Η «Αυγή» αναζήτησε μια σύντομη αποτίμηση των αποτελεσμάτων της Συνόδου Κορυφής για το κλίμα της COP26 στη Γλασκώβη από τις δύο μεγαλύτερες οικολογικές οργανώσεις που δραστηριοποιούνται στη χώρα μας. O Κωστής Γριμάνης από το ελληνικό τμήμα της Greenpeace, και ο Δημήτρης Ιμπραήμ από τo WWF Ελλάς μιλούν για τα δειλά βήματα των ηγετών του κόσμου και της χώρας μας που δεν απαντούν στην κρισιμότητα των επόμενων χρόνων για την επιβίωση του πλανήτη.
Δημήτρης Ιμπραήμ, υπεύθυνος τομέα ενεργειακής και κλιματικής πολιτικής της «WWF Ελλάς»:
Η δράση για το κλίμα είναι καλή για την κοινωνία
Μια σύντομη αποτίμηση των αποτελεσμάτων της Συνόδου Κορυφής. Είναι ικανοποιητικά τα μέτρα στα οποία συμφώνησαν οι ηγέτες;
Είμαστε πολύ μακριά από τους στόχους με βάση αυτό που λέει η Επιστήμη και αυτό που συμφωνήθηκε στη Συμφωνία του Παρισιού. Έχουμε κάποιες δεσμεύσεις όπως παρουσιάστηκαν μέχρι και την έναρξη της COP26, οι εθνικά καθορισμένες συνεισφορές, οι οποίες αν υλοποιηθούν στο ακέραιο, η θερμοκρασία θα αυξηθεί μέχρι τα τέλη του αιώνα κατά 2,7 – 2,9 °C, υπό αυτή την έννοια, τα μέτρα δεν είναι αρκετά, ούτε έχουμε δει το άλμα που θα καλύψει αυτό το κενό.
Υπάρχουν κάποιες υποσχόμενες κινήσεις όπως: Πρώτο, μια πολιτική για την ανάσχεση της αποδάσωσης ως το 2030, το οποίο είναι ένα σημαντικό βήμα και στηρίζεται από αρκετά κράτη, όμως δεν είναι παγκόσμιος στόχος. Θετικό είναι ωστόσο ότι μπαίνουν και χρήματα στο τραπέζι γιατί αυτό είναι κομβικό στοιχείο για τις αναπτυσσόμενες χώρες. Το δεύτερο θετικό στοιχείο είναι η μείωση των εκπομπών μεθανίου. Υπήρχε μια πρωτοβουλία ήδη από το Σεπτέμβριο από τις ΗΠΑ και την Ε.Ε. για μείωση των εκπομπών μεθανίου κατά 30% ως το 2030.
Σήμερα αυτή την πρόταση την στηρίζουν περισσότερο από 80 κράτη, κάτι που είναι σημαντικό γιατί το μεθάνιο έχει μικρή διάρκεια ζωής στην ατμόσφαιρα αλλά είναι πολύ πιο ισχυρό από το διοξείδιο του άνθρακα. Μέχρι το 2040 οι εκπομπές μεθανίου έχουν μεγάλη επίπτωση για το κλίμα. Επίσης αναγκαστικά για να μπορεί μια χώρα να πετύχει το στόχο πρέπει να προχωρήσει σε παρεμβάσεις σε πολλά πεδία, τις εξορύξεις αερίου, την αγροτική παραγωγή και φυσικά με τα απόβλητα, τις χωματερές. Να σημειωθεί ότι η Ελλάδα στηρίζει τις δύο αυτές προτάσεις. Θετικό είναι τέλος ότι η Κίνα κατέθεσε πλέον επίσημα την εθνικά καθορισμένη συνεισφορά, χωρίς να την αυξάνει, ως το 2060 κλιματική ουδετερότητα και σταθεροποίηση εκπομπών ως το 2030. Ο στόχος είναι για το διοξείδιο του άνθρακα.
