Εύη Παπαθανασίου*
Ως εκπαιδευτικός νιώθω ιδιαίτερα τυχερή που έχουμε στο Υπουργείο Πολιτισμού, Παιδείας και Θρησκευμάτων τον Αριστείδη Μπαλτά Υπουργό και τον Τάσο Κουράκη Αναπληρωτή Υπουργό. Η διάθεση τους για να προσφέρουν ουσιαστικά στο χώρο της Παιδείας φάνηκε ήδη από τις προγραμματικές τους δηλώσεις. Αντιλαμβάνομαι ότι δεν είναι δυνατόν να ειπωθούν τα πάντα στις προγραμματικές δηλώσεις και αυτό αν θέλετε το είδα και στην ομιλία του πρωθυπουργού όταν αναφέρθηκε στο χώρο της παιδείας. Το πλαίσιο όμως όπως το έβαλαν οι Υπουργοί, μας δίνει να καταλάβουμε ότι υπάρχει συνολικό πρόγραμμα σε πολλαπλά επίπεδα για την παιδεία, αναδεικνύοντας όλα εκείνα τα προβληματικά σημεία που δε σταματάν σε αριθμούς και νούμερα, αντίθετα δίνουν προτεραιότητα στον εξανθρωπισμό του σχολείου, στην άμεση άρση όλων των μορφών διακρίσεων και ανισοτήτων. Ο Μπαλτάς μίλησε αρχικά και πιο θεωρητικά για όλα αυτά τα προβλήματα που βλέπουμε καθημερινά στο σχολείο, για τον υποσιτισμό και τις λιποθυμίες των μαθητών, για τα αδιέξοδα της ανεργίας των γονιών ενώ δε παρέλειψε να αναφέρει το ρόλο της εκπαίδευσης συνολικά ως ιδεολογικό μηχανισμό του κράτους. Τόνισε την ανεπάρκεια των προηγούμενων κυβερνήσεων με μέτρα και μεταρρυθμίσεις με ορίζοντα τετραετίας και χωρίς συνοχή η μια από την άλλη ή μέτρα όπως η τράπεζα θεμάτων που με οικονομικά κίνητρα και μόνο το μοναδικό τους αποτέλεσμα είναι να δημιουργούν όλα αυτά τα χρόνια ένα απελπιστικά ασφυκτικό πλαίσιο για τους μαθητές χωρίς ελευθερίες και κριτική σκέψη με τεράστια ποσοστά μαθητικής διαρροής. Αναφέρθηκε ακόμα σε μια σειρά κάκιστων ενεργειών όπως η αξιολόγηση χειραγώγηση, οι απολύσεις, η στελέχωση της διοίκησης με κομματικά κριτήρια, η υποβάθμιση των ΕΠΑΛ και των ΑΕΙ με το νόμο Διαμαντοπούλου και σημείωσε πως πρέπει να διορθωθούν άμεσα. Ο Κουράκης στις προγραμματικές του δηλώσεις, ήρθε να συμπληρώσει πιο πρακτικά όλα εκείνα τα οποία ταλανίζουν σήμερα την εκπαιδευτική κοινότητα στο σύνολό της. Περιέγραψε με αρτιότητα όλα αυτά που θα ήθελε να πει ένας εκπαιδευτικός αν είχε τη δυνατότητα να μιλήσει στο Κοινοβούλιο, χωρίς να περιοριστεί μόνο σε παιδαγωγικό περιεχόμενο κάνοντας αναφορά και σε πειθαρχικά μέτρα, αξιολόγηση κ.α. Έβαλε στο τραπέζι για διάλογο από δω και μπρος με όλη την εκπαιδευτική κοινότητα τα ουσιαστικά προβλήματα της παιδείας και ειδικά στην πρωτοβάθμια τονίζοντας την ανάγκη κοινωνικού μετώπου και συνεργασίας και με τα υπόλοιπα υπουργεία. Επιτέλους έγινε μια σοβαρή αναφορά στην ειδική αγωγή και στα χιλιάδες κενά που πρέπει να καλυφθούν με μόνιμους διορισμούς προκειμένου η εκπαίδευση να μη λειτουργεί εις βάρος των μαθητών μας.
Φυσικά υπάρχουν πολλά ζητήματα που πρέπει να ανοιχθούν από δω και πέρα, όμως το πάντρεμα των προγραμματικών δηλώσεων για την παιδεία όχι μόνο δια στόματος των προαναφερθέντων αλλά της συνολικής πολιτικής της νέας κυβέρνησης με καλύπτει αρκεί να παλέψουμε όλοι μαζί να τα κάνουμε πράξη.
