Σε εξέλιξη είναι από το πρωί της Πέμπτης οι διαβουλεύσεις μεταξύ των αξιωματούχων του Αζερμπαϊτζάν και των εκπροσώπων των αυτονομιστών Αρμενίων του Ναγκόρνο Καραμπάχ, μετά την ουσιαστική παράδοσή τους και την διαφαινόμενη έναρξη της διαδικασίας πλήρους ενσωμάτωσης του θύλακα στην επικράτεια του αζέρικου κράτους.
Η αζέρικη προεδρία ανακοίνωσε ότι η αρμένικη αντιπροσωπεία από το Καραμπάχ έφτασε στο Γιεβλάκ. Σύμφωνα με τη συμφωνία κατάπαυσης του πυρός, όπως περιγράφεται από το Αζερμπαϊτζάν, οι αποσχισθείσες αρμενικές δυνάμεις πρέπει να διαλυθούν και να αφοπλιστούν και η περιοχή θα ενσωματωθεί ως τμήμα του Αζερμπαϊτζάν.
Ο Αζέρος πρόεδρος Ιλχάμ Αλίεφ έχει υποστηρίξει ότι «Ο αρμενικός πληθυσμός του Ναγκόρνο Καραμπάχ μπορεί επιτέλους να αναπνεύσει με ανακούφιση. Το είπα πριν και θέλω να το επαναλάβω: ο αρμενικός πληθυσμός του Καραμπάχ είναι πολίτες μας», με σεβασμό των θρησκευτικών και πολιτισμικών τους δικαιωμάτων. Ο ίδιος εκτίμησε τον αριθμό των Αρμένιων του Ναγκόρνο Καραμπάχ σε 120.000.
Ο αρμένικος πληθυσμός του θύλακα, ωστόσο, φαίνεται ότι κάθε άλλο παρά πείθεται για την ευημερία που υπόσχεται ο Αλίεφ. Ήδη από την έναρξη της επίθεσης χιλιάδες πολίτες συγκεντρώθηκαν στο αεροδρόμιο του Στεπανακέρτ προσπαθώντας να βρουν τρόπο διαφυγής, ενώ άλλοι έσπευσαν στην βάση των ρωσικών ειρηνευτικών δυνάμεων. Όπως έχει ανακοινωθεί από τη Μόσχα, στις εκεί εγκαταστάσεις έχει παρασχεθεί στέγη και βοήθεια σε πάνω από 1.000 παιδιά και πάνω από 1.000 ακόμη γυναίκες, ηλικιωμένους και άλλους.
The Russian Ministry of Defence has published images of Russian peacekeepers evacuating civilians inside #Nagorno_Karabakh.
— NoComment (@nocomment) September 20, 2023
According to the Russian authorities there are currently 2,261 civilians, including 1,049 children, in the peacekeepers' base camp. pic.twitter.com/iQgp3dpRgF
«Δυστυχώς είναι πολύ λογικό να αναμένεται μαζική έξοδος των Αρμένιων από το Ναγκόρνο Καραμπάχ στο άμεσο μέλλον. Είναι πολύ δύσκολο να φανταστούν μια ειρηνική και σταθερή διαβίωση υπό την κυβέρνηση του Αζερμπαϊτζάν, χωρίς διακρίσεις και άλλα θέματα», όπως είπε στην Deutsche Welle ο Αρμένιος αναλυτής σε θέματα του Καυκάσου Ναρέγκ Σεφεριάν. Στο Ναγκόρνο Καραμπάχ εκτιμάται ότι ζουν περίπου 150.000 άνθρωποι, στην συντριπτική τους πλειοψηφία Αρμένιοι.
«Η διαβίωση το τελευταίο διάστημα ήταν πάρα πολύ δύσκολη με τον αποκλεισμό που είχαν επιβάλει οι Αζέροι, τους τελευταίους μήνες και εβδομάδες δεν υπήρχαν καν αλεύρι και ψωμί. Υπήρχαν αρρώστιες και πείνα ειδικά στις αστικές περιοχές. Πρόκειται για μία πολιτική "επανενσωμάτωσης" μέσω της βίας και του εκβιασμού», όπως προσέθεσε.
Για την ρωσική ειρηνευτική δύναμη και την στάση της Μόσχας το τελευταίο διάστημα, ο ίδιος σημείωσε ότι ήταν εμφανές ότι δεν υπάρχει πρόθεση παρέμβασης με δυναμικό τρόπο.
Σημειώνεται ότι στις αρχές του Σεπτεμβρίου η Αρμενία ανακοίνωσε κοινές στρατιωτικές ασκήσεις με τις ΗΠΑ, οι οποίες ήταν σε εξέλιξη όταν έγινε η επιθετική επιχείρηση του Αζερμπαϊτζάν κατά των Αρμένιων του Ναγκόρνο Καραμπάχ. Τελικά, η ρωσική πλευρά ήταν αυτή που διαμεσολάβησε για την συμφωνία εκεχειρίας και αφοπλισμού τους, την ίδια ημέρα που ολοκληρωνόταν η κοινή άσκηση και οι αμερικανικές δυνάμεις επέστρεφαν στις βάσεις τους.
