Η Πορτογαλία, η κυβέρνησή της και η «Αριστερά» αποτελούν τους «αφανείς» ήρωες μιας τεράστιας προσπάθειας για τη στήριξη των ανθρώπων που πλήττονται από την κρίση και για τους οποίους αδιαφορούν επιδεικτικά οι... πάντες, με εξαίρεση τους κομισάριους της Κομισιόν, που περιοδικά κουνούν το δάχτυλό τους για τον σεβασμό του δημοσιονομικού συμφώνου.
Οι αυξήσεις σε μισθούς και συντάξεις, μικρές αλλά ενδεικτικές, ο στόχος της καταπολέμησης του πρεκαριάτου και κυρίως στον δημόσιο τομέα, με την επιστροφή όσων η κυβέρνηση Κοέλιο τους είχε κλείσει την πόρτα, η μεταρρύθμιση των εργασιακών σχέσεων με τον σεβασμό των δικαιωμάτων των εργαζομένων, και οι δημόσιες επενδύσεις αποτελούν τις προκλήσεις της κυβέρνησης του σοσιαλιστή Κόστα και των δύο δυναμικών κομμάτων της Αριστεράς, του Μπλόκου και του Πορτογαλικού ΚΚ, που τη στηρίζουν στη Βουλή. Προκλήσεις που οδηγούν σε νέες μάχες εναντίον της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, που προσπαθεί να μποϊκοτάρει με κάθε τρόπο το εγχείρημα. Εάν μάλιστα προσθέσουμε τις φιλοδοξίες της Αριστεράς για ουσιαστικές και πραγματικές αυξήσεις στον δημόσιο τομέα και την ανανέωση της επετηρίδας στο Δημόσιο το μείγμα γίνεται εκρηκτικό.
Η συμβίωση ανάμεσα στους σοσιαλιστές και τα δύο αριστερά κόμματα και τους πράσινους, όπως είναι λογικό για κάθε σχήμα συνεργασιών με κυβερνητικό φόντο, δεν είναι εύκολη, γιατί ορισμένες φορές οι αντικρουόμενοι πρωταγωνισμοί και οι διαφοροποιήσεις κρύβουν αρκετούς κινδύνους. Αριστερά και σοσιαλιστές ξέρουν όμως ότι η κοινή τους μάχη για να σωθεί η χώρα αποτελεί μονόδρομο, παρά τις δυσκολίες, τις διαφορετικές ιδεολογικές και πολιτικές προσεγγίσεις και τις αντιλήψεις του καθενός για την κοινωνία και τους ανθρώπους της.
Η αρχική απόρριψη της πρότασης της κυβέρνησης για μείωση των εργοδοτικών συνεισφορών για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις αποτελεί παράδειγμα προς αποφυγή τόσο για την κυβέρνηση όσο και για τα τέσσερα κόμματα που στη στηρίζουν, συμπεριλαμβανομένων και των σοσιαλιστών. Τελικά βρέθηκε η χρυσή τομή με την κατάργηση από το 2019 ορισμένων εισφορών που καταβάλλουν οι επιχειρήσεις και κυρίως οι μικρομεσαίες, που ενδιαφέρουν περισσότερο την Αριστερά.