Είναι ένα θετικό βήμα που μπορεί να πάει παραπέρα. Στην ερώτηση αν η Κίνα στέκεται στο ύψος των περιστάσεων και αν αναλαμβάνει την ευθύνη που της αναλογεί, η απάντηση είναι πιο κοντά στο «ναι». Υπάρχουν μελέτες που δείχνουν ότι είναι σχετικά κοντά στο στόχο του 1.5 βαθμού –φυσικά δεν σημαίνει ότι πρέπει να είναι αυτός και να μην αλλάξει ποτέ- από την άλλη ο στόχος των ΗΠΑ και της Ε.Ε. δεν είναι αρκετά κοντά με τον 1.5 βαθμό. Σε τέτοιου είδους διαπραγματεύσεις διεθνείς που μπαίνει το θέμα της ιστορικής ευθύνης και της δικαιότητας προφανώς ο δυτικός κόσμος ευθύνεται πολύ περισσότερο για το πρόβλημα και αυτό μπαίνει πολύ ψηλά στις διαπραγματεύσεις.
Τέλος υπάρχουν κάποιες πρωτοβουλίες χρηματοδότησης. Έχουμε πολλούς χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς (Τράπεζες, αναπτυξιακούς οργανισμούς) που στηρίζουν την παραγωγή ορυκτών καυσίμων σε όλο τον κόσμο. Αυτό είναι ένα τεράστιο πρόβλημα. Έχουμε κάποια θετικά βήματα, όπως ότι η Κίνα που ανακοίνωσε ότι σταματά τη χρηματοδότηση έργων υδρογονάνθρακα εκτός Κίνας. Έχουμε κάποιους οργανισμούς, όπως η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, ή η Αγγλία που αποφάσισε να σταματήσει συνολικά ως χώρα τη χρηματοδότηση έργων ορυκτών καυσίμων αλλά έχουμε άλλους οργανισμούς που δεν έχουν σταματήσει οριστικά τη χρηματοδότηση τους. Σε αυτό τον τομέα χρειάζεται να δούμε πιο τολμηρά μέτρα ουσίας και όχι εξαγγελίες.
Πως κρίνετε τη στάση της χώρας μας;
Η Ελλάδα, ως χώρα θα πρέπει να κάνει πολύ περισσότερα. Υπάρχει μια παρεκλυστική πολιτική στην πρόταση για τη Ναυτιλία που υπήρχε ήδη διατυπωμένη από το 2015 από τον κ. Τσίπρα καθώς και από τον σημερινό πρωθυπουργό. Επιπλέον το θέμα που μπορεί να αποδειχθεί στο μέλλον προβληματικό είναι το θέμα των διασυνδέσεων με την Αίγυπτο καθώς αυτό θα μας φέρνει ρεύμα. Ο πρωθυπουργός μίλησε για πράσινο υδρογόνο αλλά σε παλαιότερες τοποθετήσεις έχουμε ακούσει και για μπλε υδρογόνο, όπου εκεί κάνουμε μια τρύπα στο νερό. Τέλος, κομβικό είναι το θέμα των εξορύξεων υδρογονανθράκων καθω΄ς ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας και η Διακυβερνητική Επιτροπή για την αλλαγή του Κλίματος των Ηνωμένων Εθνών λένε ότι δεν μπορείς να παράγεις καινούργια κοιτάσματα πετρελαίου, αερίου και άνθρακα να μην είμαστε στο στόχο του 1.5 βαθμού. Είναι τελείως ασύμβατο και δεν είναι αναγκαίο γιατί υπάρχουν επιλογές για να κινηθείς διαφορετικά, κάτι που περιμέναμε να το ακούσουμε από τον πρωθυπουργό.