Τα προβλήματα τα βασικά, αυτά που απαιτούν άμεση λύση, είναι σε μεγάλο βαθμό αυτά που ακούσαμε στις προγραμματικές δηλώσεις για την παιδεία. Και θεωρητικά και πρακτικά. Από τη μια μαθητές και μελλοντικοί πολίτες με συγκεκριμένα ερεθίσματα και τελικά μια κοινωνία απαθής που αναθέτει και από την άλλη μια διαρκώς δύσκολη καθημερινότητα για όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης που τις βλέπουμε να πλήττονται. Παιδιά που πεινάνε, κτήρια χωρίς θέρμανση, αίθουσες χωρίς εκπαιδευτικούς, ατέλειωτη ύλη χωρίς ουσία πολλές φορές. Την ίδια στιγμή που η εκπαίδευση έως τώρα είναι ιδιαίτερα ταξική και άνιση πολλές φορές στις ευκαιρίες που δίνει στα παιδιά της, τα ίδια τα παιδιά τα βλέπουμε να οδηγούνται σε παραβατικές και ρατσιστικές συμπεριφορές εις βάρος τελικά της κοινωνίας ακόμα και αν αυτή είναι η μικροκοινωνία του σχολείου. Βλέπουμε παιδιά με ειδικές ανάγκες να μένουν πίσω, γιατί το ίδιο το κράτος δεν έχει μέχρι στιγμής τις απαραίτητες και αυτονόητες εκείνες δομές για να μπορούν όλοι οι μαθητές και οι μαθήτριες να έχουν τα ίδια δικαιώματα. Από την άλλη βλέπουμε εκπαιδευτικούς σε διαθεσιμότητα, απολύσεις και μια αξιολόγηση ατομική που σκοπό είχε την τιμωρία των εκπαιδευτικών. Πειθαρχικά και αργίες για συνδικαλιστικούς λόγους και φυσικά ατέλειωτους πίνακες συναδέλφων για διορισμό τη στιγμή που τα κενά είναι χιλιάδες και βουλώνονται με τρύπες. Δε συζητάμε βέβαια για το πόσο ανοικτό και δημιουργικό είναι το σχολείο αυτή τη στιγμή με τους ήδη διαμορφωμένους όρους στην κοινωνία.
Η νέα κυβέρνηση μέσα σε αυτό το τόσο πυκνό διάστημα και του λίγου χρόνου ζωής που έχει μέχρι στιγμής έχει δώσει σοβαρά δείγματα γραφής ότι δε θα μείνει σε προγραμματικές δηλώσεις και θα προχωρήσει σε πράξεις. Δεν θεωρώ τυχαία την ιδιαίτερα συγκινητική και σημαντική αναφορά του Κουράκη σε όλες εκείνες τις προσωπικότητες της εκπαίδευσης που έδωσαν τη ζωή τους για το δημόσιο και δωρεάν σχολείο. Προφανώς δε γίνεται να λυθούν όλα τώρα, ενέργειες όμως όπως το ότι κατέβηκε η πλατφόρμα της αξιολόγησης Διαμαντοπούλου, για την οποία ο κλάδος πάλεψε δυνατά για να ανατρέψει το προηγούμενο διάστημα, καθώς και οι συγχωνεύσεις που πάγωσαν, η αναστολή σε πειθαρχικά μου δείχνουν ότι τα πράγματα μπορούν να αλλάξουν φυσικά με πολύ κόπο και υπομονή αλλά και χρόνο. Οι σχολικοί φύλακες και οι απολυμένοι θα επιστρέψουν στα σχολεία με ενεργό και ουσιαστικό ρόλο πια. Ο σύλλογος διδασκόντων θα γίνει ζωντανό κύτταρο της εκπαιδευτικής κοινότητας. Περιμένω από τον Υπουργό να συνθέσει και να καταθέσει μια συνολική πρόταση για το σχολείο που ονειρευόμαστε και τον Αναπληρωτή Υπουργό να την κάνει πράξη. Το στοίχημα για τη νέα κυβέρνηση δεν είναι να αλλάξει την εκπαίδευση, αλλά να αλλάξουμε την παιδεία μας και για να συμβεί αυτό πρέπει όλοι και όλες να αντιληφθούμε το ρόλο μας μέσα και έξω από το σχολείο, ως εκπαιδευτικοί και ως άτομα. Για να έρχονται στο σχολείο όλα τα παιδιά χαρούμενα.
*δασκάλα