Η κυβέρνηση, αφού αύξησε τον κατώτερο μισθό από τα 530 στα 557 ευρώ μεικτά ή στα 490 καθαρά, αποφάσισε να μειώσει τις εργοδοτικές συνεισφορές των επιχειρήσεων κατά 1,25% (από το 23,75% στο 22,5%), εκτιμώντας ότι θα προσέφερε ένα αντιστάθμισμα στις αντιδράσεις του επιχειρηματικού κόσμου. Τα δύο κόμματα της Αριστεράς, το Μπλόκο και το Πορτογαλικό ΚΚ, και οι Πράσινοι θεώρησαν ότι το μέτρο αυτό μειώνει κατά 40 εκατ. τα έσοδα των ασφαλιστικών ταμείων, με αποτέλεσμα οι 19 βουλευτές του Μπλόκου και οι 17 του συνασπισμού του Πορτογαλικού ΚΚ και των Πράσινων να ψηφίσουν κατά και να μην περάσει το μέτρο, γιατί τα δύο δεξιά κόμματα, PSD και CDS, προκειμένου να τροφοδοτήσουν κλίμα αστάθειας, δεν ψήφισαν το μέτρο εισπράττοντας τις καταγγελίες στελεχών της Αριστεράς για «ασυνέπεια» και κυρίως αυτές του επιχειρηματικού κόσμου, που είδε τη Δεξιά να στρέφεται κατά των συμφερόντων τους.Το κόμμα του πρώην πρωθυπουργού Κοέλιο, το PSD, έφθασε μάλιστα να ψηφίσει κατά, ενώ το CDS απλώς απείχε.
Για την κυβέρνηση Κόστα αποτέλεσε τη μεγαλύτερη ήττα στη 15μηνη μέχρι στιγμής θητεία της, ενώ φαίνεται να έπληξε και συνολικότερα την αξιοπιστία των πολιτικών κομμάτων και κυρίως αυτών που στηρίζουν την πρωτοφανή για τα δεδομένα κυβέρνηση της χώρας. Οι σοσιαλιστές θα έπρεπε να είχαν υπολογίσει την άρνηση των κομμάτων που τους στηρίζουν και τόσο οι ίδιοι όσο και η Αριστερά θα έπρεπε να είχαν αποφύγει να προσφέρουν στη Δεξιά την ευκαιρία να εκμεταλλευτεί τις διαφορές τους για να πλήξει το εγχείρημα, που κάποιοι άλλοι το θεωρούν... παρένθεση.
Η συντονίστρια του Μπλόκου της Αριστεράς Καταρίνα Μαρτίνς έσπευσε αμέσως να καθησυχάσει τον προοδευτικό και δημοκρατικό κόσμο της χώρας και τα άτομα που πλήττονται από την κρίση και φοβούνται την επιστροφή της νεοφιλελεύθερης και καταστροφικής Δεξιάς. «Η συμφωνία μας είναι τετραετούς διάρκειας. Οι πρόωρες εκλογές θα αποτελούσαν ένα τεράστιο λάθος. Το Μπλόκο δεν θα δημιουργούσε ποτέ προφάσεις για κάτι τέτοιο. Η κοινοβουλευτική πλειοψηφία δεν έχει παραλύσει» τόνισε η Μαρτίνς, στο ίδιο μήκος κύματος με τον σοσιαλιστή ευρωβουλευτή Ασίς.
Οι δημοσκοπήσεις που έχουν δημοσιευθεί το τελευταίο διάστημα «φωτογραφίζουν» νέα νίκη των σοσιαλιστών, που θα πρέπει να επαναπροτείνουν το σημερινό σχήμα, γιατί δεν θα έχουν την αυτοδυναμία. Οι τριβές πάντως στον κυβερνητικό συνασπισμό θα συνεχιστούν και σε άλλα θέματα με άξονα την αύξηση των αργιών από 22 σε 25 και μάλιστα σε ένα έτος που θα στηθούν οι κάλπες των δημοτικών εκλογών. Το Πορτογαλικό ΚΚ ανακοίνωσε μάλιστα την υποψηφιότητα του ευρωβουλευτή Ζοάο Φερέιρα ως επικεφαλής του ψηφοδελτίου του για τον Δήμο της Λισσαβώνας. Ο Φερέιρα ήταν υποψήφιος δήμαρχος του συνασπισμού CDU και στις δημοτικές του 2013 και είχε πάρει 9,85%, με αποτέλεσμα να εκλεγούν δύο δημοτικοί σύμβουλοι και ο ίδιος να έχει δύο αιρετά αξιώματα, αφού ήταν ήδη ευρωβουλευτής από το 2009.
