“Καθήκον για το σύνολο του πολιτικού κόσμου” χαρακτήρισε ο Νίκος Φίλης τον επαναπροσδιορισμό των σχέσεων με την Εκκλησία απέναντι “στην ιταμή αξίωση να διανοείται, να απαιτεί και τελικά να επιτυγχάνει η ηγεσία της, με την ανοιχτή στήριξη του χρεοκοπημένου μιντιακού κατεστημένου, την απομάκρυνση υπουργών”. Και με τη δέσμευση να συνεχίσει τις προσπάθειες για τον “θεσμικό και δημοκρατικό εκσυγχρονισμό του κράτους”, παρέδωσε την ηγεσία στον νέο υπουργό Παιδείας Κωνσταντίνο Γαβρόγλου. Όσο για “το ερώτημα γιατί ο Φίλης δεν δέχτηκε να αναλάβει τα υπουργεία που του προσφέρθηκαν”, όπως είπε: “Δεν με ξέρουν. Δεν μας ξέρουν. Δεν υποψιάζονται τι μπορεί να παραχθεί όταν η ατομική αξιοπρέπεια συναντάται και εκπροσωπεί τη συλλογική αξιοπρέπεια”.
"Συμβόλαιο πολιτικού θανάτου"
Κατηγορώντας την Ιεραρχία για “ατζέντα επιστροφής στο παρελθόν και αναζήτησης κεντρικού πολιτικού ρόλου” και θυμίζοντας όσα προηγήθηκαν του ανασχηματισμού, συνέδεσε την απομάκρυνσή του με την “ατμόσφαιρα έντονης αντιπαράθεσης που υποκινήθηκε από την αντιπολίτευση για ανύπαρκτα πολλές φορές θέματα” και που οδήγησε στο “κλίμα χυδαίων επιθέσεων που άγγιξαν αυτό που ονομάζεται 'δολοφονία χαρακτήρα'” εναντίον του.
Συνεχίζοντας με τη μισαλλόδοξη συνέντευξη του αρχιεπισκόπου (στον ΣΚΑΪ), ο Ν. Φίλης μίλησε για “συμβόλαιο πολιτικού θανάτου”, καταφέρθηκε εναντίον των "προθύμων πολιτικών παραγόντων να ρίξουν την εκλεγμένη κυβέρνηση αρκεί να το ζητήσει η Εκκλησία" και χαρακτήρισε τη στάση της Ιεραρχίας “ευθεία πρόκληση προς το πολιτικό σύστημα, αμφισβήτηση των δημοκρατικών αξιών και επικίνδυνη ρητορική που, αν επικρατήσει, θα οδηγήσει στον διχασμό της κοινωνίας”.
"Διαχωρισμός κράτους - Εκκλησίας"
Για τα ζητήματα εκκλησιαστικής περιουσίας που ήγειρε ο Αρχιεπίσκοπος μίλησε για “εξουσιαστικές αντιλήψεις που μετατρέπουν τον 'Οίκο του Πατρός σε Οίκο Εμπορίου'” και συνέχισε: "Η απομάκρυνσή μου εγγράφει με τον πιο σαφή τρόπο ως κεντρικό στόχο για το σύνολο των δημοκρατικών δυνάμεων στην επερχόμενη συνταγματική αναθεώρηση να προτείνουν τον επαναπροσδιορισμό των σχέσεων κράτους - Εκκλησίας”.
Δεν ήταν μια από τις συνηθισμένες τελετές παράδοσης - παραλαβής· ήταν μια από τις πιο συγκινησιακά φορτισμένες -όπως έλεγαν όλοι- που εδώ και χρόνια φιλοξένησε το υπουργείο Παιδείας. Δίνοντας τις δικές του απαντήσεις στα “γιατί”, που αντηχούσαν στη μεγάλη αίθουσα στο ισόγειο του υπουργείου, ο Ν. Φίλης είπε: "Δεν επισημάνθηκαν ανεπάρκειες ή καθυστερήσεις στις συναντήσεις που είχαμε με τον πρωθυπουργό”.
