Τη στιγμή που η κυβέρνηση καλούσε σε μείωση της χρήσης ρεύματος τους καταναλωτές, σε συνθήκες παρατεταμένου καύσωνα, ανεξέλεγκτων πυρκαγιών και επαπειλούμενων διακοπών ηλεκτροδότησης, οι τιμές ηλεκτρικής ενέργειας χτυπούσαν κόκκινο στη χονδρική αγορά σπάζοντας το ένα ρεκόρ μετά το άλλο, αυξήσεις που περνούν οι προμηθευτές στην κατανάλωση και θα γίνουν αισθητές στους προσεχείς λογαριασμούς νοικοκυριών και επαγγελματιών.
Την Τετάρτη 4 Αυγούστου η τιμή της αγοράς επομένης μέρας, της βασικής χονδρεμπορικής αγοράς ηλεκτρισμού, εκτοξεύτηκε στα 185,59 ευρώ ανά μεγαβατώρα το υψηλότερο επίπεδο στο οποίο έχει βρεθεί.
Πρόκειται δε για τη μέση τιμή, αφού η ανώτατη τιμή ημέρας έφτασε στα 205 ευρώ. Τις επόμενες δύο ημέρες υποχώρησε στα 164,52 ευρώ (5 Αυγούστου) και στα 130,83 ευρώ (6 Αυγούστου), παραμένοντας ωστόσο σε υψηλά επίπεδα.
Το ρεκόρ της περασμένης Τετάρτης οδήγησε σε μια θλιβερή πρωτιά τη χώρα μας, που βρέθηκε να έχει την ακριβότερη χονδρική τιμή στην Ευρώπη, ακολουθούμενη από τις Βουλγαρία (169,1 ευρώ), Ρουμανία (162,13 ευρώ), Ουγγαρία (150,65 ευρώ) και Σερβία (142,61 ευρώ).
Ακόμα και την Παρασκευή, παρά τη μικρή υποχώρηση του καύσωνα και τις σε εξέλιξη πολλαπλές πυρκαγιές, η Ελλάδα βρέθηκε και πάλι πρώτη με 125,4, ενώ στην πλειοψηφία τους οι άλλες χώρες βρίσκονταν κάτω από τα 100 ευρώ (με εξαίρεση τις Ουγγαρία - Ρουμανία με 113,12 ευρώ).
Είναι αδιανόητο σε περιόδους κρίσης, όταν όλη η παραγωγή επιστρατεύεται για να καλύψει τις εντεινόμενες ανάγκες σε ρεύμα σε όλη τη χώρα και το σύστημα βρίσκεται σε οριακό σημείο, να ξεφεύγουν σε αυτά τα επίπεδα οι τιμές.
Τα περί μείωσης τιμών λόγω ανταγωνισμού στις νέες αγορές του μοντέλου - στόχου που ευαγγελιζόταν η κυβέρνηση της Ν.Δ. έχουν πάει περίπατο εδώ και εννέα μήνες και μάλιστα πλέον αναφέρεται όλο και πιο συχνά ότι η ενεργειακή μετάβαση κοστίζει.
Πάντως, χαμένα παραμένουν τα νοικοκυριά, αφού οι προμηθευτές έχουν ήδη ενεργοποιήσει σχετικές ρήτρες που συνδέονται με τα κόστη της αγοράς -οι ιδιώτες εδώ και μήνες, η ΔΕΗ από τις 5 Αυγούστου, αντικαθιστώντας τη ρήτρα CO2 που είχε το προηγούμενο τρίμηνο- μεταφέροντας επιβαρύνσεις στη λιανική και μάλιστα με τρόπο που προκαλεί σύγχυση στους καταναλωτές.
Μένει να φανεί στους προσεχείς λογαριασμούς το ύψος της επιβάρυνσης που θα μεταβιβάσει στη λιανική η ΔΕΗ, ως ο μεγαλύτερος προμηθευτής μέχρι στιγμής, δηλαδή την επιπλέον χρέωση στην ήδη αυξημένη από τον Σεπτέμβριο 2019 κιλοβατώρα για τις -μεγάλες και λόγω καύσωνα- καταναλώσεις του Αυγούστου.
Παρεμβάσεις
Στο μεταξύ, προτάσεις για την ενδυνάμωση των καταναλωτών και την προώθηση του υγιούς ανταγωνισμού μεταξύ των προμηθευτών έθεσε σε διαβούλευση η ΡΑΕ, που πάντως αφορούν κυρίως ζητήματα διαφάνειας και ευκρίνειας - κατανόησης των λογαριασμών και λιγότερο κόστους.
Επιγραμματικά, οι προτάσεις της Αρχής έχουν ως εξής:
- Παροχή κυμαινόμενων τιμολογίων με ευκρινές όριο προσαύξησης της χρέωσης προμήθειας - Κατάργηση του παγίου (ή κάθε άλλης παρεμφερούς επιβάρυνσης) σε όλους τους λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος.
- Καθορισμός του τρόπου ειδοποίησης των καταναλωτών για την τροποποίηση της τιμολογιακής πολιτικής (π.χ. επιβολή ή τροποποίηση ρήτρας αναπροσαρμογής).
- Επιτρεπτή η ρήτρα αποχώρησης (switching fee / termination fee) μόνο σε τιμολόγια σταθερής τιμής και ορισμένου χρόνου. Απαγόρευση της επιβολής χρέωσης στους καταναλωτές με κυμαινόμενα τιμολόγια.
- Δωρεάν λήψη λογαριασμού κατανάλωσης, ανεξαρτήτως της επιλεγείσας από τον καταναλωτή διαδικασίας αποστολής του (έγχαρτος ή ηλεκτρονικός λογαριασμός).
Βέβαια, μένει να αξιολογήσει η ίδια η αγορά τις προτάσεις αυτές και να τοποθετηθεί σχετικά, αν και ήδη έχει αντιδράσει αρνητικά στις παρεμβάσεις της Αρχής. Εξάλλου φαίνεται ότι διερεύνηση για πιθανές αθέμιτες εμπορικές πρακτικές στη λιανική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας έχει ξεκινήσει η Επιτροπή Ανταγωνισμού.