"Μπαμπά, άντε σπίτι", έλεγε ένα πανό στο πάρκο Γκεζί, πάνω από την πλατεία Ταξίμ στην Κωνσταντινούπολη. "Μπαμπάς", εν προκειμένω, είναι ο πρωθυπουργός Ρετσέπ Ταγίπ Ερντογάν, και "παιδιά" του οι χιλιάδες νεαροί, ως επί το πλείστον, Τούρκοι που διαδηλώνουν εδώ και μέρες σε 45 πόλεις της Τουρκίας, απαιτώντας την παραίτησή του. "Θα μείνουμε μέχρι να φύγει ο Ταγίπ και να είμαστε ελεύθεροι", έλεγε στην "Α" η Ντένιζ -"η θάλασσα"-, μια 22χρονη φοιτήτρια Ιατρικής, που από το περασμένο Σάββατο ασκεί πρόωρα το λειτούργημά της, περιθάλποντας τραυματίες σ' έναν παράδρομο της πλατείας Ταξίμ.
Η Ντένιζ με την παρέα της ήταν από την αρχή στο πάρκο, αποφασισμένη να υπερασπιστεί μέχρις εσχάτων τα τελευταία δένδρα στο κέντρο της πόλης από τις μπουλντόζες του εργολάβου, που ανέλαβε να χτίσει άλλο ένα εμπορικό κέντρο στην καρδιά της Κωνσταντινούπολης. "Σιχαίνομαι την μπύρα, αλλά όλες αυτές τις μέρες πίνω δυο γουλιές στην υγειά του", λέει, εννοώντας και πάλι τον πρωθυπουργό, που μόλις πριν από μερικές μέρες πέρασε νόμο από την τουρκική εθνοσυνέλευση που απαγορεύει τη δημόσια κατανάλωση αλκοόλ.
Η Ντένιζ και η παρέα της δεν είναι αλκοολικοί, δεν είναι πληρωμένοι πράκτορες των κεμαλιστών ούτε κάποιας ξένης δύναμης, δεν είναι ταραξίες, δεν ανήκουν σε κανένα κόμμα. Δεν είναι τίποτε από όλα αυτά, για τα οποία κατηγορεί ο Ερντογάν τους διαδηλωτές. Η Ντένιζ είναι μια νέα γυναίκα, μορφωμένη, δικτυωμένη, που δε γνώρισε τίποτε άλλο από τη διακυβέρνηση Ερντογάν από τότε που καταλαβαίνει τον κόσμο. Και που θέλει να έχει λόγο για το μέλλον της, για την πόλη της. Είναι θυμωμένη, "αγανακτισμένη" θα μπορούσε να πει κανείς, με τον αυταρχισμό του πατέρα-αφέντη, με την αλαζονεία του μεγάλου Πατισάχ Ερντογάν να αποφασίζει μόνος του για το τι πρέπει να θέλουν οι Τούρκοι: Γέφυρες, εμπορικά κέντρα, νέα στενά του Βοσπόρου, μεγάλα τζαμιά, σεμνή εμφάνιση και συμπεριφορά. "Εγώ βάζω την ατζέντα κι άλλος κανείς. Εάν ένας πρωθυπουργός δεν μπορεί να βάζει την ατζέντα, δεν κάνει για πρωθυπουργός", λέει ο Ερντογάν.
Η ατζέντα...
Μόνο που αυτές τις μέρες την "ατζέντα" την ορίζουν η Ντένιζ και η παρέα της, οι πολλές Ντένιζ και οι παρέες τους στην Πόλη και τη Σμύρνη, στην Άγκυρα και το Ικόνιο, ακόμη και σε πόλεις της Ανατολίας. Τα παιδιά της μεσαίας τάξης, που δεν έχουν πολιτική εκπροσώπηση. Παιδιά που δεν είναι απαραίτητα εύπορα, αλλά σίγουρα δεν είναι της "γης οι κολασμένοι", δεν είναι οι εκ προοιμίου αποκλεισμένοι. Και δεν θέλουν να γίνουν...
Καθώς η αστυνομία απάντησε στις πρώτες ειρηνικές διαδηλώσεις με αφάνταστη βιαιότητα, πολύ σύντομα πύκνωσαν τις γραμμές των πρώτων διαδηλωτών οι κατακερματισμένες δυνάμεις της τουρκικής Αριστεράς, ενώ έβαλαν πλάτη και τα συνδικάτα.
Νυχθημερόν στο πάρκο Γκεζί μαζεύονται μαθητές και φοιτητές, δικηγόροι και λογιστές, καλλιτέχνες και δάσκαλοι, μαμάδες με καροτσάκια, ακόμη και γυναίκες με μαντίλα, που θα περίμενε κανείς ότι συμφωνούν με τον "πιστό" Ερντογάν. Αργά το βράδυ ανεβαίνουν από την Ιστικλάλ, τον κεντρικό πεζόδρομο που βγάζει στην πλατεία Ταξίμ, και οι... "πλιατσικολόγοι". Αλλά δεν είναι αρκετοί για να τινάξουν στον αέρα το πνεύμα της εξέγερσης.
