Οι προτάσεις για χαλάρωση των πολιτικών λιτότητας στην Ευρωζώνη πέφτουν βροχή, με το ενδιαφέρον να επικεντρώνεται στο τι εννοεί ακριβώς ο καθείς μιλώντας για «χαλάρωση», ενώ παράλληλα εντείνονται κάθε μέρα που περνάει οι πιέσεις προς την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα να μειώσει το ταχύτερο τα επιτόκια παρέμβασης του ευρώ. Μάλιστα, για πρώτη φορά, χθες η καγκελάριος Μέρκελ μίλησε δημόσια για τη επιτοκιακή πολιτική της ΕΚΤ, κάτι που αποφεύγει συστηματικά να κάνει, λέγοντας ότι αντιλαμβάνεται πως η ΕΚΤ είναι σε «δύσκολη θέση», αφού για άλλες χώρες της Ευρωζώνης θα έπρεπε να αυξήσει τα επιτόκια -εν προκειμένω για τη Γερμανία- και για άλλες να τα μειώσει. Μπορεί η δήλωσή της να είναι περίπου ουδέτερη, ωστόσο δεν παύει να εκπλήσσει, καθώς η γερμανική πολιτική ηγεσία πίνει εδώ και δεκαετίες νερό στο όνομα της ανεξαρτησίας της κεντρικής τράπεζας. Βέβαια, η δήλωση της Μέρκελ θα μπορούσε να ερμηνευτεί και ως αποδοχή ότι τα επιτόκια πρέπει να πέσουν, ακόμη κι αν δεν το θέλει η Γερμανία.
Στο θέμα της λιτότητας, τώρα, που οι άνθρωποι της Κομισιόν την ονομάζουν πολιτική δημοσιονομικής εξυγίανσης: Ο επίτροπος Οικονομικών Υποθέσεων, Όλι Ρεν, υποστήριξε ότι η πολιτική αυτή ήδη χαλαρώνει, αφού πρώτα έφερε να ποθητά αποτελέσματα στο μέτωπο της εμπιστοσύνης των αγορών. Ο Ρεν δήλωσε ότι οι χώρες της Ε.Ε. θα συνεχίσουν μεν «την ανάταξη των δημοσιονομικών τους», αλλά μπορούν πλέον να το κάνουν με βραδύτερους ρυθμούς. «Ήμασταν σαφείς ως προς το ότι η πορεία της δημοσιονομικής προσαρμογής θα πρέπει να λάβει υπόψη την ειδική οικονομική κατάσταση κάθε χώρας. Ήδη τώρα ο ρυθμός δημοσιονομικής προσαρμογής επιβραδύνεται», είπε. Προφανώς, για τον Ρεν επιβράδυνση είναι οι παρατάσεις που παίρνουν πολλές χώρες της Ε.Ε. για να μειώσουν τα ελλείμματά τους, παρατάσεις περίπου... υποχρεωτικές, καθώς σχεδόν πουθενά τα προγράμματα, μνημονιακά και μη, δεν βγαίνουν, αφού η ύφεση βαθαίνει.
ΔΝΤ προς Ευρωζώνη: «Κάντε κάτι»
Για το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, η «χαλάρωση» έχει μια πιο ευρεία έννοια. Το νούμερο δύο του ΔΝΤ, ο αναπληρωτής της Λαγκάρντ, Ντέιβιντ Λίπτον, κάλεσε χθες τους Ευρωπαίους να δράσουν άμεσα ώστε να υπάρξει ανάκαμψη στην Ευρωζώνη, κρούοντας παράλληλα τον κώδωνα του κινδύνου ότι εάν δεν γίνει κάτι, μπορεί να μην έρθει ούτε το 2014 η ανάκαμψη.
«Υπάρχει ο κίνδυνος να πέσει η Ευρώπη σε στασιμότητα, η οποία θα επιφέρει πολύ σοβαρές επιπτώσεις για νοικοκυριά, επιχειρήσεις, τράπεζες και άλλους βασικούς θεσμούς», είπε ο Λίπτον και ζήτησε άμεσα πολιτικές ανάπτυξης.