Ειδικά για την ενεργειακή κρίση εφόσον τέλος μίλησε για υπεράκτια αιολικά και για την ανάπτυξη των ΑΠΕ θα περιμέναμε να ακούσουμε και κάτι για την εξοικονόμηση. Είναι ακριβώς αυτή η πολιτική που θα μας θωρακίσει από τις μελλοντικές ενεργειακές κρίσεις αν υπάρξουν. Εμείς θα βλέπαμε τουλάχιστον 1 εκ. ριζικές ενεργειακές αναβαθμίσεις ως το 2030 για να έχουμε πραγματικά κλιματικό όφελος και ένα τεράστιο οικονομικό και κοινωνικό όφελος. Το μήνυμα πρέπει να είναι ότι η δράση για το κλίμα είναι καλή για την κοινωνία. Αυτό θα έπρεπε να είναι η κορωνίδα της πολιτικής και δεν το ακούσαμε. Η ενεργειακή κρίση που ζούμε είναι μια ευκαιρία να δούμε τα πράγματα διαφορετικά.
Κωστής Γριμάνης, υπεύθυνος για θέματα κλιματικής δικαιοσύνης στο ελληνικό γραφείο της Greenpeace:
Χρειάζονται πιο φιλόδοξοι στόχοι και να ανανεωθούν οι προηγούμενοι
Ποια είναι τα θετικά βήματα που έγιναν στην Σύνοδο Κορυφής για το κλίμα;
Αν τηρηθούν οι δεσμεύσεις είμαστε σε ένα μονοπάτι διατήρησης της μέσης πλανητικής θερμοκρασίας στους 2 βαθμούς γιατί η Συμφωνία του Παρισιού έχει θέσει ως στόχο τον 1.5 βαθμό. Ως εκ τούτου αυτό δεν είναι κάτι για το οποίο μπορούμε να πανηγυρίζουμε. Έχουν γίνει κάποιες δεσμεύσεις στις μειώσεις εκπομπών μεθανίου στο 30% στην οποία συμμετέχουν πάνω από 100 χώρες όμως δεν συμμετέχουν σε αυτό Ρωσία, Κίνα ή Ινδία. Επίσης οι τρεις θεματικές που προβληματίζουν είναι οι προθεσμίες που πρέπει να τεθούν όπως καθορίζονται τα εθνικά σχέδια δράσης για το κλίμα. Υπάρχει μια διαπραγμάτευση δηλαδή για το αν αυτά τα σχέδια θα πρέπει να είναι σε 5ετή ή 10ετή βάση. Κάποιες ιδιαίτερα ρυπογόνες χώρες θέλουν να καταθέτουν τα σχέδια αυτά σε 10ετή βάση (π.χ. Ρωσία, Σαουδική Αραβία, ενώ η Ε.Ε. σε 5ετή βάση) για να μην περιορίζουν τις εκπομπές τους, αντίστοιχα κάποιες χώρες που είναι από τις πλέον βαλλόμενες και έχουν συνταχθεί σε ένα ενιαίο φόρουμ ζητάνε από τις μεγάλες χώρες τα σχέδια αυτά να κατατίθενται κάθε ένα χρόνο.
Αντίστοιχα το δεύτερο μεγάλο πρόβλημα είναι το κομμάτι της διαφάνειας, δηλαδή πως μπορείς να ευθυγραμμίσεις τις προθεσμίες από τα κράτη μέλη της Συμφωνίας του Παρισιού για να συγκρίνεις αν έχει σημειωθεί πρόοδος. Χώρες που έχουν πιο φιλόδοξους κλιματικούς στόχους διαπραγματεύονται αυστηρότερους κανόνες σε σχέση με τη μείωση εκπομπών ενώ χώρες οι οποίες είναι πιο χαλαρές, έχουν μεγαλύτερες εκπομπές και δυσκολότερους στόχους, προφανώς διαπραγματεύονται μεγαλύτερη χαλαρότητα. Ένα τρίτο ζήτημα πολύ σημαντικό είναι οι λεγόμενες αγορές άνθρακα, δηλαδή να μπορούν οι χώρες να καλύπτουν κλιματικούς στόχους μέσω της αγοράς δικαιωμάτων αντιστάθμισης άνθρακα σε ένα παγκόσμιο σύστημα. Αυτό σημαίνει ότι μια χώρα θα μπορούσε να πληρώνει για μειώσεις εκπομπών σε μια άλλη χώρα η οποία έχει χαμηλότερες εκπομπές ή τρέχοντας ένα έργο πιο πράσινο και να υπολογίζει αυτές τις μειώσεις στους δικούς της κλιματικούς στόχους.
