Για τέσσερα χρόνια, κάθε χρόνο, τα δημόσια ταμεία επιβαρύνονταν με 350.000 ευρώ, για να πληρώνονται τα ενοίκια 18 κλειστών αστυνομικών σταθμών. Η σπατάλη αποκαλύφθηκε χθες σε συνέντευξη Τύπου που έδωσαν η πολιτική και η φυσική ηγεσία της ΕΛ.ΑΣ. και δεν θα είχε αποκαλυφθεί ποτέ αν δεν υλοποιούνταν για πρώτη φορά τα τελευταία 20 χρόνια η αναδιοργάνωση και η αναδιάταξη των υπηρεσιών της ΕΛ.ΑΣ. Είναι ένα βήμα που σύμφωνα με τον υπουργό Προστασίας του Πολίτη Νίκο Τόσκα, αψηφά το πολιτικό κόστος και τις έντονες πιέσεις που ασκούν "πάρα πολλά κέντρα" και φέρνει έτσι την Αστυνομία ένα βήμα πιο κοντά στην αποτελεσματικότητα και ένα βήμα πιο μακριά από την αδιαφάνεια και την προχειρότητα.
Μηχανισμός κατά της αστυνομικής αυθαιρεσίας
Παράλληλα με την πιο αποτελεσματική ΕΛ.ΑΣ. επιδιώκεται να υπάρξει και μια ΕΛ.ΑΣ. περισσότερο δημοκρατική. Στο επόμενο διάστημα -όπως προαναγγέλθηκε- θα κατατεθεί νομοσχέδιο από το υπουργείο Δικαιοσύνης για τη δημιουργία Εθνικού Μηχανισμού Αντιμετώπισης Αυθαιρεσίας στα σώματα ασφαλείας και τους σωφρονιστικούς υπαλλήλους. Το προσδοκώμενο αποτέλεσμα είναι ότι πολίτης θα ξέρει πια πως η όποια επώνυμη καταγγελία κάνει, “θα τύχει μιας ακόμα πιο σοβαρής επεξεργασίας”, καθώς ο Συνήγορος του Πολίτη "θα παρεμβαίνει πλέον ως αρχή όταν υπάρχουν επώνυμες καταγγελίες και παράλληλα με τα πειθαρχικά όργανα θα εκκινεί τη διαδικασία”.
Ο Ν. Τόσκας ανακοίνωσε ακόμη ότι φτιάχνεται γραμμή ψυχολογικής υποστήριξης των αστυνομικών, γιατί εμφανίζονται πλέον πολλά κρούσματα αυτοχειρίας.
Κέρδος 4.289 οργανικές θέσεις
Η αναδιάταξη και η αναδιοργάνωση αφορούν σε σημαντικό βαθμό συγχωνεύσεις και στοχευμένες παύσεις λειτουργίας τμημάτων - υπηρεσιών ανά την επικράτεια. Από τις 1.206 αυτοτελείς περιφερειακές υπηρεσίες του σώματος, από τις οποίες αρκετές είναι μικρής δυναμικότητας, άρα και με πολύ περιορισμένη δυναμική, θα λειτουργούν 948 περιφερειακές υπηρεσίες ενώ ανακατανέμονται 4.289 οργανικές θέσεις. Δηλαδή, έγινε εξοικονόμηση οργανικών θέσεων σε ποσοστό 12,7%, οι οποίες θα κατανεμηθούν στις υπηρεσίες ανάλογα με τις ανάγκες τους.
Κατά τη διαδικασία διαπιστώθηκε ότι πληρώνονταν μισθώματα τα τελευταία 4 χρόνια για 18 κλειστούς αστυνομικούς σταθμούς. Η συνολική δαπάνη που πλησιάζει το 1,5 εκατομμύριο ευρώ μπορεί στις εποχές των παχιών αγελάδων να περνούσε απαρατήρητη, σήμερα όμως, στην εποχή των περικοπών, μπορεί να ισοδυναμεί με βασικό μέτρο ανακούφισης των πιο αδύναμων. Είναι ενδεικτικό ότι για το λεωφορείο των αστέγων που πραγματοποιεί διαδρομές στην Αττική το κόστος ξεπερνά τα 200.000 ευρώ, την ώρα που για αντίστοιχο εγχείρημα στη Θεσσαλονίκη συνεχίζεται η προσπάθεια για την ανεύρεση πόρων.
"Τα τηλέφωνα βουίζουν, αλλά προχωράμε"
Ο Ν. Τόσκας σκιαγράφησε στην εισήγησή του μια γνωστή σε όλους πραγματικότητα, που δεν ακούγεται όμως συχνά από επίσημα χείλη. “Ο ρόλος, το κέντρο βάρους της Αστυνομίας έχει μετατεθεί σε καθήκοντα όχι παραδοσιακά αστυνομικά, που έχουν σχέση με την αντιμετώπιση του κοινού εγκλήματος και τη διασφάλιση της δημόσιας τάξης, αλλά έχει δοθεί βάρος σε ένα βαθμό σε κομματική χρησιμοποίηση ή σε προσωπική χρησιμοποίηση”.
