Πήγε καλά ο πρώτος κύκλος συναντήσεων Κέρι - Λαβρόφ στη Γενεύη με αντικείμενο τη ρωσική πρόταση να τεθεί υπό διεθνή έλεγχο το συριακό χημικό οπλοστάσιο. Ο ίδιος ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών σε σύντομες δηλώσεις του χθες χαρακτήρισε τις συνομιλίες "εποικοδομητικές". Με τη σειρά του ο Σεργκέι Λαβρόφ επαίνεσε τον Αμερικανό ομόλογό του για την "κατανόηση" που επέδειξε στην ανάγκη να βρεθεί διπλωματική λύση στη συριακή κρίση. ΗΠΑ και Ρωσία παραμένουν δεσμευμένες σε μια λύση μέσω διαπραγματεύσεων για τη σύγκρουση στη Συρία, συμπλήρωσε ο Κέρι, τονίζοντας πως τόσο ο ίδιος όσο και ο Ρώσος συνάδελφός του "εργάζονται σκληρά για να βρεθεί κοινός τόπος συνεννόησης".
Όπως φάνηκε από τη χθεσινή τριμερή συνάντηση ανάμεσα στους Κέρι, Λαβρόφ και τον ειδικό κοινό απεσταλμένο ΟΗΕ - Αραβικού Συνδέσμου Λαχτάρ Μπραχίμι, η Ρωσία προωθεί "λύση πακέτο" για τη Συρία επιδιώκοντας την επανεκκίνηση της ειρηνευτικής διαδικασίας ύστερα από το ναυάγιο της διεθνούς διάσκεψης για το Συριακό που επρόκειτο να διεξαχθεί στις αρχές του φετινού καλοκαιριού στη Γενεύη. Οι υπουργοί Εξωτερικών ΗΠΑ και Ρωσίας συμφώνησαν να συναντηθούν εκ νέου "γύρω στις 28 Σεπτεμβρίου" στη Νέα Υόρκη για να καταλήξουν σε μια συμφωνία για την ημερομηνία σύγκλησης της διάσκεψης "Γενεύη 2" για τη Συρία.
Όπως μετέδωσε χαρακτηριστικά από τη Γενεύη ο ανταποκριτής του BBC Πολ Άνταμς, η συνάντηση Κέρι - Λαβρόφ αναδεικνύει μια σημαντική διπλωματική δυναμική για την κρίση στη Συρία πρώτη φορά τα τελευταία χρόνια και οι δύο πλευρές δείχνουν πως θέλουν να την αξιοποιήσουν στο έπακρο.
Χαιρετίζουν Ρωσία και Κίνα
Στο μεταξύ Μόσχα και Πεκίνο χαιρέτισαν την ανακοίνωση της Συρίας ότι προσχώρησε στη Σύμβαση για την Απαγόρευση των Χημικών Οπλων. Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν δήλωσε ότι η απόφαση αυτή δείχνει τη "σοβαρή πρόθεση" της Δαμασκού να ακολουθήσει το μονοπάτι της επίλυσης της κρίσης με πολιτικά μέσα. "Θεωρώ ότι πρέπει να χαιρετίσουμε μία τέτοια απόφαση" είπε ο Πούτιν από το βήμα της διάσκεψης κορυφής του Οργανισμού Συνεργασίας της Σανγκάης. Ανάλογη ήταν και η ανακοίνωση του κινεζικού υπουργείου Εξωτερικών. Τα Ηνωμένα Έθνη ανακοίνωσαν ότι δέχτηκαν το αίτημα της Συρίας για την ένταξή της στη Σύμβαση, κάτι για το οποίο είχε δεσμευτεί ο Άσαντ στο πλαίσιο μιας υπό διαπραγμάτευση συμφωνίας για να τεθεί υπό διεθνή έλεγχο το χημικό οπλοστάσιο της χώρας του.
Η Συρία ήταν έως χθες η μία από τις μόλις επτά χώρες στον κόσμο οι οποίες δεν είχαν προσχωρήσει στη Σύμβαση για την Απαγόρευση των Χημικών Όπλων του 1997. Η διεθνής αυτή συνθήκη επιτάσσει στις χώρες που την έχουν υπογράψει να προχωρήσουν στην πλήρη καταστροφή των χημικών οπλοστασίων τους. Μεταξύ των χωρών που δεν έχουν προσχωρήσει στη σύμβαση είναι η Αίγυπτος και το Ισραήλ καθώς και η Βόρεια Κορέα.
