Στις 17 Δεκεμβρίου του 2015 η αν. υπουργός Εργασίας Ρ. Αντωνόπουλου ανέπτυσε στο Cine Κεραμεικό παρουσία άλλων υπουργών (Γ. Σταθάκης, Β. Αποστόλου, Α. Χαρίτσης) και κινημάτων, το σχέδιο που είχε για την ανάπτυξη της Κοινωνικής Αλληλέγγυας Οικονομίας, που είχε αναδειχτεί από την ίδια την κοινωνία ως εναλλακτικός δρόμος. Από το πρώτο Μνημόνιο μέχρι σήμερα σε όλη τη χώρα δημιουργήθηκαν συνεταιριστικές πρωτοβουλίες που είχαν στο επίκεντρο την αλληλεγγύη και τη συλλογικότητα, συμβάλλοντας με θέσεις εργασίας και με στήριξη στους πιο αδύναμους.
Η διαδρομή αυτή, που ξεκίνησε πριν από λίγους μήνες, φαίνεται πως φτάνει στο τέλος της, καθώς από το Cine Κεραμεικός το όραμα "για έναν τρίτο ισχυρό πόλο στην οικονομία" βρέθηκε την Πέμπτη στη Βουλή. Και σήμερα, στις 10 πρωί, εισάγεται στη Διαρκή Επιτροπή Κοινωνικών Υποθέσεων για επεξεργασία, ώστε την επόμενη εβδομάδα να ψηφιστεί από την Ολομέλεια της Βουλής.
Όπως τονιζόταν από το υπουργείο, χθες έχει φτάσει “η ώρα να παρασχεθεί θεσμική στήριξη στην κοινωνική τάση για συλλογική οργάνωση της καθημερινής ζωής, όπως αυτή εκδηλώθηκε με την εμφάνιση πολυάριθμων εγχειρημάτων ΚΑλΟ τα έξι τελευταία χρόνια”. Η προσέγγιση αυτή δείχνει ότι η κυβέρνηση δεν θέλει μόνο μείωση της ανεργίας, αλλά και κάτι παραπάνω. Την αμφισβήτηση του αξιακού συστήματος του νεοφιλελευθερισμού, που δεν προτάσσει τίποτα πέρα από τη μεγιστοποίηση του κέρδους προς όφελος των λίγων και σε βάρος των πολλών.
Την κατάλληλη στιγμή
Το νομοσχέδιο έρχεται σε μια σχετικά θετική συγκυρία. Τα ποσοστά ανεργίας σε σχέση με τον Ιανουάριο του 2015 έχουν υποχωρήσει από το 25,9% στο 23,2%. Συνεπώς, το νομοσχέδιο δεν έρχεται να λειτουργήσει ως ανάχωμα, αλλά ως παράγοντας ώθησης στην προσπάθεια που γίνεται για να μειωθεί κι άλλο η ανεργία. Η εφαρμογή του νομοσχεδίου εκτιμάται πως θα τονώσει τα υπάρχοντα συνεταιριστικά σχήματα και θα συμβάλλει στη γέννηση άλλων.
Σύμφωνα με το υπουργείο, ο νόμος θα αποτελέσει το καύσιμο που έλειπε μέχρι σήμερα από τους συνεταιρισμούς. Το καύσιμο αυτό είναι το σταθερό περιβάλλον που θα μπορεί να υποστηρίζει εμπράκτως την ανάπτυξη των παραγωγικών συνεταιριστικών εγχειρημάτων.
Εμπρός για νέες ΒΙΟ.ΜΕ.
Στην κατεύθυνση αυτή, ο νόμος εισάγει ένα νέο νομικό πρόσωπο, τον Συνεταιρισμό Εργαζομένων. Η νέα ρύθμιση θα μπορεί να χρησιμοποιηθεί από εργαζομένους επιχειρήσεων που έχουν κλείσει ή έχουν πτωχεύσει και εκδηλώνουν ενδιαφέρον να λειτουργήσουν την επιχείρηση. Από νέο εξειδικευμένο εργατικό δυναμικό, που δεν μπορεί να ενταχθεί στην αγορά εργασίας. Μηχανικοί και οικονομολόγοι, για παράδειγμα, μπορούν να οργανωθούν σε συλλογικές μορφές και να συνεταιριστούν. Από το συγκεκριμένο μέτρο υπάρχει επίσης η προσδοκία πως μπορεί να χρησιμεύσει ως εργαλείο ώστε να ανακοπεί η μετανάστευση νέων εργαζομένων και επιστημόνων στο εξωτερικό.
Μπαίνουν κανόνες
Οι αρχές που θα διέπουν κάθε φορέα Κοινωνικής Οικονομίας είναι η δημοκρατική λειτουργία: “ένα μέλος - μία ψήφος”, οι κανόνες στη διανομή κερδών, το 35% μοιράζεται στους εργαζόμενους, εκτός αν τα 2/3 της γενικής συνέλευσης αποφασίσουν να κρατήσουν αυτό το ποσοστό για επανεπένδυση στην επιχείρηση ή δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, η ενίσχυση δράσεων κοινωνικής ωφέλειας με την απόδοση 10%-30% των κερδών, η διατήρηση αποθεματικού της τάξεως του 5% και τα υπόλοιπα χρήματα θα επενδύονται υποχρεωτικά είτε για τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, είτε για την επέκταση των δραστηριοτήτων της επιχείρησης.
Μείωση της γραφειοκρατίας
Οι διαδικασίες για τη σύσταση φορέων ΚΑλΟ απλοποιούνται, καθιστώντας το Μητρώο Φορέων ΚΑλΟ υπηρεσία ΓΕΜΗ, συνεπώς μακροπρόθεσμα θα συστήνονται μέσω των ηλεκτρονικών υπηρεσιών μιας στάσης.
Άμεση ενίσχυση με 157 εκατ. ευρώ
Για να υποστηριχθούν όλα τα παραπάνω, έχουν εξασφαλιστεί πόροι ύψους 157 εκατομμυρίων ευρώ, που θα διατεθούν για να βοηθηθούν τα εγχειρήματα να κάνουν την αρχή. Θα δημιουργηθεί επίσης μηχανισμός που θα πληροφορεί δωρεάν (κέντρα στήριξης σε περιφερειακό επίπεδο). Θα διαμορφωθεί διαφανές πλαίσιο συνεργασίας του Δημοσίου με τους φορείς Κοινωνικής Οικονομίας. Θα καθοριστεί δηλαδή το πώς οι φορείς θα συμμετέχουν σε δημόσιες συμβάσεις, το πώς θα συνεργάζονται οι φορείς με την Τοπική Αυτοδιοίκηση κ.ά. Θα συσταθεί επίσης το Ταμείο Κοινωνικής Οικονομίας (πόροι: εθνικοί, κοινοτικοί, ιδιωτικές επενδύσεις), που θα υποστηρίζει αυτούς που δεν έχουν πρόσβαση στο τραπεζικό σύστημα.
