Ρεπορτάζ: Κάκη Μπαλή
Νέο σχέδιο για την Ελλάδα, τόσο για το χρηματοδοτικό κενό του τρέχοντος προγράμματος όσο και για το διάστημα κατ' αρχάς μέχρι το 2016, επεξεργάζεται το γερμανικό υπουργείο Οικονομικών, σύμφωνα με πληροφορίες της εβδομαδιαίας εφημερίδας Die Zeit. Το σχέδιο αυτό τώρα παίρνει μορφή και αποτελείται από τρία στοιχεία: νέα στήριξη από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, νέα δάνεια και μέτρα για την ελάφρυνση του δημοσίου χρέους.
Στο βραχυπρόθεσμο επίπεδο, το γερμανικό υπουργείο αναζητά τρόπους για την κάλυψη του χρηματοδοτικού κενού μέχρι την ολοκλήρωση του προγράμματος στα μέσα του 2014. Το κενό αυτό προέκυψε, σύμφωνα με την εφημερίδα, από την άρνηση των εθνικών κεντρικών τραπεζών να παρατείνουν την ημερομηνία λήξης των ελληνικών ομολόγων που έχουν στα χαρτοφυλάκιά τους. Το μεγαλύτερο ρίσκο το έχει η γαλλική κεντρική τράπεζα, που έχει αγοράσει ιδιαίτερα πολλά ομόλογα, και ο διοικητής της οποίας, Κριστιάν Νουαγιέ, αρνείται να συζητήσει τα περί παράτασης.
Γι' αυτό και η ιδέα, τώρα, είναι να χρησιμοποιηθούν για την κάλυψη του συγκεκριμένου κενού τα κεφάλαια που δεν έχουν διοχετευτεί στην ανακεφαλαιοποίηση των ελληνικών τραπεζών. Εάν αυτά δεν επαρκούν -διότι πιθανόν οι τράπεζες να τα χρειαστούν-, τότε θα πρέπει να αναλάβει να καλύψει το κενό η ΕΚΤ. Πώς; Να εγγυηθεί την έκδοση ομολόγων μικρής διάρκειας από το ελληνικό κράτος, τα οποία θα αγοράσουν οι εμπορικές τράπεζες και θα τα δώσουν ως ενέχυρα στην ΕΚΤ, για να τα ανταλλάξουν με ρευστό.
Μικρή ελάφρυνση του χρέους
Στο μεσοπρόθεσμο επίπεδο, μέχρι τις αρχές 2016, που τελειώνει και η τελευταία δόση από το ΔΝΤ, η ιδέα είναι η ίδια που είχε σκιαγραφήσει τον Αύγουστο ο Βόλφγκανγκ Σόιμπλε: Ένα νέο δάνειο, το πολύ έως 10 δισεκατομμύρια ευρώ, συνδυασμένο με μέτρα ελάφρυνσης του χρέους, που θα είναι συνδυασμός από παράταση του χρόνου αποπληρωμής των δανείων και μείωσης των επιτοκίων. «Μαλακό» κούρεμα ονομάζουν αυτή τη διαδικασία. Το πλεονέκτημα για την Ελλάδα είναι ότι κερδίζει χρόνο, καθώς για ένα διάστημα θα χρειάζεται λιγότερα κεφάλαια για να εξυπηρετεί το χρέος της. Το μειονέκτημα είναι ότι η ελάφρυνση του χρέους είναι μικρή.
Σε πρώτη φάση έχει υπολογιστεί, από τους οικονομολόγους του Ινστιτούτου για την Παγκόσμια Οικονομία του Κιέλου, ότι στην περίπτωση που κατά την ωρίμανση των ομολόγων τα επιτόκια στην Ελλάδα έχουν πέσει στα επίπεδα της υπόλοιπης Ευρωζώνης, τότε αυτό το είδος του «μαλακού» κουρέματος θα κοστίσει στους πιστωτές -ή θα ελαφρύνει τους Έλληνες- μόλις 7,5 δισεκατομμύρια ευρώ. Για την πιο πιθανή περίπτωση που τα ελληνικά επιτόκια θα είναι κατά δύο μονάδες πάνω από το μέσο επίπεδο της Ευρωζώνης, οι απώλειες -ή το κέρδος αντίστοιχα- θα είναι της τάξης των 13,5 δισ. ευρώ.
