε λανθασμένη ανάγνωση των στοιχείων του ιστοχώρου του Ενιαίου Ταμείου Νομικών διευκρινίζοντας πως οι 23 αφορούν το 2016 και οι υπόλοιποι το 2017, ενώ συμπεριλαμβάνονται και αξιώσεις ιδιωτών προς ιδιώτες. Σημειώνεται πως πριν την κρίση πραγματοποιούνταν ετησίως πάνω από 40.000 πλειστηριασμοί, “άρα δεν πρόκειται για ένα φαινόμενο που προέκυψε τα τελευταία χρόνια, πολύ δε περισσότερο την τελευταία διετία”, όπως σημειώνει το υπουργείο.
Σύμφωνα με τα στοιχεία το 2008 έγιναν 43.000 πλειστηριασμοί, το 2009 52.000, το 2010 48.000, το 2011 44.100, το 2012 26.000, το 2013 19.200 και το 2014 16.000 πλειστηριασμοί. Είναι ενδεικτικό ότι από τις αρχές του 2015 έπαψαν να γίνονται πλειστηριασμοί μέχρι να διαμορφωθεί το απαραίτητο προστατευτικό πλαίσιο. Αφού αυτό διαμορφώθηκε, η πολύμηνη αποχή των δικηγόρων είχε αποτέλεσμα να έχουν συσσωρευτεί όλες οι υποθέσεις στο τελευταίο τρίμηνο του 2016.
Αναφορικά με την επίμαχη υπόθεση του Ευόσμου, διευκρινίζει ότι δεν είναι εργατικές κατοικίες, αλλά, όπως προκύπτει από τα στοιχεία της ΓΓΔΕ, είναι μικρά διαμερίσματα (περί τα 50 τ.μ.), τα οποία “ανήκουν σε μεγαλοκατασκευαστή, ο οποίος έχει χρέος 12,5 εκατ. ευρώ και είναι άγνωστης διαμονής, ενώ σύμφωνα με το Taxis τα συγκεκριμένα διαμερίσματα είναι κενά”.
Σε άλλο σημείο της ανακοίνωσής του το υπουργείο Οικονομίας αναφέρει πως Pλειστηριασμοί λόγω εμπορικών χρεών γίνονταν ανέκαθεν λόγω του πτωχευτικού κώδικα, άρα έμποροι και επιχειρηματίες δεν εμπίπτουν στην προστασία από πλειστηριασμούς. Ξεκαθαρίζει δε σε άλλο σημείο αφενός ότι η συγκεκριμένη ομάδα εντάχθηκε στην προστασία από μεταβίβαση δανείων πρώτης κατοικίας στη δευτερογενή αγορά δανείων, αφετέρου ότι άμεσα θα πάει στη Βουλή νομοσχέδιο που προβλέπει νέο μηχανισμό εξωδικαστικού συμβιβασμού για υπερχρεωμένες επιχειρήσεις.
Τι ισχύει για τους πλειστηριασμούς
Οι πλειστηριασμοί μπορεί να διακριθούν με βάση τον επισπεύδοντα εκπλειστηριαστή σε τρεις γενικές κατηγορίες:
* Υποθέσεις μεταξύ ιδιωτών (περίπου 40%), που προφανώς αποτελούν ειδική περίπτωση και το Δημόσιο έχει περιορισμένη αρμοδιότητα.
* Υποθέσεις φορέων του Δημοσίου (περίπου 10% αφορά ΓΓΔΕ, δήμους, ασφαλιστικά ταμεία), που ιεραρχούνται με προτεραιότητα σε όσες αφορούν μη συνεργάσιμους μεγαλοφειλέτες και σύμφωνα με τα διαθέσιμα δεδομένα σε καμία περίπτωση δεν πλήττουν πρώτη κατοικία.
* Για την περίπτωση των τραπεζών (το υπόλοιπο 50%), το υπουργείο διαμόρφωσε τον τελευταίο χρόνο προστατευτικό θεσμικό πλαίσιο που περιλαμβάνει:
Πλήρη προστασία της πρώτης κατοικίας
Με την αναθεώρηση του νόμου για τα υπερχρεωμένα νοικοκυριά (πρώην Ν. Κατσέλη) δημιουργήθηκε ένα ισχυρό δίκτυ προστασίας. Συγκεκριμένα:
* Το πεδίο εφαρμογής του νόμου επεκτάθηκε και σε φορολογικές και ασφαλιστικές οφειλές.
* Μπορούν να ενταχθούν σε προστατευτικές ρυθμίσεις για την πρώτη κατοικία 2 στους 3 δανειολήπτες.
* Για το 25% που αντιστοιχεί στους πιο αδύναμους, προβλέπεται η ενίσχυσή τους από το κράτος, ώστε να μπορούν να ανταποκριθούν στις δόσεις.
* Σύμφωνα με τις ισχύουσες διατάξεις, προστατεύονται οι δανειολήπτες - αιτούντες που διαθέτουν ακίνητο αντικειμενικής αξίας έως 180.000-280.000 ευρώ και εισόδημα έως 13.906-40.801 ευρώ, ανάλογα με το μέγεθος του νοικοκυριού.
Αναδιάρθρωση των δανείων με βάση την πραγματική δυνατότητα του νοικοκυριού
Σημειώνεται πως οι υπόχρεοι για την τήρηση του Κώδικα Δεοντολογίας Τραπεζών (τράπεζες, χρηματοδοτικά ιδρύματα και εταιρείες διαχείρισης) οφείλουν να λαμβάνουν υπόψη το πραγματικό διαθέσιμο εισόδημα και αναλόγως να προτείνουν ρύθμιση του δανείου. Το πραγματικό διαθέσιμο εισόδημα προκύπτει αφού αφαιρεθούν από το συνολικό καθαρό εισόδημα του δανειολήπτη οι Εύλογες Δαπάνες Διαβίωσης, όπως αυτές καθορίζονται με αντικειμενικό τρόπο από το Κυβερνητικό Συμβούλιο Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους. Με βάση τα ισχύοντα σήμερα, οι ετήσιες εύλογες δαπάνες διαβίωσης για δύο ενηλίκους με δύο παιδιά είναι 16.162 ευρώ.
Δεν πωλούνται τα δάνεια πρώτης κατοικίας σε funds
Μέχρι το 2018 δεν επιτρέπεται η μεταβίβαση δανείων που συνδέονται με πρώτη κατοικία:
* Ανεξαρτήτως κατηγορίας, δηλαδή όχι μόνο τα στεγαστικά δάνεια αλλά και τα καταναλωτικά δάνεια, τα επισκευαστικά δάνεια, τα δάνεια ελεύθερων επαγγελματιών, εμπόρων, αγροτών, καθώς και τα δάνεια μικρών και μικρομεσαίων επιχειρήσεων, που έχουν διασφάλιση σε πρώτη κατοικία.
* Με αντικειμενική αξία μέχρι 140.000 ευρώ (άνω του 90% του συνόλου στεγαστικών δανείων πρώτης κατοικίας).