Όσο για την κεμαλική αντιπολίτευση, το CHP του Κεμάλ Κιλιτζάρογλου, αν και θα το ήθελε πολύ, δεν ελέγχει τους διαδηλωτές. Ένας από αυτούς έλεγε σε Γερμανό δημοσιογράφο ότι "το CHP μοιάζει με τον κλασικό πονηρό ταξιτζή της Πόλης, που χώνεται μέσα στην κίνηση πίσω από το ασθενοφόρο, για να μπει μπροστά"...
Η αντιπολίτευση
Μέχρι τώρα ο δημοκρατικά εκλεγμένος, αυταρχικός Ερντογάν ουσιαστικά είχε ξεμπερδέψει με την αντιπολίτευση. Έκανε περίπατο την τρίτη φορά που κατέβηκε στις εκλογές, το 2011, με έναν στους δύο Τούρκους να του δίνει την ψήφο του. Κατάφερε μετά από σκληρές προσπάθειες να μαντρώσει τους στρατηγούς στα στρατόπεδα - τους πιο επίφοβους για πραξικόπημα, στη φυλακή. Πήρε με το μέρος του ένα μεγάλο μέρος της κοσμικής οικονομικής ελίτ και έφτιαξε τα νέα τζάκια του "πράσινου κεφαλαίου", μια νέα μεσαία τάξη, μακριά από τις κοσμικές ακτές της Μεσογείου. Εδώ και δέκα χρόνια η Τουρκία αναπτύσσεται. Στο κουρδικό έχει γίνει εντυπωσιακή πρόοδος.
Τώρα, όμως, του προέκυψε μια αντιπολίτευση που δεν την περίμενε. Και που φαίνεται ότι δεν ξέρει να τη διαχειριστεί, παρά μόνο με τη βία των δακρυγόνων, των κλομπ και των αντλιών νερού. Ένα μεγάλο μέρος των Τούρκων πολιτών στα αστικά κέντρα αψηφά τόσες μέρες την αστυνομική βία, επειδή δεν θέλει να του υπαγορεύουν τι θα κάνει στην προσωπική του ζωή. Εάν θα πίνει, εάν θα βάφεται, εάν θα ψωνίζει σε εμπορικά κέντρα, εάν θα φιλιέται, εάν θα περπατάει με τα μάτια χαμηλά. Ένα μεγάλο μέρος των Τούρκων πολιτών θέλει στοιχειωδώς να εισακούεται για το σε τι είδους πόλη θα ζει.
"Το Ταξίμ είναι παντού, η αντίσταση είναι παντού"
Την αλληλεγγύη τους στους διαδηλωτές της πλατείας Ταξίμ, της Άγκυρας, της Σμύρνης, της Καισάρειας εξέφρασαν ήδη από το προηγούμενο Σαββατοκύριακο σε πολλές γερμανικές πόλεις χιλιάδες Τούρκοι μετανάστες, αλλά και γερμανικές αριστερές οργανώσεις, και μέλη του κινήματος Occupy. Οι διαδηλώσεις στο Βερολίνο, το Έσσεν, το Αμβούργο, την Κολωνία και τη Φραγκφούρτη οργανώθηκαν περίπου με τον ίδιο τρόπο που ξεκίνησαν και οι συγκεντρώσεις στο πάρκο Γκεζί. Μέσω Facebook. Και με τίτλο Occupy Γκεζί, στα πρότυπα του Occupy Φραγκφούρτη ή Occupy Wall Street.
Τα πανό που κυριαρχούσαν στις αρκετά μεγάλες διαδηλώσεις ήταν "Το Ταξίμ είναι παντού, η αντίσταση είναι παντού" και "Το πάρκο και η πλατεία μάς ανήκουν", ενώ τα περισσότερα συνθήματα ήταν ενάντια στην αστυνομική βία. Η μαζικότερη και πιο "παραδοσιακή" διαδήλωση έγινε στο Έσεν, μετά από κάλεσμα του τοπικού βουλευτή των Πρασίνων, τουρκικής καταγωγής, Γκιονούλ Έγκλεζε και με τη συμμετοχή Τούρκων και Κούρδων, μελών αριστερών οργανώσεων και οπαδών της κεμαλικής αντιπολίτευσης.
Οι διαδηλωτές θεώρησαν μάλλον χλιαρή την αντίδραση της γερμανικής κυβέρνησης στο όργιο αστυνομικής βίας ενάντια στους διαδηλωτές, αντίδραση που κινήθηκε περίπου στο ίδιο μήκος κύματος με τις αντίστοιχες από τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές κυβερνήσεις. Υπενθυμίζεται ότι η Μέρκελ διαμήνυσε διά του εκπροσώπου της ότι παρακολουθεί με "ανησυχία" τη βίαιη αντίδραση των αστυνομικών δυνάμεων στην Τουρκία κι ότι "η ελευθερία της γνώμης και της συνάθροισης είναι θεμελιώδη δημοκρατικά δικαιώματα".