Ο Λίπτον, όπως και η Λαγκάρντ προ ημερών, έριξε το μπαλάκι και στην ΕΚΤ, λέγοντας ότι θα πρέπει να αντιμετωπίσει τα εμπόδια που παρουσιάζονται στη χρηματοδότηση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων. «Η νομισματική ένωση της Ευρώπης είναι πιο κατακερματισμένη, καθώς σε ορισμένες χώρες νοικοκυριά και επιχειρήσεις πληρώνουν επιτόκια πολύ υψηλότερα από ό,τι στις χώρες του πυρήνα, τα κανάλια χρηματοδότησης έχουν κλείσει και δεν φαίνεται να υπάρχει μεγάλη ανταπόκριση στις παραδοσιακές κινήσεις της ΕΚΤ», δήλωσε ο αναπληρωτής διευθυντής του ΔΝΤ και συμπλήρωσε: «Η ΕΚΤ έχει μεν προχωρήσει σε έκτακτες κινήσεις για να προστατεύσει τη νομισματική ένωση, αλλά πιθανότατα θα χρειαστούν επιπλέον αντισυμβατικά μέτρα από την ΕΚΤ και κινήσεις σε ό,τι αφορά την τραπεζική ένωση».
Άσμουσεν: Υπάρχουν όρια στη νομισματική πολιτική
Πάντως, το μέλος του διευθυντηρίου της ΕΚΤ, Γιεργκ Άσμουσεν, σε ομιλία του στο Λονδίνο έσπευσε να μειώσει τις προσδοκίες από την πιθανή μείωση των επιτοκίων του ευρώ, ενδεχομένως και την ερχόμενη Πέμπτη, κατά τη συνεδρίαση στην Μπρατισλάβα. «Μια μείωση των επιτοκίων δεν θα είχε σημαντικό αποτέλεσμα σε ορισμένες χώρες της Ευρωζώνης, καθώς η μετάδοση της νομισματικής πολιτικής είναι προβληματική», είπε.
«Όχι» στην πανευρωπαϊκή εγγύηση των καταθέσεων
Η Άν. Μέρκελ, μιλώντας σε ημερίδα των γερμανικών ταμιευτηρίων στη Δρέσδη, παραδέχτηκε ότι «η Γερμανία δεν μπορεί να αποσυνδεθεί από την πτωτική τάση στην υπόλοιπη Ευρωζώνη», γι' αυτό, όπως είπε, «έχει μεγάλο συμφέρον από τη βελτίωση της κατάστασης σε ολόκληρη την Ευρωζώνη». Για τη Μέρκελ, η βελτίωση περνάει μέσα από τη δημοσιονομική εξυγίανση - για την ώρα τουλάχιστον.
Όπως, «για την ώρα τουλάχιστον», δεν αποδέχεται ένα ενιαίο, κοινό πανευρωπαϊκό σύστημα εγγύησης των τραπεζικών καταθέσεων, το οποίο υποτίθεται ότι θα υπάρξει όταν ολοκληρωθεί η τραπεζική ένωση, για την οποία δεν βιάζεται πολύ η Γερμανία.
Μιλώντας στους κλασικούς λιανικούς τραπεζίτες της χώρας της, η Μέρκελ τους καθησύχασε μεν ότι δεν θα αναγκαστούν να πληρώνουν οι Γερμανοί φορολογούμενοι τα λάθη που έγιναν σε τράπεζες άλλων χωρών της Ευρωζώνης, τους προειδοποίησε δε ότι στο μέλλον οι τραπεζικές διασώσεις δεν θα είναι δεδομένες.
Υπενθυμίζεται πως, παρά την επίμονη άρνηση ότι η περίπτωση της Κύπρου έχει χαρακτήρα «μοντέλου», θεωρείται πλέον αυτονόητο ότι στο μέλλον οι μέτοχοι μιας τράπεζας θα πρέπει επίσης να υφίστανται απώλειες, σε περίπτωση που αυτή χρειαστεί διάσωση.