Θεωρητικά αυτό θα μπορούσε να δώσει κίνητρα για πράσινες επενδύσεις, από την άλλη όμως πρόκειται για μία μεγάλη παγίδα γιατί επιτρέπεται στις χώρες αυτές να εξαπατούν το σύστημα, όπως για παράδειγμα χώρες όπως η Βραζιλία και η Κίνα που έχουν απούλητα δικαιώματα εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα από την προηγούμενη αποτυχημένη αγορά στο πλαίσιο του Πρωτοκόλλου του Κιότο και θέλουν να έχουν τη δυνατότητα να τα πουλήσουν σε μια παγκόσμια αγορά όταν οι ίδιες έχουν πάρα πολύ υψηλές εκπομπές χωρίς να θέτουν στόχους. Επίσης υπάρχει ο κίνδυνος της διπλής καταμέτρησης. Εμείς αυτό που λέμε ως Greenpeace είναι ότι πρόκειται για εξαπάτηση και απομακρύνει τις χώρες από συγκεκριμένες δεσμεύσεις. Πρέπει να μπουν και φιλόδοξοι στόχοι και να ανανεωθούν οι προηγούμενοι.
Οι στόχοι ανταποκρίνονται στην κρισιμότητα του προβλήματος; Τι περαιτέρω πρέπει να γίνει;
Ένα σοβαρό ζήτημα είναι με ποιον τρόπο μπορούμε να εξαλείψουμε αυτές τις «τρικλοποδιές» ή τη μεθόδευση της εξαπάτησης ώστε οι εξαγγελίες των χωρών για μειώσεις των εκπομπών να ανταποκρίνονται σε πραγματικά έργα.
Ειδικότερα, για τη δέσμευση μείωσης εκπομπών του μεθανίου στο 30% ως το 2030 πρέπει να σημειωθεί ότι στις δεσμεύσεις αυτές δεν συμπεριλαμβάνονται η βιομηχανία κρέατος και η εκτροφή ζώων που είναι υπεύθυνες για μεγάλη παραγωγή μεθανίου στον πλανήτη.
Τέλος θα έπρεπε οι χώρες να δεσμευθούν ότι ως το 2030 η μείωση των εκπομπών θα είναι στο μισό. Κάτι τέτοιο δεν διαφαίνεται. Όταν έχεις χώρες όπως η Ινδία που θέλει να πάει σε μια μακροπρόθεσμη στρατηγική μείωσης των εκπομπών της μέχρι το 2070 άρα η μακροπρόθεσμη στρατηγική μείωσης των χωρών για αυτό που έχουν υπογράψει ήδη στη Συμφωνία του Παρισιού δεν ισχύει. Κάτι αντίστοιχο ισχύει και για την Κίνα.
Τέλος, πρέπει να ανακοινωθεί ότι πρέπει να προχωρήσουμε σε άμεσο τερματισμό οποιουδήποτε έργου ορυκτών καυσίμων ώστε να είναι εφικτός ο στόχος του 1.5 βαθμού.
