Στη θωράκιση και στην πολύπλευρη στήριξη των πανεπιστημίων, ώστε να σταθούν όρθια σ' αυτούς τους χαλεπούς καιρούς των δημοσιονομικών καταναγκασμών, αποσκοπεί το σχέδιο νόμου για την ανώτατη εκπαίδευση που δόθηκε από την πολιτική ηγεσία του υπουργείου Παιδείας πρώτα στους πρυτάνεις, κατά τη διάρκεια της Συνόδου τους, το προηγούμενο Σάββατο. Το νομοσχέδιο ρυθμίζει μια σειρά θέματα που είχαν προκαλέσει διοικητική, λειτουργική, οικονομική και ακαδημαϊκή ακαμψία στα ιδρύματα και αποτελεί βάση στην οποία θα στηριχθεί στη συνέχεια ένας νέος νόμος για την ανώτατη εκπαίδευση.
Εντύπωση προκαλεί το γεγονός ότι οι πρυτάνεις, οι οποίοι έχουν πολλάκις διαμαρτυρηθεί επειδή μαθαίνουν τελευταίοι τα του οίκου τους, εξέδωσαν ψήφισμα στο οποίο δεν αναφέρουν ούτε λέξη για το νομοσχέδιο, σαν να μην το πήραν ποτέ στα χέρια τους. Η στάση αυτή σχολιάστηκε ποικιλοτρόπως και ανάγκασε το προεδρείο της Συνόδου να εκδώσει χθες συμπληρωματική ανακοίνωση στην οποία αναφέρεται ότι θα τοποθετηθεί επί του νομοσχεδίου σε έκτακτη Σύνοδο, που θα διεξαχθεί στις αρχές Ιανουαρίου.
Με το νομοσχέδιο αποκαθίσταται η διοικητική τάξη και τίθεται τέλος στην επιτροπεία των ιδρυμάτων. Τα όργανα του Ιδρύματος είναι η Σύγκλητος (κυρίαρχο όργανο), το Πρυτανικό Συμβούλιο, το οποίο έχει κυρίως εκτελεστικό χαρακτήρα, ο πρύτανης και οι αντιπρυτάνεις και το Συμβούλιο του Ιδρύματος, που παραμένει με γνωμοδοτικό χαρακτήρα. Ο πρύτανης παύει να είναι «υπάλληλος» του Συμβουλίου Ιδρύματος, καθώς, όπως ορίζει το νομοσχέδιο, «προΐσταται του Ιδρύματος και το διευθύνει».
Το νομοσχέδιο αποκαθιστά επίσης τη δημοκρατική τάξη, επαναφέροντας τη συμμετοχή όλων των συνιστωσών της πανεπιστημιακής κοινότητας στα διοικητικά και ακαδημαϊκά όργανα. Ειδικότερα για τις πρυτανικές εκλογές το νομοσχέδιο ορίζει ότι: Ο πρύτανης, που είναι καθηγητής πρώτης βαθμίδας του οικείου Ιδρύματος, εκλέγεται με άμεση, μυστική και καθολική ψηφοφορία για τετραετή θητεία, από ειδικό σώμα εκλεκτόρων που απαρτίζεται από το σύνολο: των μελών ΔΕΠ του Ιδρύματος, των προπτυχιακών φοιτητών και μεταπτυχιακών φοιτητών, των υποψηφίων Διδακτόρων, του Επιστημονικού, Διδακτικού, Εργαστηριακού και Τεχνικού Προσωπικού και του Διοικητικού Προσωπικού. Ο αριθμός των ψήφων που λαμβάνει ο κάθε υποψήφιος είναι το άθροισμα των παραπάνω επί μέρους συνόλων. Στην περίπτωση των φοιτητών είναι το άθροισμα του συνολικού αριθμού των μελών ΔΕΠ που ψήφισαν τον συγκεκριμένο υποψήφιο πολλαπλασιαζόμενου με τον αριθμό των προπτυχιακών φοιτητών που ψήφισαν, πολλαπλασιαζόμενου επί 0,2 και διαιρούμενου με τον συνολικό αριθμό των εγγεγραμμένων προπτυχιακών φοιτητών.
Ο πρύτανης δεν επιτρέπεται να θέσει υποψηφιότητα για δεύτερη συνεχή θητεία στη θέση που κατείχε. Η προκήρυξη των εκλογών γίνεται από τη Σύγκλητο του Ιδρύματος και η εκλογική διαδικασία διεξάγεται με τη διαδικασία της κάλπης. Σε περίπτωση δύο διαδοχικών άγονων εκλογικών διαδικασιών με τη διαδικασία της κάλπης, η εκλογική διαδικασία διεξάγεται μέσω επιστολικής ή ηλεκτρονικής ψήφου. Η εκλογή των αντιπρυτάνεων διενεργείται με ενιαίο και χωριστό, από τους υποψηφίους πρυτάνεις, ψηφοδέλτιο. Ο παραπάνω τρόπος εκλογής εφαρμόζεται και για την ανάδειξη των άλλων θεσμικών οργάνων του Πανεπιστημίου.
Παράλληλα με τις διατάξεις αυτές επανέρχεται ο κορυφαίος για κάθε ακαδημαϊκό χώρο θεσμός του ακαδημαϊκού ασύλου.
Μία τρίτη κατηγορία ρυθμίσεων αποκαθιστά την ακαδημαϊκή τάξη, αναδεικνύοντας το Τμήμα ως τη βασική ακαδημαϊκή και διοικητική μονάδα. Το Πρόγραμμα Σπουδών του Τμήματος οδηγεί σε ενιαίο τίτλο σπουδών. Το Τμήμα αποτελείται από Τομείς, οι οποίοι αποτελούν βασικές εκπαιδευτικές μονάδες. Με γνώμονα τη διαφάνεια και την αξιοκρατία, θεσπίζεται νέος τρόπος εκλογής μελών ΔΕΠ, με κύριο στοιχείο τη συγκρότηση 15μελών (αντί επταμελών) εκλεκτορικών σωμάτων.
Με την τέταρτη κατηγορία ρυθμίσεων δίνεται η δυνατότητα στα ιδρύματα να αξιοποιήσουν όσο πιο αποτελεσματικά και προσοδοφόρα τα κονδύλια που διαθέτουν. Ειδικότερα, τους δίνεται η δυνατότητα να ενοποιήσουν όλα τα κονδύλια (από τον τακτικό προϋπολογισμό, το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων και τον ΕΛΚΕ) σε έναν προϋπολογισμό.
Με άλλη ρύθμιση θεωρείται πειθαρχικό παράπτωμα αν τα μέλη ΔΕΠ πλήρους απασχόλησης δεν αποδίδουν στον Ειδικό Λογαριασμό Κονδυλίων Έρευνας του ΑΕΙ όπου υπηρετούν ποσοστό 10% επί του ακαθάριστου εισοδήματος από επαγγελματικές τους δραστηριότητες.
Στο ψήφισμά της η Σύνοδος των πρυτάνεων διαμαρτύρεται για τις δραστικές περικοπές της χρηματοδότησης, οι οποίες δημιουργούν πρόβλημα επιβίωσης στα πανεπιστήμια, και ζητάει από το υπουργείο Παιδείας να εξασφαλίσει για το 2016 -με την 1η Τροποποίηση του Κρατικού Προϋπολογισμού- επιχορήγηση τουλάχιστον ίση με εκείνη του 2014. Επίσης, αποφάσισε να δημοσιοποιήσει το πρόβλημα διοργανώνοντας συνεντεύξεις Τύπου ανά πόλη.