Ο τραπεζικός τομέας φαίνεται να αποτελεί επίσης μείζον πρόβλημα για το Σοσιαλιστικό Κόμμα, ενώ το Μπλόκο και το ΚΚ έχουν περισσότερο ξεκάθαρες αντιλήψεις υποστηρίζοντας την κρατικοποίηση της Novo Banco (ΝΒ), που διαδέχθηκε την υπό κατάρρευση Banco Espiritu Santo (BES). Η Κεντρική Τράπεζα της χώρας πρότεινε την πώλησή του για μόλις 750 εκατ. ευρώ, ενώ η Αριστερά υποστηρίζει την εθνικοποίηση της τράπεζας, που εάν ολοκληρωθεί θα εκτινάξει τον δημόσιο τραπεζικό τομέα στο 40%, αφού το Δημόσιο ελέγχει επίσης τον τραπεζικό κολοσσό της Caixa Geral de Depositos (CGD), που θα χρειαστεί φέτος ανακεφαλαιοποίηση τουλάχιστον 5 δισ., ενώ αναζητείται εναλλακτικό σχέδιο στο κλείσιμο δεκάδων υποκαταστημάτων και στην απόλυση χιλιάδων υπαλλήλων.
Η διοίκηση της τράπεζας παραιτήθηκε τον Νοέμβριο, τρεις μήνες μετά την ανάληψη των καθηκόντων της, εξαιτίας σκανδάλου του επικεφαλής της, που προηγούμενα ήταν επικεφαλής της ιδιωτικής τράπεζας ΒΡΙ. Το Μπλόκο και το ΚΚ ήταν εναντίον της επιλογής του συγκεκριμένου μάνατζερ και του υπερδιπλασιασμού των αποδοχών του. H προσφορά της επενδυτικής Lone Star για την ΝΒ φθάνει μόλις τα 750 εκατ., αλλά ζητάει και κρατικές εγγυήσεις 2,5 δισ. ή με πιο απλά λόγια η ιδιωτικοποίηση της τράπεζας θα κοστίσει στο κράτος άλλα 1,75 δισ. Η Κ. Μαρτίνς δήλωσε την ικανοποίησή της στην προοπτική εθνικοποίησης της ΝΒ, παρόλο που «ξέρω ότι αυτό θα γίνει μια ένα σύντομο διάστημα», γιατί όπως αναγνώρισε και η ίδια η τράπεζα σε δεύτερη φάση θα πρέπει να περάσει στα χέρια ιδιωτών.
Η πρώην BES αποτελούσε τη μεγαλύτερη τράπεζα της χώρας και τον Αύγουστο του 2014 η δεξιά κυβέρνηση του Κοέλιο τής προσέφερε χωρίς αποτέλεσμα ένεση ρευστότητας 4,9 δισ., ενώ σήμερα η «καλύτερη» προσφορά για το θετικό ενεργητικό της έφθασε μόλις στα 750 εκατ. Το ΚΚ και ο ίδιος ο Κόστα είναι υπέρ της εθνικοποίησης της τράπεζας, ενώ υψηλόβαθμα στελέχη του Σοσιαλιστικού Κόμματος υποστηρίζουν την ιδιωτικοποίησή της. Υπέρ της εθνικοποίησης των προβληματικών τραπεζών έχει ταχθεί και ο οικονομολόγος, σύμβουλος του κράτους και ιδρυτής του Μπλόκου Λούσα, ο οποίος προειδοποίησε ότι από τη στιγμή που δεν υπάρχουν πορτογαλικά ιδιωτικά κεφάλαια η μόνη λύση για να αποφευχθεί ο έλεγχος των τραπεζών από ξένους ομίλους, κυρίως ισπανικούς, κινέζικους ή της Αγκόλα, είναι η εθνικοποίησή τους.
