Την άνοιξη του 2017 οι καρδιές των ακροκεντρώων σε όλη την Ευρώπη σκίρτησαν με το θρίαμβο ενός νεοφιλελεύθερου, πρώην τραπεζίτη, που εκμεταλλεύτηκε την φθορά γερασμένων παραδοσιακών κομμάτων για να αλώσει τον περιζήτητο χώρο του Κέντρου και να ανέλθει πανηγυρικά στην εξουσία. Ο Εμανουέλ Μακρόν κήρυξε το τέλος της παραδοσιακής πολιτικής, το τέλος των ιδεολογιών, όπως μερικές δεκαετίες νωρίτερα είχε κάνει ο Φουκουγιάμα με το τέλος της Ιστορίας.
Τζούφιο κέλυφος
Αποδείχθηκε ότι το λαμπερό περιτύλιγμα ενός ηγέτη, που στέκεται με τη σοφία και τις ευφάνταστες ιδέες του πάνω από τα πλήθη και τα καθοδηγεί ήταν τελικά τζούφια. Ο Μακρόν μπορεί να κέρδισε πανηγυρικά με το «υπεράνω ιδεολογιών» κόμμα του τις επόμενες εθνικές εκλογές, αλλά ο μύθος του είχε αρχίσει να ξεφτίζει, όταν το 2022 κουτσά στραβά και επικαλούμενος ένα δίλημμα, που θεωρητικά έρχεται σε αντίθεση με όσα έλεγε αρχικά κατάφερε να εκλεγεί ξανά. Επίκληση δημοκρατικότητας κενή περιεχομένου δεν υπάρχει και δεν μπορεί να κρατήσει για πολύ.
Σήμερα ο τόσο παινεμένος χώρος του Κέντρου μοιάζει σε πλήρη αποσύνθεση. Οι ακροκεντρώοι θα πρέπει να τον μισούν κανονικά, γιατί αυτό που κατάφερε ήταν όχι να αφαιρέσει επιχειρήματα και επιρροή από τα «άκρα», αλλά να φέρει πολύ πιο επιτακτικά και ξεκάθαρα στο προκήνιο το δίπολο Αριστερά-Δεξιά, στο οποίο είναι τόσο στριμωγμένο το κόμμα του, που κινδυνεύει να μη φαίνεται καν.
Αυτό που προσπάθησε να κρύψει ο Μακρόν ή που δεν κατάλαβε καν ήταν ότι τα «παλιά κόμματα» μπορεί να έμοιαζαν ετοιμοθάνατα, αλλά οι αντιθέσεις, που εξέφραζαν όχι μόνο συνεχίζουν να υπάρχουν, αλλά έχουν διογκωθεί κιόλας στα χρόνια των απανωτών κρίσεων που έχουν μεγαλώσει το χάσμα των κοινωνικών ανισοτήτων. Αυτό δεν αντιμετωπίζεται με φανταχτερές εκθέσεις ιδεών για ένα ειδυλλιακό, αλλά μη τοποθετημένο μέσα στο χρόνο μέλλον.
Ούτε ευχές, ούτε μοιρολόγια
Η προσπάθεια για την ανάκαμψη της γαλλικής Αριστεράς επιβεβαιώνει ότι τον καλπασμό της ακροδεξιάς δε μπορείς να τον σταματήσεις ούτε με ευχολόγια, ούε με μοιρολόγια. Η υπεράσπιση της Δημοκρατίας και των αξιών της δεν γίνεται μόνο με μια γενικόλογη δήλωση, που δεν είναι καν... υπεύθυνη. Δεν συμπληρώνεται δηλαδή από συγκεκριμένες δεσμεύσεις. Η αντίθεση στο φασισμό δεν τελειώνει με ένα «αντί». Απαιτεί σοβαρές και ρεαλιστικές προτάσεις, που θα πείθουν τους πολίτες ότι μπορούν να γίνουν πράξη.
Το εγχειρίδιο του μακιαβελισμού σε εκδοχή «τσέπης», όπως τον χαρακτήρισε η γερμανική taz δεν περιέχει τέτοιες λύσεις. Ο Μακρονισμός βιώνει τον επιθανάτιο ρόγχο του. Αυτό δεν θα ανησυχούσε κανέναν, αν δεν άφηνε όπως όλα δείχνουν ως βασικό του κληρονόμο, μια αναλόγως μεταμοντέρνα ακροδεξιά, που δείχνει να τον έχει αντιγράψει σε πολλά.