"Το άριστα 20' μετατράπηκε σε μη προβιβάσιμο βαθμό"
“Αιφνιδίως το 'άριστα 20' μετατράπηκε σε μόλις ενάμιση μήνα σε 'μη προβιβάσιμο βαθμό'”. Διερωτώμενος, έτσι, για τις ευθύνες που έχει “ο 'γαλαντόμος καθηγητής', που χωρίς εξηγήσεις ακυρώνει μια τόσο υψηλή βαθμολογία, ή ο μέχρι χθες άριστος μαθητής που ξαφνικά βρίσκεται ενώπιον μιας τόσο δραματικής αντιστροφής των επιδόσεών του”, προσέθεσε: “Η πρόταση για... 'αλλαγή σχολικού περιβάλλοντος' δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή. Ακόμη κι αν το... νέο σχολείο που προτείνεται τυχαίνει να είναι κοτζάμ υπουργείο”.
Αναφέρθηκε, τέλος, στα βιώματα και τους αγώνες της γενιάς του ως “τα πιο ακριβά πτυχία”, που “δεν θα αποκτήσουν ποτέ οι πολιτικοί της τηλεοπτικής σαπουνόπερας, οι απόντες, οι αδιάφοροι, οι δοτοί, οι κυνικοί, οι άδειοι από ζωή με όσους τίτλους σπουδών κι αν κατάφεραν να αποκτήσουν με το πορτοφόλι του μπαμπά τους” αποσπώντας τρεις φορές το μακρόσυρτο χειροκρότημα των παρευρεθέντων: “Αυτό το μέταλλο, που έχει ανυπολόγιστη αξία αλλά δεν έχει τιμή, δεν αγοράζεται και δεν ανταλλάσσεται. Ακόμη και αν το αντίτιμο είναι η υπουργική ή όποια άλλη καρέκλα”.
Κ. Γαβρόγλου: "Το πιο δύσκολο είναι η αλλαγή νοοτροπιών"
Θέτοντας ως προτεραιότητες “το θέμα των μόνιμων διορισμών” και “την αύξηση των δαπανών για την εκπαίδευση”, ο νέος υπουργός Παιδείας Κώστας Γαβρόγλου επιβεβαίωσε την εμπιστοσύνη και της νέας ηγεσίας στους εκπαιδευτικούς που “ασκούν κοινωνικό λειτούργημα”. Υπογράμμισε την ανάγκη να αξιολογηθεί το έργο του υπουργείου, λέγοντας πως “όλα όσα σχεδιάζαμε και όλα όσα έκανε η υπάρχουσα ηγεσία απαιτούν αυτό που είναι το πιο δύσκολο σε μία κοινωνία. Αλλαγή νοοτροπιών, και τέτοια αλλαγή δεν μπορεί να γίνει αν δεν μιλήσουμε ταυτόχρονα όχι μόνο για τα καλά, αλλά και για τις παθογένειές μας”, θυμίζοντας πως “υπάρχουν και ορισμένες λέξεις που φοβούμαστε να τις πούμε”.
“Ας μη φοβόμαστε να λέμε τη λέξη αξιολόγηση. Μη φοβόμαστε να λέμε τη λέξη συντεχνία” είπε, δεσμευόμενος πως “δεν πρόκειται να γίνουν τέτοιες ανόητες αξιολογήσεις που έχουν στόχο την τιμωρία”.
Οι τρεις στόχοι του νέου υπουργού Παιδείας
Όσον αφορά τις κατευθύνσεις της υπουργίας του, μίλησε για τη συγκρότηση “τριετούς σχεδίου με συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα”, για τις αλλαγές “στις τελευταίες τάξεις του Λυκείου, με τις πανελλήνιες εξετάσεις και τα πρώτα χρόνια στο πανεπιστήμιο”, αλλά και στον “ενιαίο χώρο έρευνας και εκπαίδευσης”.
Ο Κ. Γαβρόγλου εξήρε τη σημασία τού να τεθούν εκ νέου στο τραπέζι “αξίες που τείνουν να ξεχαστούν, ότι η Παιδεία κατά κύριο λόγο είναι ανθρωπιστική και κατά δεύτερο εκείνο το μέσο που φτιάχνει τους δημοκρατικούς πολίτες, αυτούς που αύριο θα αμφισβητήσουν τις εξουσίες και τις κατεστημένες νοοτροπίες”.
