"Κανένας μόνος του στην κρίση". Από σύνθημα των ελληνικών πλατειών και κινημάτων αλληλεγγύης, μετατράπηκε σε τίτλο πορτογαλικού ντοκιμαντέρ για την ελληνική κοινωνία που αγωνίζεται ενάντια στην κρίση, από τον Ζόρζε Κόστα και τον Μπρούνο Καμπράλ. Το ντοκιμαντέρ κέρδισε το βραβείο "Φόρουμ Σοσιαλισμός 2013" της Λισσαβώνας και στην παρουσίασή του στις 30 Αυγούστου παρευρέθηκε η βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ και υπεύθυνη της "Αλληλεγγύης για Όλους" Θεανώ Φωτίου.
Από τις αίθουσες του AlterSummit, ο Κόστα και ο Καμπράλ βρέθηκαν στις γειτονιές της Αθήνας, όπου εκατοντάδες ακτιβιστές δημιουργούν από τα κάτω μια νέα αλληλέγγυα κοινωνία. Από τους "Αλληλέγγυους Δρόμους" από το Μαρούσι, τη "Λέσχη Αλληλεγγύης" του Νέου Κόσμου, το "Μητροπολιτικό Κοινωνικό Ιατρείο Ελληνικού", την "Αλληλεγγύη για Όλους" και έως το "Ανοικτό Σχολείο Μεταναστών" του Πειραιά και το "Μερμήγκι" της Κυψέλης, οι Κόστα και Καμπράλ αναγνώρισαν μια πρωτοφανή εμπειρία που θα μπορούσε να αποτελέσει κίνητρο αντίστασης και στη δοκιμαζόμενη πορτογαλική κοινωνία.
Συνέντευξη στον Αργύρη Παναγόπουλο
* Πώς σας γεννήθηκε η ιδέα να γυρίσετε ένα ντοκιμαντέρ για την Ελλάδα της αλληλεγγύης;
Η πορτογαλική Αριστερά και ειδικότερα το Μπλόκο της Αριστεράς παρακολουθούμε στενά τις εξελίξεις στην Ελλάδα, με άξονα την αντίσταση του ελληνικού λαού στη λιτότητα και τον κοινωνικό πόλεμο που του έχει κηρύξει η τρόικα. Με το ίδιο ενδιαφέρον παρακολουθούμε και την πορεία του ΣΥΡΙΖΑ. Μας ενδιαφέρει πάρα πολύ να κατανοήσουμε και να μελετήσουμε την εμπειρία των κινημάτων αλληλεγγύης που γεννήθηκαν από το κίνημα των πλατειών και στα οποία συμμετέχουν πολλά μέλη και ηγετικά στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ. Έχοντας αυτά κατά νου και εκμεταλλευόμενοι την παρουσία μας στο AlterSummit των κοινωνικών κινημάτων τον Ιούλιο, καθίσαμε λίγο παραπάνω στην Αθήνα για να γυρίσουμε το ντοκιμαντέρ. Μου φαίνεται ότι τα κινήματα αντίστασης και αλληλεγγύης στην Ελλάδα αποτελούν ένα χρήσιμο παράδειγμα έμπνευσης για την Πορτογαλία και ένα κοινωνικό κίνημα σαν το δικό μας, που αντιμετωπίζει της συνέπειες της άγριας φτωχοποίησης και της καταστροφής του κοινωνικού ιστού από τις πολιτικές λιτότητας.
* Παρουσιάσατε το ντοκιμαντέρ στη Λισσαβώνα...
Παρουσιάσαμε το ντοκιμαντέρ στο "Φόρουμ Σοσιαλισμός 2013". Άρεσε πάρα πολύ και πραγματοποιήθηκε και μια παρουσίαση με την παρουσία της βουλευτού του ΣΥΡΙΖΑ Θεανώς Φωτίου, με την οποία έχουμε αναπτύξει ιδιαίτερες σχέσεις με άξονα τα κοινά μας ενδιαφέροντα για την αλληλεγγύη.