Εμείς ως Greenpeace λέμε 4 βασικά στοιχεία: α) ότι πρέπει να προχωρήσουμε σε άμεσο τερματισμό νέων έργων ορυκτών καυσίμων. β) θέσπιση φιλόδοξων σχεδίων ώστε να μπορούν να επιτευχθούν οι στόχοι ως το 2030 γ) εναντιωνόμαστε στο άνοιγμα σε ένα παγκόσμιο σύστημα αγοράς διοξειδίου του άνθρακα γιατί πολύ εύκολα μπορείς να εξαπατήσεις σε σχέση με τις αρχικές σου δεσμεύσεις και δ) να δεσμευτούν τα πλουσιότερα κράτη να παράσχουν βοήθεια 100 δις ευρώ ανά έτος σε εκείνα τα κράτη που πρέπει να θωρακιστούν περισσότερο από τις συνέπειες της κλιματικής κρίσης με δεδομένο ότι τα μεγάλα κράτη ρυπαντές ρυπαίνουν περισσότερο. Καμία τέτοια δέσμευση δεν υπάρχει από τα αναπτυγμένα κράτη, τις πιο μεγάλες δηλαδή οικονομίες να αναλάβουν τις ευθύνες τους και να δώσουν την απαραίτητη βοήθεια όχι μόνο για τη θωράκιση αλλά να μπορέσουν τα πιο φτωχά κράτη να αυξήσουν την κλιματική τους φιλοδοξία.
Πως κρίνετε τη στάση της Ελλάδας στην COP26 αλλά και γενικότερα απέναντι στην κλιματική κρίση;
Ο κ. Πρωθυπουργός και η κυβέρνησή του έχουν μια optimal επικοινωνιακή τακτική που εντυπωσιάζει αλλά αν δει κανείς πίσω από τις δηλώσεις του πρωθυπουργού που έγιναν στο COP26 θα συμπεράνει ότι βασικές επιδιώξεις που θα έπρεπε να έχει η κυβέρνηση δεν αποτυπώνονται στις δηλώσεις του. Πρώτον, Ο ελληνικός εμπορικός στόλος που αποτελεί το 20% του παγκόσμιου στόλου ότι έχει πάρει η κυβέρνηση πρωτοβουλίες για την απανθρακοποίηση ωστόσο δεν έχουμε δει πως θα γίνει αυτό όταν η κυβέρνηση δεν έχει στηρίξει την ενσωμάτωση της Ναυτιλίας στο ευρωπαϊκό σύστημα δικαιωμάτων εκπομπών. Δεύτερον, ο πρωθυπουργός ανακοίνωσε μία πρωτοπόρα γεωοικοστρατηγική για τη μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα περισσότερο από 10 εκ. τόνους μετατρέποντας τα νησιά σε 100% πρασινους και αειφόρους προορισμούς, που όταν το ακούει κάποιος μπορεί να πει ότι έχει θετικό αποτύπωμα, ωστόσο και εδώ ποιο είναι το περιεχόμενο μιας τέτοιας στρατηγικής, με ποιους τρόπους θα γίνει δεν είναι γνωστό. Μας παραπέμπει για παράδειγμα σε συμβάσεις, όπως η συνεργασία της κυβέρνησης με την φοξβάγκεν στην Αστυπάλαια για τον εξηλεκτρισμό της μετακίνησης, όταν τέτοιες εταιρείες δεν έχουν ειλικρινείς δεσμεύσεις για το πως θα πάνε σε μηδενικό ανθρακικό αποτύπωμα ως το 2050.
Είναι σα να αποπροσανατολίζεις την κοινή γνώμη από τις βασικές επιδιώξεις που θα έπρεπε να έχεις, όπως να σταματήσεις τις εξορύξεις, να απεξερταθείς από το ορυκτό αέριο ενώ δεν ακούσαμε τίποτα -παρά τις αυξήσεις στις τιμές στην ηλεκτρική ενέργεια και του φυσικού αερίου- για συστήματα αποθήκευσης ΑΠΕ ή όταν δεν έχεις παράλληλα μια ολοκληρωμένη πολιτική για την ενεργειακή αναβάθμιση των κτιρίων ώστε να μειώσεις την κατανάλωση και φυσικά δεν ακούσαμε τίποτα για τη συμμετοχική ανάπτυξη των ΑΠΕ. Ο κ. Πρωθυπουργός ανακοίνωσε ότι θα υπάρξει μια πρωτοβουλία για τα απάτητα βουνά -για να καμφθούν οι αντιδράσεις για τα μεγάλα αιολικά σε βουνοκορφές- αλλά δεν υπάρχει κανένα σχέδιο για το πως ο κόσμος θα συμμετάσχει σε αυτή την ενεργειακή μετάβαση, πως δηλαδή θα κάνεις τους κατοίκους των περιοχών συμμέτοχους και παραγωγούς της δικής τους ενέργειας, δεν υπάρχει κανένα σχέδιο.