Για το θέμα της Εκκλησίας ο νέος υπουργός Παιδείας (που είχε την πρώτη συνάντησή του με τον Ιερώνυμος χθες το πρωί στην τελετή διαβεβαίωσης του μητροπολίτη Άρτης Καλλίνικου Κορομπόκη στο Προεδρικό Μέγαρο) είπε: “Να μείνουμε σταθερά στις δηλώσεις που έγιναν από την κυβέρνηση και τον αρχιεπίσκοπο. Να προχωρήσουμε να σχεδιάσουμε τα βιβλία στο Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής, να αξιολογήσουμε πώς πήγαν τα πράγματα φέτος, να γίνουν καταρτίσεις των θεολόγων και να πάμε μπροστά”.
"Δεν πρέπει να εφησυχάζουμε"
Αν κάτι χαρακτήρισε τη χθεσινή τελετή παράδοσης - παραλαβής στο υπουργείο Παιδείας, αυτό ήταν η κοινή αίσθηση της απερχόμενης και της νέας πολιτικής ηγεσίας, των εργαζομένων, αλλά και πολλών εκπαιδευτικών που βρέθηκαν εκεί, για το δύσκολο έργο που επετεύχθη τους προηγούμενους μήνες, έργο που πρέπει να συνεχιστεί. Κι αν κάτι τόνισε από την αρχή της τοποθέτησής του ο νέος υπουργός Παιδείας, ήταν ακριβώς αυτό: “Να καταφέρουμε να κατοχυρώσουμε αυτά που κάναμε, μην θεωρούμε ότι είναι δεδομένο. Μην θεωρούμε το ότι τα σχολεία άνοιξαν για πρώτη φορά χωρίς ελλείψεις, βιβλία και όλα τα θέματα που έχουμε συζητήσει ότι αυτό είναι μία αυτόματη διαδικασία. Και συνήθως η δεύτερη φορά αποδεικνύεται πιο δύσκολη, γι’ αυτό δεν πρέπει να εφησυχάζουμε”.
Η αμοιβαία εκτίμηση μεταξύ απερχόμενου και νέου υπουργού εκφράστηκε και από τις δύο πλευρές, με τον Κ. Γαβρόγλου να χαρακτηρίζει την ομιλία του Ν. Φίλη “ένα μεγάλο μάθημα δημοκρατίας για την κοινωνία και την εκπαίδευση”. Κι ολοκληρώνοντας με ευχαριστίες για όσους συνέβαλαν στη διαμόρφωση της πολιτικής του κουλτούρας, ανάμεσα στον Μπάμπη Δρακόπουλο, τον Τάκη Μπενά, τον Γιάννη Μπανιά, έβαλε τον Νίκο Φίλη· “μου έμαθε να ακούω, αλλά και πότε να μην υπακούω και γι' αυτό του είμαι ευγνώμων”.
Σία Αναγνωστοπούλου: "Να κρατήσουμε τους νέους επιστήμονες"
“Δεν μπορείς να κάνεις μία υψηλή πολιτική, να φτιάξεις πάλι τον κόσμο, εάν δεν κρατήσεις τον κόσμο εδώ και κυρίως τους νέους επιστήμονες” υπογράμμισε η απερχόμενη αναπληρώτρια υπουργός Παιδείας Σία Αναγνωστοπούλου.
Σταχυολογώντας όσα έγιναν επί των αρμοδιοτήτων της τους τελευταίους 13 μήνες, επέλεξε να σταθεί στα μεταπτυχιακά και στο σχέδιο νόμου που είχε ετοιμάσει. “Δεν έκανα τα τεράστια βήματα στο θεσμικό επίπεδο, προσπάθησα να είμαι πάρα πολύ προσεκτική” είπε αναφερόμενη στη σημασία του “ποιος αποφασίζει γι’ αυτά τα δίδακτρα” και θυμίζοντας τη σχετική απόφαση του ΣτΕ. Σημειωτέον ότι, λίγες ώρες νωρίτερα, ο νέος υπουργός είχε δηλώσει για το ίδιο θέμα: "Δεν μπορούμε να προχωρήσουμε χωρίς συμφωνίες και συναινέσεις".
Η Σ. Αναγνωστοπούλου έκλεισε λέγοντας: "Στις γκρίζες ζώνες που δημιουργούνται, είτε είναι θέμα Εκκλησίας είτε είναι οποιοδήποτε θέμα, όπου ανακατεύονται οι εξουσίες, εκεί εγώ θα πολεμήσω και με όλους και όλες που έχουν πολεμήσει τόσα χρόνια”.
