Οργή έχει προκαλέσει το σποτ του Εθνικού Οργανισμού Πρόληψης και Αντιμετώπισης Εξαρτήσεων (ΕΟΠΑΕ) που έσπευσε να διαφημίσει τον ένα χρόνο από την ίδρυσή του, μέσω βίντεο το οποίο απεικονίζει μια κατασκευασμένη με τεχνητή νοημοσύνη (ΑΙ) φιγούρα ανθρώπου με πρόβλημα χρήσης ουσιών.
«Έναν χρόνο πριν δεν ήξερα πού να πάω. Αν είχα τύχη και άντεχα ίσως να έβρισκα μια άκρη. Πήγαινα από το ένα πρόγραμμα στο άλλο, χανόμουν» λέει η ψηφιακή φιγούρα στο διαφημιστικό σποτ, με τον Οργανισμό επί της ουσίας να απαξιώνει πλήρως το έργο προγραμμάτων απεξάρτησης που λειτουργούσαν εδώ και δεκαετίες.
Τονίζοντας ότι το διαφημιστικό σποτ «πρέπει να αποσυρθεί», οι εργαζόμενοι του ΕΟΠΑΕ εκφράζουν σφοδρές αντιδράσεις κατηγορώντας τη διοίκηση του Οργανισμού για «μεγάλη εσωστρέφεια» αφού -όπως επισημαίνουν- «επιλέγει να εμφανίσει ως πρόβλημα της ελληνικής κοινωνίας όχι την ίδια την εξάρτηση αλλά το δημόσιο σύστημα απεξάρτησης όπως αυτό λειτουργούσε μέχρι τη σύσταση του Οργανισμού. Με σκοπό να δικαιολογήσει τα δικά της πεπραγμένα και αδιέξοδα».
«Κάποια στιγμή η Διοίκηση του ΕΟΠΑΕ χρειάζεται να σταματήσει να αναλίσκεται εμμονικά στο πώς θα ισοπεδώσει το παρελθόν και να ασχοληθεί με τα πραγματικά προβλήματα και το μέλλον των υπηρεσιών. Το σποτ είναι προσβλητικό όχι μόνο για όλους ανεξαιρέτως τους οργανισμούς και τα θεραπευτικά προγράμματα από τα οποία προήλθε ο ΕΟΠΑΕ, αλλά και για τους ίδιους τους λήπτες των υπηρεσιών» τονίζουν οι εργαζόμενοι.
Και σημειώνουν, μεταξύ άλλων: «Η ιστορία όμως δεν καταργείται. Η κοινωνία γνωρίζει τη μεγάλη προσφορά των προγραμμάτων απεξάρτησης επί δεκαετίες. Οι άνθρωποι που είχαν ανάγκη από βοήθεια, μέχρι και πριν από έναν χρόνο γνώριζαν τις διαφορετικές προσεγγίσεις των προγραμμάτων του ΚΕΘΕΑ, του ΟΚΑΝΑ, του 18 ΑΝΩ, του ΑΡΓΩ κ.λπ. και μπορούσαν να επιλέξουν εκείνη που τους ταίριαζε. Σήμερα, με τον κατακερματισμό των θεραπευτικών προγραμμάτων, τη γραφειοκρατική τους αλλοίωση και την κατάργηση των ιστορικών ονομάτων τους που επέβαλε ο ΕΟΠΑΕ, οι άνθρωποι με προβλήματα εξάρτησης και οι οικογένειές τους αντιμετωπίζουν καθημερινά τεράστιο πρόβλημα να προσεγγίσουν θεραπευτικές δομές και να πάρουν τη βοήθεια που χρειάζονται».
Την ίδια ώρα με αφορμή τον έναν χρόνο από την έναρξη λειτουργίας του ΕΟΠΑΕ οι οικογένειες που συγκροτούν την Ομοσπονδία Συλλόγων Οικογένειας ΚΕΘΕΑ (ΟΣΟΚΕΘΕΑ) δηλώνουν ξεκάθαρα οι ανησυχίες τους «όχι μόνο δεν έχουν αρθεί, αλλά παραμένουν και ενισχύονται».
Όπως υπογραμμίζουν «το χρονικό διάστημα που μεσολάβησε ανέδειξε σοβαρά ζητήματα και ερωτήματα για τον προσανατολισμό της πολιτικής που εφαρμόζεται, για τη διασφάλιση των στεγνών θεραπευτικών προγραμμάτων και ιδιαίτερα του μοντέλου των θεραπευτικών κοινοτήτων, για τη χρηματοδότηση, το προσωπικό και τον ρόλο των οικογενειών στον νέο φορέα».
Η ΟΣΟΚΕΘΕΑ, τονίζει ότι οι διοικητικές επιλογές του ΕΟΠΑΕ «αποτυπώνουν μια μονομερή προσέγγιση της απεξάρτησης, ενώ κάνει αιχμηρά λόγο για «ξεκάθαρη πολιτική ευθύνη».
