Στις 11 Ιουνίου 2013 πραγματοποιήθηκε από την κυβέρνηση Σαμαρά ένα πρωτάκουστο παγκοσμίως έγκλημα κατά της δημοκρατίας στη χώρα μας. Έκλεισε εν μια νυκτί μια δημόσια υπηρεσία, και μάλιστα η δημόσια ραδιοτηλεόραση.
Προχθές, ο υπουργός Επικρατείας της νέας κυβέρνησης, Νίκος Παππάς, ανακοίνωσε την επαναλειτουργία της ΕΡΤ με νέο νόμο και ανέφερε ότι πιθανώς θα υπάρξει επαναφορά του ανταποδοτικού τέλους στα παλιά επίπεδα.
Μετά την ανακοίνωση, υπήρξαν άμεσες αντιδράσεις που πυροδοτήθηκαν από εκείνους που έκλεισαν την ΕΡΤ, σε μια προσπάθεια να βρουν εκ των υστέρων ένα άλλοθι για την εγκληματική τους ενέργεια.
1. Γιατί η Δημόσια Ραδιοτηλεόραση χρηματοδοτείται από το κράτος ή τον πολίτη;
Η δημόσια ραδιοτηλεόραση, σύμφωνα με το Σύνταγμα και τις ευρωπαϊκές συνθήκες, είναι δημόσια υπηρεσία. Χρηματοδοτείται από το κράτος ή τους πολίτες και έχει συνέχεια και καθολικότητα. Υποχρεούται να προσφέρει υπηρεσίες που δεν μπορούν να προσφερθούν από την ιδιωτική ραδιοτηλεόραση που έχει στόχο το κέρδος: συνεχή, πλήρη, πλουραλιστική ενημέρωση, συνεχή επαγρύπνηση για την ενημέρωση σε περιπτώσεις κινδύνων και καταστροφών, περιφερειακά νέα, προαγωγή του πολιτισμού, της εκπαίδευσης, της παράδοσης. Δραστηριότητες απαραίτητες για μια Δημοκρατία, οι οποίες δεν είναι δυνατόν να αυτοχρηματοδοτηθούν. Έχει επίσης υποχρέωση καθολικότητας στη ραδιοφωνική και τηλεοπτική κάλυψη, που απαιτεί μεγάλο πλήθος πομπών και αναμεταδοτών.
2. Ήταν ακριβό το ανταποδοτικό τέλος που πλήρωνε ο πολίτης για την ΕΡΤ πριν κλείσει;
Το μοντέλο χρηματοδότησης στην πλειονότητα των χωρών της Ευρώπης πραγματοποιείται μέσω ανταποδοτικού τέλους απ' ευθείας από τον πολίτη. Στην κατάταξη του κόστους η Ελλάδα -επί ΕΡΤ- βρισκόταν στις τελευταίες θέσεις. Σημασία, όμως, δεν έχει μόνον το ύψος του ανταποδοτικού τέλους, αλλά και αν ανταποδίδονται οι υπηρεσίες για τις οποίες πληρώνει ο πολίτης.
Ας κάνουμε μία σύγκριση: Η ΕΡΤ ήταν ένας ραδιοτηλεοπτικός οργανισμός με όλα τα αναγκαία προγράμματα (τηλεοπτικά, ραδιοφωνικά, διαδίκτυο, μουσικά σύνολα κ.λπ.), με ένα brand name με τεράστιο κύρος στο εξωτερικό. Για την ΕΡΤ πλήρωνε κάθε νοικοκυριό 4,24 ευρώ τον μήνα ή 50,88 ευρώ τον χρόνο.
Αντί της ΕΡΤ, η συγκυβέρνηση Ν.Δ. - ΠΑΣΟΚ δημιούργησε ένα ραδιοτηλεοπτικό "περίπτερο" κυβερνητικής προπαγάνδας, τη ΝΕΡΙΤ, που δεν εκπληρώνει καμία από τις απαιτήσεις της κοινωνίας, απαξιωμένη και περιφρονημένη. Για το μόρφωμα αυτό κάθε νοικοκυριό πληρώνει 3 ευρώ μηνιαίως ή 36 ευρώ ετησίως.
Τί είναι προτιμότερο; Να δίνουν τα νοικοκυριά 50,88 ευρώ ετησίως για να απολαμβάνουν τις υπηρεσίες μιας πραγματικής δημόσιας ραδιοτηλεόρασης, ή να σπαταλούνται χωρίς αντίκρισμα 36 ευρώ ετησίως από όλα τα νοικοκυριά, χωρίς καμία ουσιαστική ανταπόδοση;
Επισήμανση: Τα νοικοκυριά που βρίσκονται σε κατάσταση ανέχειας δεν πρέπει (έως ότου αυτό ανατραπεί) να πληρώνουν ανταποδοτικό τέλος.
3. Είναι σωστό να επαναλειτουργήσει η ΕΡΤ και πώς;
Η ΕΡΤ πρέπει να επανέλθει, γιατί η χώρα μας δεν μπορεί να στερείται δημόσιας ραδιοτηλεόρασης, ιδιαίτερα όταν υπάρχει πλήρης έλεγχος της ιδιωτικής τηλεόρασης από τους γνωστούς 5-6 μεγαλοκαναλάρχες. Βεβαίως η ΕΡΤ είχε παθογένειες, που προήλθαν από μια μακρόχρονη πολιτική των κυβερνήσεων και διοικήσεων, με βασικό άξονα το πελατειακό σύστημα με την τοποθέτηση στρατιών ειδικών συμβούλων. Η πολιτική αυτή διάβρωσε και μέρος των εργαζομένων που εντάχθηκαν στο σύστημα και το υπηρέτησαν. Αυτό πρέπει να αλλάξει άρδην. Για πετύχει, υπάρχουν δύο προϋποθέσεις:
* Να επαναλειτουργήσει η ΕΡΤ με όλο το εύρος των δραστηριοτήτων που απαιτούνται και με τους ανθρώπους που μπορούν να το εξασφαλίσουν, δηλαδή τους εργαζόμενούς της.
* Να υπάρξει η αταλάντευτη πολιτική βούληση και ο χρόνος για να διορθωθούν οι παθογένειες (η κυβέρνηση προσδιορίζει το διάστημα σε ένα έτος), να υπάρξει εν λειτουργία αξιολόγηση δομών, υπηρεσιών και προσωπικού, ώστε η ΕΡΤ να ανταποκρίνεται στις ανάγκες της κοινωνίας, με το μικρότερο δυνατό κόστος και τη μεγαλύτερη δυνατή ανταπόδοση υπηρεσιών. Μετά την αναδιάρθρωση της ΕΡΤ, θα είναι και ο χρόνος επανεξέτασης της μείωσης του ανταποδοτικού τέλους.
