Ούτε ένας ολόκληρος χρόνος δεν πέρασε από τότε που κατατέθηκε η πρόταση για την υπερ-Frontex ή αλλιώς Ευρωπαϊκή Συνοριοφυλακή-Ακτοφυλακή και χθες έγιναν τα εγκαίνιά της, στον μεθοριακό σταθμό του Καπετάν Αντρέεβο της Βουλγαρίας, στα σύνορα με την Τουρκία. Την ίδια ωστόσο θέρμη στο να εφαρμοστούν αποφάσεις δεν φαίνεται να δείχνουν τα περισσότερα κράτη - μέλη της Ε.Ε. όταν πρόκειται να εφαρμοστούν μέτρα λιγότερο κατασταλτικά ή όταν πρόκειται, για παράδειγμα, για το πρόγραμμα της μετεγκατάστασης. Στα εγκαίνια παραβρέθηκαν Ευρωπαίοι αξιωματούχοι και υπουργοί κρατών - μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Από τη χώρα μας το "παρών" έδωσαν οι αναπληρωτές υπουργοί Προστασίας του Πολίτη και Μεταναστευτικής Πολιτικής Ν. Τόσκας και Γ. Μουζάλας.
Για "ορόσημο στην ιστορία της διαχείρισης των ευρωπαϊκών συνόρων" έκανε λόγο ο επίτροπος Μετανάστευσης Δ. Αβραμόπουλος. "Από τώρα και στο εξής, τα εξωτερικά σύνορα ενός κράτους - μέλους της Ε.Ε. θα είναι τα εξωτερικά σύνορα όλων μας - τόσο από νομική όσο και από επιχειρησιακή άποψη" δήλωσε και συμπλήρωσε μεταξύ άλλων ότι "αυτή ακριβώς είναι η ευρωπαϊκή απάντηση που χρειαζόμαστε για να αντιμετωπίσουμε τις προκλήσεις του 21ου αιώνα όσον αφορά την ασφάλεια και τη μετανάστευση».
Αναφερόμενος στις επιχειρησιακές δυνατότητες της αναβαθμισμένης ουσιαστικά Frontex, ο επίτροπος είπε: "Μέχρι το 2020 ο Οργανισμός θα έχει 1.000 άτομα προσωπικό και θα διαχειρίζεται έναν προϋπολογισμού ύψους 320 εκατ. ευρώ. Ο Οργανισμός θα έχει επίσης πρόσβαση σε μια εφεδρική βάση τουλάχιστον 1.500 συνοριοφυλάκων και άλλου προσωπικού και σε μια εφεδρική βάση εξοπλισμού άμεσης αντίδρασης. Οι δύο αυτές εφεδρικές βάσεις θα είναι διαθέσιμες για την αντιμετώπιση έκτακτων καταστάσεων. Με την καινοτομία αυτή θα αντιμετωπίσουμε οριστικά μία από τις κύριες αδυναμίες του σημερινού συστήματος. Προβλέπονται επίσης και μια σειρά από σημαντικά προληπτικά μέτρα για να αποφευχούν στο μέλλον απρόβλεπτες καταστάσεις όπως εκείνη του 2015".
Ο Σλοβάκος πρωθυπουργός Ρ. Φίκο μίλησε για «μια νέα πραγματικότητα στα εξωτερικά μας σύνορα" και για "απτό αποτέλεσμα της κοινής μας δέσμευσης, όπως συμφωνήθηκε στο πλαίσιο του χάρτη πορείας της Μπρατισλάβα, καθώς και έμπρακτη απόδειξη της ενότητας μεταξύ των κρατών - μελών. Θα μας επιτρέψει να επιστρέψουμε στη Συνθήκη του Σένγκεν".
Ραντεβού στο Αιγαίο
Ο εκτελεστικός διευθυντής του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής Φαμπρίτσε Λετζέρι δήλωσε: «Ο Οργανισμός θα διενεργεί δοκιμές αντοχής στα εξωτερικά σύνορα για να εντοπίζει τυχόν αδυναμίες πριν από την εκδήλωση κρίσεων. Επιπλέον, θα μπορεί να προσφέρει επιχειρησιακή στήριξη στις γειτονικές χώρες εκτός Ε.Ε. που ζητούν βοήθεια στα σύνορά τους και να ανταλλάσσει πληροφορίες σχετικά με διασυνοριακές εγκληματικές δραστηριότητες με εθνικές αρχές και ευρωπαϊκούς οργανισμούς με στόχο τη στήριξη των ποινικών ερευνών", ενώ τόνισε ότι "θα έχει επίσης καθοριστικό ρόλο στα θαλάσσια σύνορα της Ευρώπης χάρη στα νέα καθήκοντα ακτοφυλακής που θα αναλάβει».