Επίσης σε σχέση με τα θαλάσσια αιολικά πάρκα είδαμε ότι θα επισπευθεί η διαδικασία των ΑΠΕ όμως θα πρέπει να δούμε και πόσο αυτά συνάδουν με το στόχο που όφειλε να έχει η Ελλάδα πέρα από την Ε.Ε. Δηλαδή ο ευρωπαϊκός στόχος μείωσης των εκπομπών ως το 2030 είναι στο 55%, τη στιγμή που θα έπρεπε να είναι στο 65% για να μηδενίσεις τις εκπομπές και να μπορέσεις να στηρίξεις την ηλεκτροπαραγωγική ενέργεια εξ ολοκλήρου από ΑΠΕ μέχρι το 2040.
Από την άλλη η δήλωση του κ. Μητσοτάκη για τη σταδιακή απεξέρταση από τον άνθρακα κρύβει μέσα πάρα πολύ ορυκτό αέριο, ενώ επιβεβαιώνει μια αρχική πρόθεση να σταματήσει τις λιγνιτικές μονάδες το 2028 αντί για το 2025 που είχε πει στη Ν. Υόρκη βλέπουμε ότι η πρόθεση της κυβέρνησης είναι μεγάλης κλίμακας επενδύσεις σε ορυκτό αέριο, γιατί έχει βαπτιστεί ότι έχει τις μισές εκπομπές από το λιγνίτη, το οποίο όμως δεν ευσταθεί γιατί είναι πιο ακριβό και δεν λαμβάνονται υπόψη όλες οι εκπομπές κατά την διάρκεια της μεταφοράς και της αποθήκευσής του που έχει παράγωγα πολύ ρυπογόνα όπως το μεθάνιο.
Ακούμε για ρυθμιστικά μέτρα για την προστασία της βιοποικιλότητας, τα απάτητα βουνά, την απαγόρευση της αλιείας στο 10% των θαλασσών, όλα καλά φαίνονται αυτά, μαγικά και πράσινα, αλλά αναρωτιόμαστε,αν μιλάμε για την προστασία της θαλάσσιας βιοποικιλότητας με στόχο να καμφθεί και η κλιματική κρίση, δεν θα έπρεπε ο πρωθυπουργός να ανακοινώσει άμεσα τον τερματισμό των εξορύξεων υδρογονανθράκων ειδικά σε οικοσυστήματα όπως η ελληνική τάφρος στις θαλάσσεις περιοχής Δυτικής και Νότιας Κρήτης που προστατεύονται με διεθνείς συμβάσεις προστασίας;
Ένα τελευταίο ακούσαμε για τις ηλεκτρικές διασυνδέσεις και τη μεταμόρφωση της Ελλάδας σε ενεργειακό πράσινο κόμβο. Προφανώς οι διασυνδέσεις είναι ένα θετικό βήμα. Αρχίζουμε και μιλάμε για τη διασύνδεση με στόχο το πράσινο υδρογόνο ωστόσο και η πετρελαϊκή βιομηχανία χρησιμοποιεί το υδρογόνο προκειμένου να μπορέσει να δικαιολογήσει τις μεγάλες επενδύσεις σε ορυκτό αέριο που θα χρησιμοποιηθούν αργότερα για τη μεταφορά του υδρογόνου. Αυτό όμως δεν είναι τόσο απλό. Θέλει μεγάλο, βαρύ και κοστοβόρο μετασχηματισμό των εγκαταστάσεων εκτός ότι κάποιες από τις επενδύσεις αυτές θα καταστούν άχρηστες δηλαδή δεν θα κάνουν για το πράσινο υδρογόνο που ανέφερε ο κ. Μητσοτάκης. Επίσης δεν έχουμε καταλάβει σε όλο ατό το σχέδιο, πως αυτές οι επενδύσεις συνάδουν με το πραγματικό σχέδιο μείωσης των εκπομπών και ποιες είναι οι εγγυήσεις ότι αυτές οι μονάδες συνδέονται με πιο φιλόδοξους στόχους στη μείωση των εκπομπών. Αυτό δεν το βλέπουμε κρίνοντας και από τα έργα που προωθούνται και σε ευρωπαϊκό επίπεδο, με τη βούλα της κυβέρνησης.
