Στα χέρια του επιτελείου του Υπουργείου Παιδείας βρίσκεται το πόρισμα της Επιτροπής Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής σχετικά τον Εθνικό και Κοινωνικό Διαλόγο για την Παιδεία.
Επιμέλεια: Χρύσα Βαϊνανίδη
Πρόκειται για ένα εκατοντασέλιδο κείμενο που φέρει τον τίτλο «Διαπιστώσεις, προτάσεις και χρονοδιάγραμμα υλοποίησης» και αποτελεί προϊόν των εργασιών της Επιτροπής τους τελευταίους έξι περίπου μήνες θέτοντας ένα πρώτο βασικό πλαίσιο μεταρρυθμιστικής πολιτικής.
Το περιεχόμενο του πορίσματος καταρτίστηκε με βάση:
1. Τα σοβαρά και χρόνια προβλήματα της Εκπαίδευσης που συζητήθηκαν με φορείς και εκπαιδευτικούς όλων των βαθμίδων
2. Τις προτάσεις και πρωτοβουλίες δασκάλων και καθηγητών, οι οποίοι βιώνουν τις επιπτώσεις της κρίσης μέσα στην τάξη
3. Η εμπειρία των διαλόγων που είχαν διεξαχθεί τα προηγούμενα χρόνια
4. Η εμπειρία των Ευρωπαϊκών χωρών
5. Προτάσεις επιστημονικά τεκμηριωμένες που συνυπολογίζουν την μακρά εμπειρία εκπαιδευτικών
6. Προτάσεις προϊόν συναίνεσης ανάμεσα στα πολιτικά κόμματα για το περιεχόμενο των ρυθμίσεων και τη διαδικασία εφαρμογής τους
7. Τη δυνατότητα σχεδιασμού ενός χρονοδιάγραμματος υλοποίησης των βραχυπρόθεσμων, μεσοπρόθεσμων και μακροπρόθεσμων στόχων
Το πορισμά περιλαμβάνει έξι ενότητες.
1. Αυτονομία: στην 1η ενότητα το ενδιαφέρον εστιάζεται στις μεγάλες αλλαγές που οδήγησαν σε μία διερεύνηση εκπαιδευτικών πολιτικών, οι οποίες ευνοούσαν την ενίσχυση της αυτονομίας στις σχολικές μονάδες. Η αυτονομία αυτή διαρθρώνεται στους εξής τομείς: α. Παιδαγωγική/ διδακτική αυτονομία, β. Διοικητική αυτονομία, και γ. Οικονομική αυτονομία.
2. Διδακτική/Μαθησιακή διαδικασία: στη 2η ενότητα το ενδιαφέρον εστιάζεται στο πλαίσιο της μεταρρυθμιστικής προσπάθειας και σε σχέση με τα νέα Προγράμματα Σπουδών, κρίνεται σκόπιμη η επαναθεώρηση του περιεχομένου των υπαρχόντων σχολικών εγχειριδίων, προκειμένου να υλοποιηθεί η αναγκαία αναδιαμόρφωση/μείωση της ύλης, η ανανέωση των βιβλίων εκείνων τα οποία απαιτούν ριζική αναμόρφωση καθώς και η μείωση της διδακτέας ύλης και η ταύτισή της με την εξεταστέα ύλη.
3. Εκπαίδευση /Μετεκπαίδευση εκπαιδευτικών: στην 3η ενότητα το ενδιαφέρον εστιάζεται στις νέες θεωρητικές προσεγγίσεις και οπτικές, αναφορικά με το έργο του εκπαιδευτικού (φύση της γνώσης, μάθηση, διδασκαλία, εκπαιδευτικός ρόλος), επιβάλλουν την ανανέωση της διδακτικής πράξης μέσω του επαναπροσδιορισμού της εκπαίδευσης των μελλοντικών εκπαιδευτικών, κυρίως της παιδαγωγικής και διδακτικής τους εκπαίδευσης και κατάρτισης.
4. Οργάνωση, διοίκηση και οικονομικά της εκπαίδευσης: στην 4η ενότητα το ενδιαφέρον εστιάζεται στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών σε θέματα διοίκησης και στην ανάγκη ανάληψης καθηκόντων σε θέση ευθύνης.
5. Τύποι Σχολείων: στην 5η ενότητα το ενδιαφέρον εστιάζεται στη γενίκευση του ολοήμερου σχολείου μέσω του εξορθολογισμού της λειτουργίας του θεσμού και της παιδαγωγικής βελτίωσής του.
6. Ειδική Αγωγή: στην 6η ενότητα το ενδιαφέρον εστιάζεται στον ανασχεδιασμό της ειδικής αγωγής με σκοπό τη μετάβαση σε ένα ενιαίο εκπαιδευτικό σύστημα που θα διέπεται από τις αρχές της ένταξης και της παροχής ίσων ευκαιριών στη μάθηση, στον επαγγελματικό, κοινωνικό, πολιτιστικό, πολιτικό τομέα για όλους τους μαθητές συμπεριλαμβανομένων και αυτών με αναπηρία ή ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες.
Οι προτάσεις που περιλαμβάνονται σε κάθε ενότητα έχουν κατηγοριοποιηθεί σε βραχυπρόθεσμες (Ιούνιος 2016- Νοέμβριος 2016), μεσοπρόθεσμες (Δεκέμβριος 2016 - Μάιος 2018) και μακροπρόθεσμες (Ιούνιος 2018 – Μάιος 2022).
Ενδεικτικά:
Α. Βραχυπρόθεσμες: Ενίσχυση της παιδαγωγικής αυτονομίας των σχολικών μονάδων, Μείωση/αναδιαμόρφωση της ύλης των υπαρχόντων σχολικών εγχειριδίων, Καθιέρωση της πιστοποίησης της γλωσσομάθειας στο σχολείο, Επέκταση του θεσμού των βιβλιοθηκών και στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση, Γενίκευση του ολοήμερου σχολείου.
Β. Μεσοπρόθεσμες: Ενίσχυση της διοικητικής αυτονομίας των σχολικών μονάδων, Επιμόρφωση εκπαιδευτικών, Διαμόρφωση Πρότασης για Πειραματικά Επαγγελματικά Λύκεια, Επιλογή Σχολικών Συμβούλων με προσόντα και γνώσεις σε θέματα ΕΑΕ.
Γ. Μακροπρόθεσμες: Διοικητική αυτονομία των σχολικών μονάδων, Θέσπιση νέου συστήματος εισαγωγής στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση που να αποδεσμεύει το Λύκειο από τις εξετάσεις εισαγωγής, Επέκταση των προγραμμάτων ενισχυτικής διδασκαλίας και πρόσθετης στήριξης για μαθητές με μαθησιακά προβλήματα και χαμηλό κοινωνικο-οικονομικό υπόβαθρο, καθώς και για μαθητές που δεν έχουν μητρική γλώσσα την ελληνική, Επέκταση του θεσμού των Πειραματικών Σχολείων γενικής και επαγγελματικής εκπαίδευσης σε όλη την ελληνική επικράτεια.
