Σε ρόλο "εθνάρχη" που υπερασπίζεται το κύρος της Τουρκίας και τιμητή της ευρωπαϊκής δημοκρατικής κουλτούρας, ο Ταγίπ Ερντογάν απειλεί ότι θα επανεξετάσει μέρος της συμφωνίας Ε.Ε. - Τουρκίας για το προσφυγικό, η οποία συμπληρώνει έναν χρόνο ύπαρξης. Αλλά η ευρωπαϊκή αντίδραση παραμένει σπασμωδική, ενώ η Δεξιά υιοθετεί τη ρητορική και την ατζέντα της Ακροδεξιάς εν όψει των αυριανών βουλευτικών εκλογών στην Ολλανδία και των προεδρικών εκλογών που θα γίνουν στα τέλη του μήνα στη Γαλλία.
Τούρκοι υπουργοί διεμήνυσαν ότι είναι ζήτημα χρόνου τα αντίποινα σε βάρος της Ολλανδίας μετά τα επεισόδια στο Ρότερνταμ το σαββατοκύριακο και την απέλαση της υπουργού Οικογενειακών Υποθέσεων της Τουρκίας, που επέμεινε να επισκεφτεί την πόλη και να μιλήσει στην τουρκική κοινότητα εν όψει του συνταγματικού δημοψηφίσματος στη χώρα της. Παράλληλα, ο υπουργός Ομέρ Τσελίκ είπε ότι θα έπρεπε να επανεξεταστεί η πτυχή της συμφωνίας Ε.Ε. - Τουρκίας που αφορά τις χερσαίες διελεύσεις των προσφύγων και μεταναστών από τη χώρα του προς την Ευρώπη.
Από την πλευρά του, το ολλανδικό υπουργείο Εξωτερικών συνέστησε στους πολίτες να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί στα ταξίδια τους στην Τουρκία, σε μια κίνηση που ισοδυναμεί με ταξιδιωτική οδηγία και με ακόμα ένα πλήγμα στον χειμαζόμενο τουρισμό, δεδομένου ότι οι Ολλανδοί τουρίστες στην Τουρκία ξεπερνούν το ένα εκατομμύριο κάθε χρόνο. Σημαντική πτώση παρουσιάζουν ήδη οι κρατήσεις από Γερμανία και Αυστρία.
Ντιμπέιτ στην Ολλανδία με ακροδεξιά ατζέντα
Η κρίση στις σχέσεις με την Τουρκία έχει αναδειχθεί ως το υπ’ αριθμόν ένα θέμα των ολλανδικών εκλογών και η πολιτική πυγμής του πρωθυπουργού Ρούτε φαίνεται πως έχει αντιστρέψει το κλίμα εις βάρος του δεξιού κόμματός του. Ωστόσο, εν όψει και της χθεσινοβραδινής τηλεμαχίας, 6 στους 10 Ολλανδούς δήλωναν αναποφάσιστοι. Ο Μαρκ Ρούτε, υποψήφιος για τρίτη πρωθυπουργική θητεία, τόνισε ότι ο Ταγίπ Ερντογάν οφείλει να ζητήσει συγγνώμη γιατί αποκάλεσε την Ολλανδία ναζιστικό κατάλοιπο, ενώ κάλεσε τους συμπολίτες του να αποφασίσουν σε τι είδους χώρα θέλουν να ζουν. «Θέλω μια χώρα όπου θα ζούμε όλοι μαζί σε φυσιολογικές συνθήκες, μια χώρα που δείχνει στον κόσμο ότι δεν θα αφεθούμε να μας παρασύρει ο άσχημος λαϊκισμός» είπε ο Ρούτε, δηλώνοντας παράλληλα πρόθυμος για σταδιακή αποκλιμάκωση. Πριν από μερικές ημέρες, ο πρωθυπουργός είχε ζητήσει να φύγουν από την Ολλανδία όσοι δεν συμμερίζονται τις αξίες της.