Το υπουργείο στοχεύει στο να δώσει πίσω στην Αστυνομία τον ρόλο της. “Θα πρέπει να επανέλθουμε στις βασικές αρχές λειτουργίας μιας σύγχρονης, δημοκρατικής, αποτελεσματικής Αστυνομίας, η οποία θα πρέπει να ρίχνει το κύριο βάρος στην αστυνόμευση”. Σε αυτή την προσπάθεια, ο νέος σχεδιασμός δεν έγινε “με βάση τις όποιες κομματικές επιδιώξεις, τις όποιες σκοπιμότητες”. Αλλά έγινε “με τέτοιο τρόπο, προκειμένου να ενισχυθεί η αστυνόμευση και παρακάμπτοντας άλλα κριτήρια που δεν θα έπρεπε και καλώς δεν εξετάστηκαν”. Η μείωση των αστυνομικών από επισήμους “εντός και εκτός εισαγωγικών”, είναι ένας από τους λόγους που όσο εκτυλίσσεται ο νέος σχεδιασμός γίνεται “μια μεγάλη μάχη. Τα τηλέφωνα βουίζουν. Οι αντιδράσεις είναι πολλές, αλλά εμείς θα προχωρήσουμε”.
“Δεν καπελώσαμε με το οργανόγραμμα”
Σημαντικό στοιχείο στις μεταρρυθμίσεις, σύμφωνα με τον γ.γ Δημόσιας Τάξης Δημήτρη Αναγνωστάκη, αποτελεί ότι το νέο οργανόγραμμα δεν "ήρθε από πάνω προς τα κάτω ως καπέλο. Αυτοί που γνωρίζουν την περιοχή, που γνωρίζουν τις απαιτήσεις της αστυνόμευσης, οι ίδιοι αστυνομικοί διευθυντές των νομών, σε συνεργασία με τους γενικούς περιφερειακούς αστυνομικούς διευθυντές, έκαναν την πρότασή τους» σημείωσε.
Ο Ν. Τόσκας επισήμανε ότι ο στόχος της αναδιοργάνωσης παρερμηνεύεται "από κάποιους". “Ξέρετε ότι υπάρχουν πολλά αστυνομικά τμήματα, αν όχι τα περισσότερα, με στελέχωση κάτω από δέκα, δώδεκα άτομα και αυτό ξέρετε καλά τι σημαίνει. Σημαίνει σχεδόν καμία αποτελεσματικότητα. Προσπαθούμε με τις ενοποιήσεις όχι να γλιτώσουμε, όπως κάποιοι νομίζουν, το κόστος, όχι να μειώσουμε το κόστος. Αν το πετύχουμε κι αυτό καλοδεχούμενο, αλλά κύρια να αυξήσουμε την αποτελεσματικότητα”.
Εξοικονόμηση 13 εκατ. ευρώ για νέο εξοπλισμό
Πέρα από τον επαναπροσανατολισμό στην κατανομή των αστυνομικών δυνάμεων, υπήρξε επαναπροσανατολισμός σε κάποια ευρωπαϊκά προγράμματα, χάρη στον οποίο εξοικονομήθηκαν 13 εκατομμύρια ευρώ. Με αυτά η ΕΛ.ΑΣ. “θα αγοράσει αρκετά αυτοκίνητα διαφορετικού τύπου, έτσι ώστε να υπάρξει και η ανανέωση, η ενίσχυση του εξοπλισμού μας, του στόλου μας δηλαδή, για να μπορέσει αυτό το εγχείρημα να έχει τις καλύτερες δυνατές προϋποθέσεις” ανέφερε ο Δημήτρης Αναγνωστάκης.
Τον λόγο που κάνει τον σχεδιασμό της ΕΛ.ΑΣ. τόσο σημαντικό εξήγησε ο ο αρχηγός της ΕΛ.ΑΣ., αντιστράτηγος Κωνσταντίνος Τσουβάλας: "Τα τελευταία 20 χρόνια έγιναν μερικές παρεμβάσεις, ποτέ όμως δεν επιχειρήθηκε και δεν ολοκληρώθηκε και δεν ζητήθηκε η υλοποίηση από τα στελέχη της Αστυνομίας ενός ολοκληρωμένου σχεδιασμού αναδιοργάνωσης των περιφερειακών υπηρεσιών. Αυτή σήμερα (σ.σ.: χθες) η συνάντηση ουσιαστικά είναι η οριοθέτηση της έναρξης υλοποίησης αυτής της διαδικασίας που αποκτά τη δική της δυναμική και καταγράφεται ως ιστορικό γεγονός”.