Διασπορά χημικών
Πάντως, χθεσινό δημοσίευμα της Wall Street Journal υποστηρίζει πως μια επίλεκτη ειδική μονάδα του συριακού στρατού διασκορπίζει το χημικό οπλοστάσιο του Άσαντ σε δεκάδες εγκαταστάσεις σε όλη τη Συρία περιπλέκοντας τα σχέδια των ΗΠΑ για αεροπορικές επιδρομές. Η εφημερίδα, η οποία επικαλείται ανώνυμους Αμερικανούς αξιωματούχους και μέλη του Κογκρέσου, έγραψε πως μια εξειδικευμένη στρατιωτική μονάδα, η αποκαλούμενη "Μονάδα 450", μετακινεί εδώ και μήνες τα αποθέματα χημικών όπλων για να αποφευχθεί ο εντοπισμός τους.
"Γνωρίζουμε σήμερα πολύ λιγότερα απ' όσα γνωρίζαμε πριν από έξι μήνες για το πού βρίσκονται τα συριακά χημικά όπλα" φέρεται να δήλωσε ένας Αμερικανός αξιωματούχος. Η WSJ επικαλείται επίσης δήλωση ανώτερου Αμερικανού αξιωματούχου σύμφωνα με την οποία η Ουάσιγκτον εκτιμά πως η Δαμασκός διαθέτει 1.000 τόνους χημικών και βιολογικών παραγόντων, "αν και μπορεί να υπάρχουν περισσότεροι".
Η συριακή κυβέρνηση, η οποία παραδοσιακά αποθήκευε τα περισσότερα από τα χημικά και βιολογικά όπλα της σε λίγες εγκαταστάσεις στη δυτική Συρία, άρχισε πριν από ένα χρόνο να τα διασκορπίζει σε περίπου 50 εγκαταστάσεις σε όλη τη συριακή επικράτεια.
Μαζικές εκτελέσεις καταγγέλλει η HRW
Οι δυνάμεις του συριακού καθεστώτος εκτέλεσαν τουλάχιστον 248 ανθρώπους τον περασμένο Μάιο στα χωριά Μπάιντα και Μπανιάς, στην παραλιακή επαρχία Ταρτούς, καταγγέλλει σε έκθεσή της η οργάνωση Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (HRW) ζητώντας να θεωρηθεί το καθεστώς του Άσαντ υπεύθυνο γι' αυτή τη σφαγή.
Στην έκθεση της οργάνωσης, που δόθηκε χθες στη δημοσιότητα, περιλαμβάνεται ονομαστικός κατάλογος 248 ανθρώπων οι οποίοι δολοφονήθηκαν στις 2 και τις 3 Μαΐου στα δύο αυτά χωριά. Όμως η οργάνωση εκτιμά πως ο αριθμός των θυμάτων της σφαγής πιθανόν να είναι πολύ μεγαλύτερος και χαρακτήρισε το περιστατικό "μια από τις μαζικότερες εκτελέσεις με συνοπτικές διαδικασίες που έχουν γίνει από το ξέσπασμα του εμφυλίου στη Συρία", πριν από δυόμισι χρόνια.
Στα δύο χωριά κατοικούν ως επί το πλείστον σουνίτες, ενώ στις ζώνες που τα περιβάλλουν ζουν κυρίως αλεβίτες, στη θρησκευτική κοινότητα των οποίων ανήκει ο πρόεδρος Μπασάρ Αλ Άσαντ.
Σύμφωνα με το HRW, τα περισσότερα από τα θύματα εκτελέσθηκαν έπειτα από συγκρούσεις ανάμεσα σε αντάρτες και κυβερνητικές δυνάμεις. Στις εκτελέσεις συμμετείχαν τόσο στρατιώτες του τακτικού στρατού όσο και μέλη της φιλοκαθεστωτικής πολιτοφυλακής που είναι γνωστή ως "Δυνάμεις Εθνικής Άμυνας". Στο χωριό Μπάιντα, "οι στρατιώτες μπήκαν στα σπίτια, χώρισαν τους άνδρες από τις γυναίκες, συγκέντρωσαν τους άνδρες κάθε συνοικίας σε ένα μέρος και τους εκτέλεσαν πυροβολώντας τους εξ επαφής", αναφέρει η HRW. Η οργάνωση υποστηρίζει πως έχει επίσης τεκμηριώσει την εκτέλεση τουλάχιστον 23 γυναικών και 14 παιδιών, στα οποία περιλαμβάνονται ακόμα και βρέφη.