Τέλος αναφορικά με τον κλιματικό νόμο που θα εγκριθεί στο υπουργικό συμβούλιο και καλωσορίζουμε. Επειδή όμως ο κλιματικός νόμος αφορά όλους θα πρέπει να υπάρξει ουσιαστική διαβούλευση, κάτι τέτοιο όμως δεν το έχουμε δει και επιφυλασσόμαστε για το περιεχόμενο του νόμου επειδή έχουμε δει πολλές νομοθεσίες κατά τη διάρκεια της πανδημίας που έγιναν fast truck και προφανώς το περιεχόμενο ήταν αντίθετο από αυτό που θα θέλαμε. Για παράδειγμα,ο περιβαλλοντικός νόμος που πέρασε στη Βουλή, καλοκαίρι και επέτρεπε εξόρυξη υδρογονανθράκων μέσα σε προστατευόμενες περιοχές και παρέλειπτε τη γνώμη της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Ο κλιματικός νόμος θα πρέπει να συμπεριλαμβάνει την κοινωνία την ίδια.
Αν θέλει η κυβέρνηση να σκεφθει με αντισυμβατικό τρόπο, όπως διάβαζα στην ανακοίνωση, στην διαχείριση της κλιματικής κρίσης όπως λένε ας ανακοινώσει άμεσα τον τερματισμό των εξορύξεων, ας πει ότι δεν εγκρίνεται οποιαδήποτε νέα επένδυση σε παραγωγή, εξόρυξη και αποθήκευση ορυκτού αερίου, να ανακοινώσει ένα πολύ συγκεκριμένο σχέδιο για την ενεργειακή αναβάθμιση των κτιρίων. Με βάση το παρόν σχέδιο ο στόχος είναι πάρα πολύ μικρός, ενώ θα έπρεπε να αναβαθμίζονται τουλάχιστον 150.000 κτίρια, πραγματικής μηδενικής ενεργειακής κατάναλωσης. Για να πετύχουμε κάποιους στόχους θα πρέπει να έχουμε 1,5 εκ. κτίρια μηδενικής κατανάλωσης μέχρι το 2030. Καμία τέτοια αναφορά δεν έγινε.
Επιπλέον, ο κ. Μητσοτάκης υποστήριξε ότι στηρίζει την πυρηνική ενέργεια αλλά η Ελλάδα δεν θα φτιάξει ποτέ τα δικά της πυρηνικά. Αυτό είναι αντίθετο με τις ανακοινώσεις του πρωθυπουργού και στην COP26. Πολλοί λένε ότι πυρηνικά σημαίνει μηδενικές εκπομπές. Εμείς θεωρούμε ότι είναι ένα πάρα πολύ ακριβό εγχείρημα, με πάρα πολύ μεγάλο ρίσκο γιατί μιλάς για αποθήκευση πυρηνικών αποβλήτων, ενώ μια τέτοια επένδυση θα πάρει πάρα πολύ χρόνο κάτι που αντιτίθεται στη γρήγορη μετάβαση που θέλεις.
Ο κ. Πρωθυπουργός τέλος θα πρέπει να είναι σαφής συμμετέχοντας στις συζητήσεις την επόμενη εβδομάδα αν ο κατάλογος των έργων κοινού ενδιαφέροντος θα πρέπει να συμπεριλάβει έργα αερίου, ή όχι.
