Θα χρησιμοποιήσει ή όχι ο Τζο Μπάιντεν σήμερα τη λέξη “γενοκτονία” στην τελετή μνήμης για τους Αρμένιους που σφαγιάστηκαν από τους Νεότουρκους το 1915, με το πογκρόμ να ξεκινά στις 24 Απριλίου, όταν ο επικεφαλής της αστυνομίας της Κωνσταντινούπολης διέταξε τη σύλληψη της αρμενικής ελίτ της πόλης; Το “αγκέτ”, η πρώτη γενοκτονία του 20ού αιώνα, αναγνωρίζεται ως τέτοια από πολλές χώρες και από την αμερικανική Βουλή και Γερουσία που ενέκρινε το σχετικό ψήφισμα στα τέλη του 2019. Ωστόσο, ο Πρόεδρος Τραμπ δεν το υπέγραψε ποτέ για να μη χαλάσει την καρδιά του φίλου του Ερντογάν. Θα το ξεστομίσει σήμερα ο Πρόεδρος Μπάιντεν;
Η προοπτική αυτή δεν αρέσει καθόλου στη νυν τουρκική κυβέρνηση, όπως δεν άρεσε ούτε στις προηγούμενες, όταν πρώτη έσυρε τον χορό των ψηφισμάτων για τη γενοκτονία των Αρμενίων η Γαλλία. Μέχρι και μποϊκοτάζ εις βάρος των γαλλικών προϊόντων είχε κηρύξει το 2006 η Τουρκία, η οποία αρνείται κατηγορηματικά τη γενοκτονία. Ωστόσο, η ενδεχόμενη αναγνώριση από τον Μπάιντεν ενοχλεί πολύ περισσότερο, ενώ τα πράγματα το 2021 είναι πολύ πιο δύσκολα για τον Ερντογάν και τους εθνικιστές εταίρους του.
Βγήκε λοιπόν ο υπουργός Άμυνας Χουλουσί Ακάρ να τονίσει ότι η πολιτικοποίηση της Ιστορίας δεν βοηθάει και να θυμίσει ότι ο Ερντογάν είχε προτείνει από το 2005 στον Πρόεδρο της Αρμενίας να δημιουργηθεί μια κοινή επιτροπή ιστορικών, χωρίς ποτέ να πάρει απάντηση. Ο ίδιος ο Τούρκος Πρόεδρος δήλωσε προχθές πως “θα συνεχίσει να υπερασπίζεται την αλήθεια ενάντια στο ψέμα της λεγόμενης γενοκτονίας των Αρμενίων”.
Στοπ στα F-35
Να σημειωθεί ότι ο νέος Αμερικανός Πρόεδρος εμφανίζεται αποφασισμένος να στριμώξει τους συμμάχους Τούρκους, πρωτίστως επειδή έχουν υπερβολικά καλές σχέσεις με τους εχθρούς Ρώσους - κι έχουν αγοράσει και αντιαεροπορικούς πυραύλους S-400. Οπότε, για όσο διάστημα δεν βρίσκεται μια λύση ουσιαστικής αχρήστευσης αυτής της αγοράς, ο Μπάιντεν πιέζει.
Σύμφωνα με το τουρκικό πρακτορείο Anadolu, πριν από μερικές ημέρες το υπουργείο Άμυνας των ΗΠΑ κοινοποίησε επισήμως στην Άγκυρα ότι διακόπτει οριστικά τη συνεργασία τους στο πρόγραμμα παραγωγής των μαχητικών F-35. Να σημειωθεί ότι από τον Δεκέμβριο του 2019 η Ουάσιγκτον είχε παγώσει τη συμμετοχή της Άγκυρας στο πρόγραμμα για τα F-35 Lightning II με το επιχείρημα ότι οι S-400 που απέκτησε η Τουρκία θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν από τη Μόσχα για να αντληθούν πληροφορίες σε ό,τι αφορά τα F-35.
Στο ναδίρ
Αλλά και οι σχέσεις της Τουρκίας με την Ευρώπη δεν είναι οι καλύτερες, χωρίς βεβαίως να βρίσκονται στο ναδίρ, όπως υποστηρίζει η έκθεση που υιοθετήθηκε το βράδυ της Πέμπτης από την Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων της Ευρωβουλής. Οι συντάκτες της έκθεσης τονίζουν πως, αν και η Τουρκία είναι χώρα υποψήφια προς ένταξη, έχει απομακρυνθεί εσκεμμένα και αυξανόμενα από ευρωπαϊκές αξίες και πρότυπα. Ταυτόχρονα, η έντονη και ενίοτε προκλητική ρητορική της Άγκυρας απέναντι στην Ε.Ε. και τα κράτη - μέλη της και η “εχθρική εξωτερική πολιτική, ειδικά απέναντι στην Ελλάδα και την Κύπρο”, έχουν οδηγήσει τις σχέσεις Ε.Ε. - Τουρκίας σε “ιστορικά χαμηλό σημείο”. Η έκθεση εισηγείται να ανασταλούν οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις με την Άγκυρα εάν αυτή συνεχίσει τις παραβιάσεις θεμελιωδών δικαιωμάτων στο εσωτερικό της και την εχθρική εξωτερική της πολιτική.
