Χαρακτηριστικά προαναγγελθέντος εγκλήματος είχε ένα ακόμη τραγικό εργατικό δυστύχημα στον ΗΣΑΠ την περασμένη Τετάρτη, που στοίχισε τη ζωή στον 59χρονο αρχιτεχνίτη Νίκο Βάρδα στην επισκευαστική βάση στο αμαξοστάσιο του ΗΣΑΠ στον Πειραιά.
Μια βάση, πλήρως εγκαταλελειμμένη, με βασικές ελλείψεις και χωρίς ειδικούς αποθηκευτικούς χώρους για τα επικίνδυνα βαρέα και άλλα υλικά των τρένων, με συνέπεια οι χώροι εργασίας και επισκευής να είναι πραγματικές παγίδες θανάτου για τους εργαζόμενους.
Μάλιστα, για τις συνθήκες αυτές, είχε προειδοποιήσει, πέντε μόλις μέρες πριν το δυστύχημα, η Επιτροπή Υγείας και Ασφάλειας των εργαζομένων της ΣΤΑ.ΣΥ., αποκαλύπτοντας τις τεράστιες ευθύνες της εταιρείας αλλά και της πολιτικής ηγεσίας του υπουργείου Μεταφορών που γνώριζαν και συντηρούσαν αυτή τη συνθήκη, την οποία πλήρωσε με τη ζωή του ο 59χρονο αρχιτεχνίτης.
Δεν υπάρχει αποθηκευτικό χώρος για τα βαρέα υλικά
Ο συνάδελφός του, επίσης αρχιτεχνίτης, Παναγιώτης Κοντογιάννης, εργαζόταν την ίδια ώρα του δυστυχήματος σε διπλανό χώρο στην επισκευαστική βάση, και περιγράφει στην Αυγής της Κυριακής τις συνθήκες του τραγικού συμβάντος.
«Ο χώρος στον οποίο εργαζόμαστε είναι ο χώρος επισκευής, ο οποίος διαθέτει τρεις βοηθητικές γραμμές που χωρούν συνολικά εννέα θέσεις βαγονιών. Η μία από αυτές τις θέσεις είχε ακυρωθεί, προκειμένου να αποθηκεύονται εκεί τα βαρέα και άλλα υλικά των τρένων, που αφαιρούνται είτε για να επαναχρησιμοποιηθούν σε μελλοντικές επισκευές είτε, εφόσον είναι πλέον άχρηστα, να απομακρυνθούν. Ο λόγος είναι φυσικά η έλλειψη ειδικού χώρου αποθήκευσης, καθώς επί πολλά χρόνια παραμένει κλειστός ένας υποτυπώδης αποθηκευτικός χώρος στο αμαξοστάσιο Πειραιά, χωρίς καμία πρόβλεψη για το πού θα αποθηκεύονται τα μεγάλα κομμάτια που αφαιρούνται από τα τρένα.
Την ώρα εκείνη του δυστυχήματος, μια ομάδα εργαζομένων μετακινούσαμε τα άχρηστα αντικείμενα και τα βγάζαμε προς τα έξω, ώστε να ελευθερωθεί χώρος. Ταυτόχρονα, ο Νίκος και οι υπόλοιποι προσπαθούσαν να τακτοποιήσουν τα χρήσιμα υλικά που είχαν απομείνει. Επρόκειτο για μεγάλα κουτιά – μονάδες των τρένων που επισκευάζουμε – περίπου 350 κιλών, με μετασχηματιστές, πυκνωτές, καλώδια και πλακέτες.
Τα υλικά, τα οποία είναι ιδιαίτερα βαριά, μετακινούνται μόνο με γερανογέφυρα. Τη στιγμή που πήγε να πιάσει ο ιμάντας το πρώτο κουτί που βρισκόταν πάνω σε μια ντάνα μονάδων, κατά τη διαδικασία πρόσδεσης, κατέρρευσε η στοίβα και προκάλεσε τον θάνατο του Νίκου», περιγράφει συγκινημένος ο Παν. Κοντογιάννης.
Μετά το τραγικό συμβάν, ένας εργοδηγός, ένας τμηματάρχης μηχανικού και ένας εργολαβικός καθαριστής συνελήφθησαν και μετά την παραπομπή τους στον εισαγγελέα αφέθηκαν ελεύθεροι. Η δικογραφία για ανθρωποκτονία από αμέλεια και για παραβάσεις της εργατικής νομοθεσίας παραμένει ανοιχτή για την απόδοση ευθυνών, ενώ έχουν κληθεί να καταθέσουν και άλλοι υπάλληλοι. Παράλληλα, διεξάγεται ΕΔΕ και από τη ΣΤΑ.ΣΥ.