* Ποια είναι η εντύπωση που σας δημιουργήθηκε γνωρίζοντας τις εμπειρίες που περιγράφετε στο ντοκιμαντέρ σας;
Στην Πορτογαλία δεν έχουμε μια ανάλογη εμπειρία. Οι καταστάσεις που γνωρίσαμε στην Ελλάδα μας έκαναν μεγάλη εντύπωση, όπως και οι άνθρωποι που στηρίζουν τις πρωτοβουλίες αλληλεγγύης. Αυτό που μου έκανε εντύπωση είναι ο μεγάλος αριθμός των ακτιβιστών, των στελεχών της Αριστεράς, των ενεργών πολιτών που δίνουν μια σκληρή μάχη για να πλησιάσουν τον κόσμο και να τον βάλουν συμμέτοχο στην προσπάθεια αλλαγής της κοινωνικής και πολιτικής καθημερινότητας. Προκαλεί εντύπωση το πάθος με το οποίο όλοι αυτοί οι ακτιβιστές προσπαθούν να βοηθήσουν έναν μεγάλο αριθμό ατόμων, μια διαρκώς μεγαλύτερη μάζα που πλήττεται από την κρίση, να βγει από την απομόνωσή της, από τη μιζέρια και τη φτώχεια που την έχουν καταδικάσει, να στηρίξουν τους άνεργους και τους περιθωριοποιημένους. Ιδιαίτερα όταν στην Ελλάδα αποκλείεται από την πρόσβαση στις κοινωνικές υπηρεσίες ένας τεράστιος αριθμός ανέργων. Το γεγονός ότι ο κόσμος αυτός στέκεται στα πόδια του και προσπαθεί να επιλύσει κάθε λογής προβλήματα, από το επισιτιστικό, της στοιχειώδους Υγείας και Παιδείας, το να βοηθήσει ανήλικα παιδιά και βρέφη, μου φαίνεται πραγματικά πολύ σημαντικό. Θα ήθελα να υπογραμμίσω ότι αυτή η ανιδιοτελής αλληλεγγύη έχει και μια ακόμη μεγαλύτερη όψη, την ηθική. Η ελληνική Αριστερά και κυρίως ο ΣΥΡΙΖΑ, αγωνίζεται για να αναλάβει τη διακυβέρνηση της χώρας σας για να εφαρμόσει εναλλακτικές πολιτικές. Το γεγονός ότι υπάρχει ένα τόσο μεγάλο λαϊκό και κοινωνικό κίνημα που προσπαθεί να οικοδομήσει και ανοικοδομήσει με νύχια και δόντια ότι καταστρέφει το κεφάλαιο και η τρόικα, είναι σημαντικό για την πολιτική επιτυχία του κοινωνικού αυτού μπλοκ δυνάμεων που προσπαθεί να ανατρέψει την κατάσταση. Πέρα από την υλική στήριξη που προσφέρουν, τα κινήματα αλληλεγγύης στην Ελλάδα αναδύουν και μια διαφορετική ηθική, που αποτελεί ουσιαστικό στοιχείο για μια κοινωνική ανατροπή.
* Εκτός από δημοσιογράφος είστε και στέλεχος της ηγεσίας του Μπλόκου της Αριστεράς. Πώς διαμορφώνεται το πολιτικό πλαίσιο μετά την τρίτη απόρριψη κυβερνητικών μέτρων λιτότητας από το Συνταγματικό Δικαστήριο;
Η τρόικα πάγωσε στην ουσία κάθε πίεση για νέα μέτρα εν όψει των αυτοδιοικητικών εκλογών στις 29 Σεπτεμβρίου, για να μην έχουν ιδιαίτερα αρνητικές συνέπειες για τα δύο κόμματα της κυβερνητικής συμμαχίας. Απέφυγαν να ανακοινώσουν τα μέτρα των τουλάχιστον 4,5 δισ. ευρώ και τώρα κερδοσκοπούν για να θέσουν σε κατάσταση ομηρείας την κοινωνία για αυτά που θα ανακοινώσουν έπειτα απ' τις δημοτικές εκλογές. Το σίγουρο είναι ότι μετά τις εκλογές θα έχουμε μειώσεις στις συντάξεις, περικοπές στην Υγεία και νέο κύμα απολύσεων στην Παιδεία. Με τις τελευταίες απολύσεις, από την έναρξη της κρίσης 30.000 εκπαιδευτικοί έχουν φύγει από τη στοιχειώδη και μέση εκπαίδευση, χωρίς να υπολογίσουμε αυτούς που συνταξιοδοτήθηκαν. Τα συνδικάτα και η Αριστερά σχεδιάζουμε κινητοποιήσεις, όπως επίσης και για τη συγκρότηση του προϋπολογισμού για το 2014, όπου ετοιμαζόμαστε να δώσουμε σκληρή μάχη. Ήδη η μεγαλύτερη συνδικαλιστική συνομοσπονδία CGTP ανακοίνωσε εθνική κινητοποίηση για τις 19 Οκτωβρίου, τρεις με τέσσερις ημέρες μετά την επίσημη ανακοίνωση του νέου προϋπολογισμού, που αναμένουμε ότι θα είναι ό,τι χειρότερο έχουμε δει μέχρι σήμερα. Παράλληλα οι ακτιβιστές του κινήματος "Γαμήστε την τρόικα" σχεδιάζουν νέες μαζικές κινητοποιήσεις.