Εάν κράτος - μέλος αρνηθεί βοήθεια, οι υπόλοιποι κλείνουν τα σύνορά τους
Υπενθυμίζεται ότι αρχικά η πρόταση της Κομισιόν ήταν η νέα υπερ-Frontex να δίνει τη δυνατότητα στην ευρωσυνοριοφυλακή να παρεμβαίνει στα κράτη - μέλη που αντιμετωπίζουν τη μαζική εισροή ακόμα κι αν η ενδιαφερομένη χώρα αρνείται να ζητήσει βοήθεια. Ωστόσο, οι αντιδράσεις που προκλήθηκαν από πολλές χώρες - μέλη οδήγησαν τελικά στο ότι το Συμβούλιο, δηλαδή τα κράτη-μέλη της Ε.Ε., με ενισχυμένη πλειοψηφία θα μπορεί να αποφασίσει την αποστολή δυνάμεων της Συνοριοφυλακής και Ακτοφυλακής και σε περίπτωση που η ενδιαφερόμενη χώρα αρνηθεί, τότε θα είναι δυνατή η επαναφορά των ελέγχων στα εσωτερικά σύνορα εντός Σένγκεν.
Σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα που έχει δοθεί, από τις 6 Δεκεμβρίου 2016 θα αρχίζουν να λειτουργούν η εφεδρεία ταχείας αντίδρασης και το απόθεμα τεχνικού εξοπλισμού, ενώ μέχρι τον ίδιο μήνα αναμένονται 50 νέες προσλήψεις στον οργανισμό. Στις 7 Ιανουαρίου του 2017 πρόκειται να ξεκινήσει η λειτουργία των εφεδρειών επιστροφής μεταναστών και μέχρι τον Μάρτιο του 2017 να ολοκληρωθούν οι πρώτες εκτιμήσεις τρωτότητας.
Δ. Αβραμόπουλος - Ν. Τόσκας σε Έλληνες δημοσιογράφους
Μιλώντας σε Έλληνες δημοσιογράφους ο Δ. Αβραμόπουλος σχετικά με τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις που αρνούνται να εφαρμόσουν τις αποφάσεις της Ε.Ε., κυρίως στα θέματα της μετεγκατάστασης, ανέφερε ότι «γνώριζαν και γνωρίζουν ότι, για να είναι μέλη της ευρωπαϊκής οικογένειας, πρέπει να σέβονται και να τηρούν τη νομοθεσία, τις αρχές και τις πολιτικές που από κοινού αποφασίζουμε».
«Η έννοια Ευρώπη φρούριο μας παραπέμπει σε αλλοτινούς καιρούς» τόνισε μεταξύ άλλων, ενώ για την προσφυγική κρίση πρόσθεσε ότι «δοκιμάζονται οι αρχές και οι αξίες πάνω στις οποίες χτίστηκε η Ευρώπη. Ανθρωπιά, πολιτισμός, ανοιχτή κοινωνία, δημοκρατία, σεβασμός στα ανθρώπινα δικαιώματα, αντιμετώπιση όλων αυτών των ανθρώπων με αξιοπρέπεια. Βέβαια, όλα αυτά είναι η μία όψη του θέματος. Η άλλη είναι ότι κάποτε η Ευρώπη έπρεπε να βάλει τάξη σε αυτό που ήταν και η βασική της αδυναμία, δηλαδή τη διαχείριση των συνόρων της». Δεν παρέλειψε να επισημάνει ότι "Είναι όμως ξεκάθαρο το μήνυμα ότι οι παράτυποι μετανάστες θα βρίσκουν τις πόρτες κλειστές".
«Η χώρα μας ήταν πάντοτε υπέρ της λειτουργίας μιας τέτοιας ευρωπαϊκής υπηρεσίας που να διασφαλίζει τα σύνορα και τις ευρωπαϊκές ακτές γιατί πιστεύουμε ότι είναι προς το συμφέρον της» δήλωσε ο αναπληρωτής υπουργός Προστασίας του Πολίτη Νίκος Τόσκας, ενώ στις ανησυχίες που εκφράζονται ότι η Ευρώπη μετατρέπεται σε φρούριο, ο Ν. Τόσκας απάντησε ότι «Δεν είναι σκοπός της Ευρώπης να δημιουργήσει κάστρο, να γίνει φρούριο. Αλλά από αυτό το σημείο μέχρι το σημείο του να μη φυλάσσουμε τα σύνορα υπάρχει διαφορά. Κάπου στη μέση βρίσκονται οι αλήθειες και οι λύσεις των προβλημάτων».