Πάντως, για το προηγούμενο εργατικό δυστύχημα στον ΗΣΑΠ δεν έχει υπάρξει ακόμη καμία απόδοση ευθυνών. Για τον νεκρό εργοδηγό Πέτρο Γιάμαλη, ο οποίος έχασε τη ζωή του στο τραγικό δυστύχημα του 2021 πηδώντας από μία μηχανή λείανσης που είχε τεθεί εκτός ελέγχου και κινούνταν με ιλιγγιώδη ταχύτητα χωρίς φρένα, προσπαθώντας να σωθεί, μέχρι σήμερα δεν έχουν απαγγελθεί κατηγορίες προς κανέναν. Παρότι, το πόρισμα της τροχαίας απέδιδε ευθύνες, τόσο στην εμπλεκόμενη γερμανική εργολαβική εταιρεία για πλημμελή συντήρηση του συστήματος πέδησης αλλά και στη ΣΤΑ.ΣΥ. για την έλλειψη σχεδίων αντιμετώπισης έκτακτων συμβάντων.
Προειδοποιήσεις που έπεσαν στο κενό
Η οργή για το δυστύχημα στον Πειραιά γιγαντώνεται μετά την είδηση ότι πέντε μέρες πριν, στις 21 Νοεμβρίου, η Επιτροπής Υγείας και Ασφάλειας των εργαζομένων στη ΣΤΑ.ΣΥ. είχε στείλει επιστολή στον διευθύνοντα σύμβουλο της ΣΤΑ.ΣΥ. με ειδική αναφορά στο αμαξοστάσιο του Πειραιά, με τους εργαζόμενους να σημειώνουν ότι «οι χώροι εργασίας κρίνονται εν γένει ανεπαρκείς, με πολλά σημεία να ελλοχεύουν κινδύνους τραυματισμού και το περιβάλλον να είναι εξαιρετικά φθοροποιό για την υγεία όλων όσων εργάζονται σε αυτό».
Μιλώντας στην Αυγή της Κυριακής, το μέλος της Επιτροπής Δημήτρης Γουρτής εξηγεί ότι «ως Επιτροπή δεν έχουμε στείλει μία ή δύο αναφορές· έχουμε αποστείλει εκατοντάδες επιστολές, επισημαίνοντας σοβαρά και επαναλαμβανόμενα προβλήματα στα αμαξοστάσια και στους χώρους εργασίας. Αποδείχθηκε και με τον χειρότερο τρόπο, ότι ο σταθμός του Πειραιά ήταν απαράδεκτος και ακατάλληλος για ασφαλή εργασία. Η διοίκηση έχει ουσιαστικά απαξιώσει το σύνολο των υποδομών αυτών· δεν απαντούσε ποτέ στις αναφορές μας και δεν δεσμεύτηκε για καμία ουσιαστική βελτίωση. Η πραγματικότητα είναι ότι χώροι που δεν έχουν σχεδιαστεί ως αποθήκες, χρησιμοποιούνται ως τέτοιοι, με αποτέλεσμα να μετατρέπονται σε παγίδες θανάτου».
«Το ίδιο μοτίβο εγκατάλειψης το βλέπουμε και στο αμαξοστάσιο στα Σεπόλια», υπογραμμίζει ο Δ. Γουρτής. Χαρακτηριστικό είναι, όπως έγινε και τις προηγούμενες μέρες, ότι με την πρώτη βροχή, νερά τρέχουν μέσα στο αμαξοστάσιο και συγκεντρώνονται ακόμη και δίπλα σε ηλεκτρικούς πίνακες, δημιουργώντας σοβαρό κίνδυνο ηλεκτροπληξίας.
Πριν τρεις μήνες ο Κυρανάκης επισκέφθηκε το αμαξοστάσιο
Στο μεταξύ, την άμεση αποπομπή του διευθύνοντος συμβούλου της ΣΤΑ.ΣΥ. Αθ. Κοτταρά, ζητεί ο ΣΥΡΙΖΑ, με τον Αλέξανδρο Μεϊκόπουλο, να υπενθυμίζει ότι ο εν λόγω διετέλεσε και αναπλ. διευθύνων σύμβουλος του ΟΣΕ, όντας μάλιστα μέλος της Επιτροπής που απεφάνθη για τη μετάταξη του μοιραίου σταθμάρχη των Τεμπών.
Παράλληλα, με δεδομένο ότι η Επιθεώρηση Εργασίας, που επιθεώρησε τον χώρο, έβγαλε κόκκινη κάρτα, καταδεικνύοντας ότι ένας χώρος εργασίας δεν μπορεί να είναι ταυτόχρονα και χώρος αποθήκευσης, ο Αλ. Μεϊκόπουλος κατήγγειλε ότι η ηγεσία του υπουργείου Μεταφορών «δεν είναι ούτε άμοιρη ευθυνών, ούτε μπορεί να προσποιηθεί την ανήξερη». Τη στιγμή μάλιστα, που «ο υπουργός Μεταφορών, κ. Κυρανάκης, είχε επισκεφθεί τον χώρο του Αμαξοστασίου της ΣΤΑ.ΣΥ. στον Πειραιά, μόλις πριν τρεις μήνες στις 13.08.2025. Συνεπώς, δεν μπορεί να μην ήξερε ή να μην διαπίστωσε τις συνθήκες εργασίας και τα πλημμελή μέτρα ασφαλείας».
