Για εκατοντάδες κρατούμενους μετά την ποινικοποίηση της «παράνομης παραμονής» κάνει λόγο η Υποστήριξη Προσφύγων στο Αιγαίο (RSA) παραθέτοντας στατιστικά στοιχεία του κράτους για την εφαρμογή του νόμου που ψηφίστηκε τον Σεπτέμβριο του 2025.
Η RSA σε σχετική ανακοίνωση επισημαίνει ότι από τα επίσημα στοιχεία του κράτους «επιβεβαιώνονται οι βλαβερές συνέπειες των άδικων και δυσανάλογων ποινικών κυρώσεων για τα αδικήματα της “παράνομης” εισόδου, εξόδου και παραμονής, που ψηφίστηκαν τον περασμένο Σεπτέμβριο κατά παράβαση του θεμελιώδους δικαιώματος στο άσυλο και του ενωσιακού δικαίου».
Όπως σημειώνει «μετά από την πρόσφατη τροποποίησή του από τον Ν 5226/2025, το άρθρο 83 Ν 3386/2005 τιμωρεί τα αδικήματα της παράνομης εισόδου, εξόδου και παραμονής στη χώρα με ποινή φυλάκισης τουλάχιστον δύο ετών, η οποία αναστέλλεται μόνο με την έκφραση βούλησης άμεσης αναχώρησης από τη χώρα. Ακόμη και σε περίπτωση αναστολής εκτέλεσης της ποινής, οι καταδικασθείσες/έντες συνεχίζουν να κρατούνται σε φυλακές (σωφρονιστικό κατάστημα) ή Προαναχωρησιακά Κέντρα Κράτησης (ΠΡΟΚΕΚΑ) της Ελληνικής Αστυνομίας μέχρι να αποχωρήσουν από τη χώρα.
Από την έναρξη ισχύος του νόμου μέχρι τα τέλη του 2025, ασκήθηκαν παραπάνω από 800 ποινικές διώξεις από εισαγγελείς βάσει των νέων διατάξεων, κυρίως για τα αδικήματα της “παράνομης εισόδου” και της “παράνομης παραμονής”. Η συντριπτική πλειοψηφία των ποινικών διαδικασιών κατέληξαν σε καταδίκη των ανθρώπων στα δικαστήρια».


Επισημαίνοντας την ίδια ώρα ότι η συλλογή των στοιχείων αυτών «επιβεβαιώνει, δυστυχώς, τα πάγια κενά στην ποιότητα των στατιστικών δικαιοσύνης της χώρας», η RSA υπογραμμίζει ότι τα στοιχεία που παρασχέθηκαν από το υπουργείο Δικαιοσύνης «είναι ελλιπή και αντιφατικά σε αρκετά σημεία».
Όπως αναφέρει χαρακτηριστικά «η συλλογή των παραπάνω στοιχείων επιβεβαιώνει, δυστυχώς, τα πάγια κενά στην ποιότητα των στατιστικών δικαιοσύνης της χώρας. Τα στοιχεία που παρασχέθηκαν από το υπουργείο Δικαιοσύνης για τις δικογραφίες ανά εισαγγελική αρχή είναι ελλιπή και αντιφατικά σε αρκετά σημεία, με αποτέλεσμα να μην είναι δυνατή η ακριβής αποτύπωση των δικογραφιών ανά εισαγγελία. Ενδεικτικά, παρασχέθηκε μηδενικός αριθμός διώξεων και αποφάσεων για την Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών, ενώ για την Εισαγγελία Πρωτοδικών Τρίπολης παρασχέθηκαν δύο διαφορετικοί πίνακες με αντιφατικά στοιχεία».
Και προσθέτει παράλληλα ότι «ειδικότερη αναφορά αξίζει η εφαρμογή του νέου νόμου και η αύξηση των ποινικών δικογραφιών στην Κρήτη. Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Δικαιοσύνης, οι Εισαγγελίες Πρωτοδικών Χανίων και Ηρακλείου άσκησαν 200 ποινικές διώξεις για παράνομη είσοδο, ενώ διώξεις ασκήθηκαν στο Ηράκλειο και για παράνομη έξοδο και παράνομη παραμονή.
Στα τέλη του περασμένου έτους, σχεδόν 300 άνθρωποι βρίσκονταν υπό κράτηση λόγω καταδικαστικής απόφασης για τα αδικήματα της παράνομης εισόδου, εξόδου ή παραμονής. Συγκεκριμένα, 154 εξέτιαν ποινή φυλάκισης σε φυλακές, ενώ 131 κρατούνταν σε ΠΡΟΚΕΚΑ αφότου εξέφρασαν βούληση για άμεση αναχώρηση από τη χώρα».

«Στις κυριότερες χώρες καταγωγής των ανθρώπων που στερούνται την ελευθερία τους λόγω της εφαρμογής των νέων ποινικών διατάξεων, συγκαταλέγονται το Αφγανιστάν, η Συρία και το Ιράκ, χώρες των οποίων οι πολίτες λαμβάνουν κατά πλειοψηφία καθεστώς διεθνούς προστασίας στην Ελλάδα. Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της Υπηρεσίας Ασύλου για το 2025, το ποσοστό αποδοχής των αιτήσεων ασύλου που εξετάστηκαν στην ουσία τους ήταν 99,8% για το Αφγανιστάν, 90,7% για τη Συρία και 62,3% για το Ιράκ» καταλήγει η RSA.