«Όπως έχουμε ήδη επισημάνει δημόσια, οι διοικητικές επιλογές του ΕΟΠΑΕ, που υλοποιούν τις κυβερνητικές επιλογές στον τομέα των εξαρτήσεων, ευθυγραμμίζονται με τις κατευθύνσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης και νομιμοποιούν πολιτικές που προωθούν τη λογική του “λειτουργικού χρήστη” και της “μείωσης της βλάβης”.
Αποτυπώνουν μια μονομερή προσέγγιση της απεξάρτησης, με πρακτικές που μετατοπίζουν το βάρος από την απεξάρτηση στη διαχείριση της χρήσης και υπονομεύουν τον ρόλο των στεγνών θεραπευτικών προγραμμάτων, όπως έχουμε τεκμηριώσει αναλυτικά σε προηγούμενες παρεμβάσεις μας. Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η ανάδειξη της “ατομικής ευθύνης” ως κεντρικού άξονα πολιτικής, όταν αυτή χρησιμοποιείται για να αποσείεται η κρατική υποχρέωση στήριξης ισχυρών δημόσιων θεραπευτικών δομών. Για αυτές τις επιλογές υπάρχει ξεκάθαρη πολιτική ευθύνη» επισημαίνουν, μεταξύ άλλων οι οι οικογένειες που συγκροτούν την Ομοσπονδία Συλλόγων Οικογένειας ΚΕΘΕΑ.
Αναλυτικά η ανακοίνωση των εργαζομένων του ΕΟΠΑΕ
Το διαφημιστικό σποτ του ΕΟΠΑΕ πρέπει να αποσυρθεί
Σε διαφημιστικό σποτ του Εθνικού Οργανισμού Πρόληψης και Αντιμετώπισης των Εξαρτήσεων (ΕΟΠΑΕ) για τον ένα χρόνο από την ίδρυσή του, εμφανίζεται μια κατασκευασμένη με Α.Ι. φιγούρα ανθρώπου με πρόβλημα χρήσης να διατείνεται ότι έναν χρόνο πριν δεν ήξερε πού να απευθυνθεί για βοήθεια, πήγαινε από το ένα θεραπευτικό πρόγραμμα στο άλλο και «χανόταν».
Η Διοίκηση του ΕΟΠΑΕ, δείχνοντας μεγάλη εσωστρέφεια, επιλέγει να εμφανίσει ως πρόβλημα της ελληνικής κοινωνίας όχι την ίδια την εξάρτηση αλλά το δημόσιο σύστημα απεξάρτησης όπως αυτό λειτουργούσε μέχρι τη σύσταση του Οργανισμού. Με σκοπό να δικαιολογήσει τα δικά της πεπραγμένα και αδιέξοδα.
Η ιστορία όμως δεν καταργείται. Η κοινωνία γνωρίζει τη μεγάλη προσφορά των προγραμμάτων απεξάρτησης επί δεκαετίες. Οι άνθρωποι που είχαν ανάγκη από βοήθεια, μέχρι και πριν από έναν χρόνο γνώριζαν τις διαφορετικές προσεγγίσεις των προγραμμάτων του ΚΕΘΕΑ, του ΟΚΑΝΑ, του 18 ΑΝΩ, του ΑΡΓΩ κ.λπ. και μπορούσαν να επιλέξουν εκείνη που τους ταίριαζε. Σήμερα, με τον κατακερματισμό των θεραπευτικών προγραμμάτων, τη γραφειοκρατική τους αλλοίωση και την κατάργηση των ιστορικών ονομάτων τους που επέβαλε ο ΕΟΠΑΕ, οι άνθρωποι με προβλήματα εξάρτησης και οι οικογένειές τους αντιμετωπίζουν καθημερινά τεράστιο πρόβλημα να προσεγγίσουν θεραπευτικές δομές και να πάρουν τη βοήθεια που χρειάζονται.
Κάποια στιγμή η Διοίκηση του ΕΟΠΑΕ χρειάζεται να σταματήσει να αναλίσκεται εμμονικά στο πώς θα ισοπεδώσει το παρελθόν και να ασχοληθεί με τα πραγματικά προβλήματα και το μέλλον των υπηρεσιών. Το σποτ είναι προσβλητικό όχι μόνο για όλους ανεξαιρέτως τους οργανισμούς και τα θεραπευτικά προγράμματα από τα οποία προήλθε ο ΕΟΠΑΕ, αλλά και για τους ίδιους τους λήπτες των υπηρεσιών. Θα πρέπει αμέσως να αποσυρθεί.