* Βρίσκεστε στην τελική ευθεία των αυτοδιοικητικών εκλογών...
Στο Μπλόκο έχουμε μια μόνιμη δυσκολία να αντιμετωπίσουμε τις αυτοδιοικητικές εκλογές, γιατί δεν έχουμε μια μακρά εμπειρία και γιατί τα στελέχη μας είναι ιδιαίτερα νέα σε ηλικία για να έχουν σημαντικές ρίζες με τις τοπικές κοινωνίες. Είμαστε ένα νέο κόμμα πολύ νέων ανθρώπων και δεν έχουμε καμία "παράδοση" στη διαχείριση δημοτικών προβλημάτων ή ακόμη και δήμων. Θα έχουμε μια ιδιαίτερα αξιοπρεπή παρουσία, στοχεύοντας να αυξήσουμε όσο το δυνατόν περισσότερο τον αριθμό των εκλεγμένων δημοτικών συμβούλων μας. Θα δώσουμε μια σκληρή μάχη για την είσοδο του Μπλόκου στα δημοτικά συμβούλια. Ο συντονιστής του Μπλόκο Ζοάο Σεμέδο θα είναι ο υποψήφιος δήμαρχός μας στη Λισσαβώνα. Όλα τα ηγετικά στελέχη του Μπλόκου είμαστε υποψήφιοι. Στο πολιτικό επίπεδο δεν είναι ακόμη ξεκάθαρο κατά πόσο οι εκλογείς θα τιμωρήσουν στις δημοτικές εκλογές τα κυβερνητικά κόμματα. Μπορεί να μην υπάρξει μια άμεση σχέση περικοπών και αποδοκιμασίας τους και τα τα δεξιά κυβερνητικά κόμματα να μην οδηγηθούν σε μια εκλογική σφαγή. Οι δημοτικές εκλογές εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό και από ιδιαίτερες τοπικές λογικές.
* Μας προκάλεσαν εντύπωση οι δηλώσεις του συντονιστή του Μπλόκου Σεμέδο και του γενικού γραμματέα του Κ.Κ. της Πορτογαλίας Ντε Σόουσα για συνεργασία της Αριστεράς...
Το Μπλόκο και το Κ.Κ. αντιμετωπίζουμε με μεγάλη ωριμότητα τις οποίες διαφωνίες μας και μάλιστα μετά τις αρχές του καλοκαιριού, όταν το Κ.Κ. μας ζήτησε να συναντηθούμε. Ο Σεμέδο και ο Ντε Σόουσα επιβεβαίωσαν απλά μια κοινή μας διαπίστωση: ότι μας ενώνουν περισσότερα από όσα μας χωρίζουν και, κυρίως, έναντι της κυβέρνησης του Πάσος Κοέλιο και της τρόικας. Οι δύο ηγέτες προσπάθησαν μάλιστα να χαμηλώσουν τους τόνους μιας φυσικής αντιπαράθεσης στη διάρκεια των δημοτικών εκλογών. Εδώ και καιρό συνεργαζόμαστε αρκετά καλά στο Κοινοβούλιο και δίνουμε κοινές μάχες εναντίον της κυβέρνησης και της τρόικας και μοιραζόμαστε τους δρόμους και τις πλατείες που διαδηλώνουμε από κοινού με τα συνδικάτα και την Πορτογαλία που αντιστέκεται. Έχουμε μεγάλες προκλήσεις στο επόμενο διάστημα και η αντιπαράθεση ανάμεσα στην Αριστερά δεν θα βοηθούσε σε καμία περίπτωση να πετύχουμε την ανατροπή.
Ποιοι είναι οι σκηνοθέτες του ντοκιμαντέρ:
Ο Ζόρζε Κόστα, δημοσιογράφος και ηγετικό στέλεχος, πρώην βουλευτής και υπεύθυνος Επικοινωνίας του Μπλόκου της Αριστεράς. Ο Μπρούνο Καμπράλ, σκηνοθέτης, κινηματογραφιστής και ακτιβιστής της Αριστεράς.
Πού μπορείτε να δείτε το ντοκιμαντέρ:
Στην ιστοσελίδα esguerda.net του Μπλόκου της Αριστεράς.
