Κατάργηση των φυλακών τύπου Γ, αποφυλάκιση των ανήλικων κρατουμένων και των βαριά ασθενών και ανάπηρων, μείωση των χρόνων για την "υφ' όρων απόλυση", εναλλακτικές ποινές κράτησης για τους τοξικοεξαρτημένους, αλλά και διάταξη με την οποία εφεξής θα τιμωρείται o εκφοβισμός προσώπων (bulling) περιλαμβάνει νομοσχέδιο του υπουργείου Δικαιοσύνης που δόθηκε χθες στη δημοσιότητα. Το νομοσχέδιο υλοποιεί τη δέσμευση του υπουργού Νίκου Παρασκευόπουλου για ανθρώπινες συνθήκες κράτησης και απαντά σε πάγια και διαχρονικά αιτήματα των κρατουμένων.
Σύμφωνα με τις διατάξεις του νομοσχέδιου, οι φυλακές τύπου Γ καταργούνται καθώς θεωρείται "απολύτως επαρκής" η αντιμετώπιση των κρατουμένων με το προηγούμενο θεσμικό πλαίσιο. Έτσι, παραμένουν τα γενικά καταστήματα κράτησης τύπου Α' και Β' όπου στα πρώτα θα κρατούνται οι υπόδικοι, οι κρατούμενοι για χρέη και οι κατάδικοι με ποινές φυλάκισης και στα δεύτερα όλοι οι υπόλοιποι (βαρυποινίτες κ.ά.).
Με το νομοσχέδιο προβλέπονται:
* Κατ' οίκον έκτιση των ποινών για καταδικασμένους που έχουν κάθειρξη έως δέκα χρόνια κι έχουν υπερβεί το 75ο έτος της ηλικίας τους, για κατάδικους με ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω και για κατάδικους με ποσοστό αναπηρίας 50% και άνω εφόσον κριθεί ότι η παραμονή τους στη φυλακή είναι ιδιαίτερα επαχθής για την κατάσταση της υγείας τους.
* Μειώνεται σε 2/5 από τα 3/5 το χρονικό διάστημα της ποινής για την υφ' όρων απόλυση, ενώ σε περίπτωση ισοβίων τα είκοσι χρόνια έκτισης μειώνονται στα δεκαπέντε αν ο κατάδικος είναι πάνω από 70 ετών. Σε περιπτώσεις που η ποινή είναι σωρευτική, ο κατάδικος απολύεται μετά από δεκαεννέα έτη.
* Υπολογίζεται διπλή κάθε μέρα έκτισης της ποινής για όσους πάσχουν από ημιπληγία, παραπληγία, τους καρκινοπαθείς, τους νεφροπαθείς, τους φυματικούς, τους φορείς του AIDS και όσους συμμετέχουν σε προγράμματα απεξάρτησης από ναρκωτικά. Η προσμέτρηση της ποινής δεν διακόπτεται λόγω νοσηλείας στο νοσοκομείο των φυλακών ή στο ψυχιατρείο.
* Καταργούνται οι φυλακές ανηλίκων, καθώς οι αξιόποινες πράξεις που τελέστηκαν από παιδιά ηλικίας 8-15 ετών δεν καταλογίζονται σε αυτά. Στα καταστήματα κράτησης νέων θα παραμείνουν μόνο οι ανήλικοι που είναι δεκαπέντε ετών και άνω και εφόσον η πράξη τους επισύρει την ισόβια κάθειρξη.
* Δεν προφυλακίζονται όσοι είναι ανάπηροι σε ποσοστό 67% και άνω, αλλά και οι υπόδικοι με ποσοστό αναπηρίας 50% και άνω εφόσον η παραμονή τους στη φυλακή απειλεί την υγεία τους.
* Αποφυλακίζονται όσοι εκτίουν ποινή που δεν υπερβαίνει τα πέντε έτη, ενώ για κρατούμενους με ποινές άνω των δέκα ετών προβλέπεται αποφυλάκιση αν έχουν συμπληρώσει το 1/3 πραγματικής έκτισης ποινής.
Το νομοσχέδιο επίσης επιφέρει τροποιήσεις στην νομοθεσία για τα ναρκωτικά καθώς:
* Αναστέλλονται οι δικαστικές ποινές για όσους παρακολουθούν προγράμματα απεξάρτησης.
* Οι εξαρτημένοι που επιθυμούν να ενταχθούν σε πρόγραμμα εισάγονται σε θεραπευτικό ή ειδικό κατάστημα κράτησης έχουν ευεργετικό υπολογισμό ημερών ποινής.
* Απολύονται όσοι έχουν καταδικαστεί για ναρκωτικά κι έχουν παρακολουθήσει με επιτυχία προγράμματα απεξάρτησης, ενώ ο χρόνος παραμονής σε θεραπευτικό πρόγραμμα σε κάθε περίπτωση θεωρείται ως χρόνος έκτισης ποινής.
Το νομοσχέδιο επίσης επιλύει το χρόνιο πρόβλημα των 506 "φιλοξενούμενων" αλλοδαπών που παραμένουν έγκλειστοι αν και έχουν εκτίσει τις ποινές τους. Με σχετική διάταξη θεσμοθετείται η υποχρέωση των αρχών να δρούν έγκαιρα ώστε να προετοιμάζεται η απέλασή τους, ενώ τίθενται ως ανώτατο όριο οι τρεις μήνες για την κράτησή τους.
Με άλλες διατάξεις του νομοσχέδιου προβλέπεται η αύξηση των σωφρονιστικών υπαλλήλων, των νοσηλευτών, των κοινωνικών λειτουργών και των υπαλλήλων φύλαξης (εσωτερικής και εξωτερικής φρούρησης). Συνολικά αναμένεται να γίνουν 900 προσλήψεις.
Ποινικά κολάσιμο το bullying
Το νομοσχέδιο, τέλος, περιλαμβάνει για πρώτη φορά διάταξη για την "πρόκληση βλάβης με συνεχή σκληρή συμπεριφορά". Συγκεκριμένα: "Αν δεν συντρέχει περίπτωση βαρύτερης αξιόποινης πράξης, τιμωρείται με φυλάκιση όποιος με συνεχή σκληρή συμπεριφορά προξενεί σε τρίτον σωματική κάκωση ή άλλη βλάβη της σωματικής ή ψυχικής υγείας. Αν το θύμα δεν συμπλήρωσε ακόμη το δέκατο όγδοο έτος της ηλικίας του ή δεν μπορεί να υπερασπίσει τον εαυτό του και ο δράστης το έχει στην επιμέλεια ή στην προστασία του ή ανήκει στο σπίτι του δράστη ή έχει μαζί του σχέση εργασίας ή υπηρεσίας ή που του το έχει αφήσει στην εξουσία του ο υπόχρεος για την επιμέλειά του, επιβάλλεται φυλάκιση τουλάχιστον έξι μηνών. Με την ίδια ποινή τιμωρείται όποιος με κακόβουλη παραμέληση των υποχρεώσεών του προς τα προαναφερόμενα πρόσωπα γίνεται αιτία να πάθουν σωματική κάκωση ή βλάβη της σωματικής ή ψυχικής τους υγείας".
Ειρήνη Λαζαρίδου