Η ανακοίνωση της Ομοσπονδίας Συλλόγων Γονέων του ΚΕΘΕΑ,
Ένας χρόνος συμπληρώνεται από την έναρξη λειτουργίας του Εθνικού Οργανισμού Πρόληψης και Αντιμετώπισης των Εξαρτήσεων (ΕΟΠΑΕ) και οι οικογένειες που συγκροτούν την Ομοσπονδία Συλλόγων Οικογένειας ΚΕΘΕΑ (ΟΣΟΚΕΘΕΑ) δηλώνουμε καθαρά: οι ανησυχίες μας όχι μόνο δεν έχουν αρθεί, αλλά παραμένουν και ενισχύονται.
Το χρονικό διάστημα που μεσολάβησε ανέδειξε σοβαρά ζητήματα και ερωτήματα για τον προσανατολισμό της πολιτικής που εφαρμόζεται, για τη διασφάλιση των στεγνών θεραπευτικών προγραμμάτων και ιδιαίτερα του μοντέλου των θεραπευτικών κοινοτήτων, για τη χρηματοδότηση, το προσωπικό και τον ρόλο των οικογενειών στον νέο φορέα.
Όπως έχουμε ήδη επισημάνει δημόσια, οι διοικητικές επιλογές του ΕΟΠΑΕ, που υλοποιούν τις κυβερνητικές επιλογές στον τομέα των εξαρτήσεων, ευθυγραμμίζονται με τις κατευθύνσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης και νομιμοποιούν πολιτικές που προωθούν τη λογική του «λειτουργικού χρήστη» και της «μείωσης της βλάβης».
Αποτυπώνουν μια μονομερή προσέγγιση της απεξάρτησης, με πρακτικές που μετατοπίζουν το βάρος από την απεξάρτηση στη διαχείριση της χρήσης και υπονομεύουν τον ρόλο των στεγνών θεραπευτικών προγραμμάτων, όπως έχουμε τεκμηριώσει αναλυτικά σε προηγούμενες παρεμβάσεις μας. Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η ανάδειξη της «ατομικής ευθύνης» ως κεντρικού άξονα πολιτικής, όταν αυτή χρησιμοποιείται για να αποσείεται η κρατική υποχρέωση στήριξης ισχυρών δημόσιων θεραπευτικών δομών. Για αυτές τις επιλογές υπάρχει ξεκάθαρη πολιτική ευθύνη.
Ιδιαίτερη αναφορά κάνουμε στην Πάτρα, την τρίτη μεγαλύτερη πόλη της χώρας, όπου η ΟΣΟΚΕΘΕΑ ζητά να ξεκινήσει άμεσα η λειτουργία θεραπευτικής Κοινότητας με πλήρη στελέχωση, σαφή προσανατολισμό και δημόσιο χαρακτήρα. Ταυτόχρονα, καταγγέλλουμε δημόσια την απουσία θεραπευτικού πλαισίου και τη γραφειοκρατική επιβάρυνση της θεραπευτικής λειτουργίας που πλήττουν άμεσα τους θεραπευόμενους.
Η ΟΣΟΚΕΘΕΑ δεν πρόκειται να σιωπήσει.
Έχουμε ήδη αναδείξει τη διάσπαση της θεραπευτικής συνέχειας, την απαξίωση της ιστορικής ταυτότητας των Προγραμμάτων, την υποβάθμιση του ρόλου των Συλλόγων Οικογένειας και την ενορχηστρωμένη υποτίμηση των στεγνών θεραπευτικών προσεγγίσεων, ζητήματα που συνιστούν ευθεία απειλή για το έργο δεκαετιών.
Απαιτούμε δημόσια και άμεσα:
- σαφείς εγγυήσεις για τη διατήρηση της θεραπευτικής φυσιογνωμίας των στεγνών προγραμμάτων και των θεραπευτικών κοινοτήτων,
- ενίσχυση όλων των δημόσιων δομών με μόνιμο προσωπικό και επαρκείς οικονομικούς πόρους,
- διαφάνεια σε κάθε απόφαση που αφορά το μέλλον της απεξάρτησης,
- συνθεραπεία οικογενειών και εξαρτημένου σε όλα τα στάδια της θεραπείας
Οι οικογένειες γνωρίζουμε από πρώτο χέρι τι σημαίνει εξάρτηση, αγώνας και επανεκκίνηση ζωής. Δεν θα επιτρέψουμε πολιτικές που αντιμετωπίζουν την απεξάρτηση ως διαχειριστικό πρόβλημα και όχι ως κοινωνικό και δημόσιο δικαίωμα.
Η συμπλήρωση ενός έτους οφείλει να συνοδεύεται από ουσιαστικές επιλογές υπέρ των ανθρώπων και όχι από μια αλλαγή φιλοσοφίας που μετατοπίζει το βάρος από τη στεγνή απεξάρτηση στη διαχείριση της χρήσης.
Η ΟΣΟΚΕΘΕΑ θα συνεχίσει να παρεμβαίνει, να διεκδικεί και να κινητοποιεί τις οικογένειες και την κοινωνία.
Γιατί η δημόσια, δωρεάν και στεγνή θεραπεία δεν είναι διαπραγματεύσιμη».