Ο ακροδεξιός αντι-ισλαμιστής Γκέερτ Βίλντερς ισχυρίζεται πως δικαιώνεται από τις εξελίξεις και ανεβάζει περισσότερο τους τόνους, απαιτώντας την απέλαση όλων των Τούρκων διπλωματών, πέρα από το κλασικό σύνθημά του για κλείσιμο όλων των τζαμιών. Σύμφωνα με την τελευταία δημοσκόπηση, το Λαϊκό Φιλελεύθερο Δημοκρατικό Κόμμα (VVD) του Ρούτε είναι πρώτο με 16% και 23-27 έδρες (σε συνολο 150) έναντι 40 που είχε στην απερχόμενη Βουλή. Ακολουθεί το ακροδεξιό κόμμα του Βίλντερς με 13% και 19 έως 23 έδρες, ενω ανοδικά κινούνται τα ποσοστά των Χριστιανοδημοκρατών και των Πράσινων, σε αντίθεση με το Εργατικό Κόμμα του Γερούν Ντάισελμπλουμ, που φαίνεται πως θα είναι ο μεγάλος χαμένος των εκλογών.
Η Γερμανίδα καγκελάριος Άνγκελα Μέρκελ επανήλθε χθες αποδοκιμάζοντας τις συγκρίσεις με τους ναζί. "Ειδικά στην Ολλανδία, που βίωσε τόσο μεγάλο πόνο εξαιτίας του εθνικοσοσιαλισμού, είναι κατηγορηματικά απαράδεκτο. Για αυτόν ακριβώς τον λόγο η Ολλανδία μπορεί να βασίζεται στην πλήρη στήριξη και αλληλεγγύη μου σε αυτό το θέμα" είπε η καγκελάριος. Σημειώνεται ότι βουλευτές από το αδελφό κόμμα των Χριστιανοκοινωνιστών της Βαυαρίας ζήτησαν να αποσυρθούν οι Γερμανοί στρατιώτες και τα αεροσκάφη Τορνέιντο από τη νατοϊκή βάση του Ιντσιρλίκ, με το επιχείρημα ότι η Τουρκία δεν μπορεί να εγγυηθεί την ασφάλειά τους. Από την Αριστερά, η Σάρα Βάγκενκνεχτ ζήτησε να σταματήσουν άμεσα οι πωλήσεις γερμανικού οπλισμού στην Τουρκία, ενώ ο τουρκικής καταγωγής συμπρόεδρος των Πράσινων είπε ότι η απόσυρση των γερμανικών δυνάμεων από την Τουρκία θα αποτελούσε ένα ξεκάθαρο μήνυμα προς την Άγκυρα.
Στη Γαλλία, η ακροδεξιά Μαρίν Λεπέν αλλά και ο δεξιός προεδρικός υποψήφιος Φιγιόν καταδίκασαν την κυβέρνηση Ολάντ γιατί επέτρεψε την ομιλία του Τούρκου ΥΠΕΞ Τσαβούσοσλου σε συγκέντρωση χιλίων ατόμων στην πόλη Μετς, ενώ η κυβέρνηση της Δανίας συνέστησε στον πρωθυπουργό της Τουρκίας Γιλντιρίμ να αναβάλει προγραμματισμένη επίσκεψή του.
Στο πλευρό του Ερντογάν για την "εθνική υπόθεση" τάχθηκε η αξιωματική αντιπολίτευση της Τουρκίας. Ο αρχηγός του Ρεπουμπλικανικού Λαϊκού Κόμματος Κεμάλ Κιλιντζντάρογλου δήλωσε ότι θα στηρίξει μια απόφαση για διακοπή όλων των σχέσεων με την Ολλανδία και ότι ακυρώνει όλες τις προεκλογικές συγκεντρώσεις στο εξωτερικό. Το Κίνημα Εθνικιστικής Δράσης του Ντεβλέτ Μπαχτσελί κάλεσε τους Τούρκους του εξωτερικού να αντιδράσουν στις προσβολές προς το τουρκικό κράτος, χωρίς όμως να προσδιορίσει τα επόμενα βήματα των Γκρίζων Λύκων.
