Από το βιοτικό επίπεδο ώς τις θρησκευτικές πεποιθήσεις κι απ' τα αυτοκίνητα που οδηγούν ώς τις αντιλήψεις και τον τρόπο ζωής τους, ένα νοητό "τείχος" συνεχίζει να χωρίζει τους Γερμανούς σε "Ανατολικούς" και "Δυτικούς", ακόμα και σήμερα, ύστερα από σχεδόν 25 χρόνια επανένωσης. Αμοιβαία δυσπιστία και στερεότυπες αντιλήψεις λειτουργούν σαν διαχωριστική γραμμή ταξικής και πολιτισμικής διαίρεσης που διαχέεται στην επικράτεια της χώρας, όχι μόνον δεξιά κι αριστερά του τσιμεντένιου τείχους που χώριζε κάποτε το Βερολίνο. Πολλοί μάλιστα είναι εκείνοι που δεν συμπαθούν τους "άλλους", της άλλης πλευράς, με το ένα τρίτο των Ανατολικογερμανών να θεωρεί τους "Δυτικούς" αλαζόνες και υπερόπτες.
Στα συμπεράσματα αυτά, που εξέπληξαν ακόμα και τους ειδικούς, κατέληξαν οι ερευνητές του Ινστιτούτου του Βερολίνου για τον Πληθυσμό και την Ανάπτυξη σε πρόσφατη μελέτη τους για την "ποιοτική" πορεία της επανένωσης. Οι συντάκτες της μελέτης δήλωσαν χαρακτηριστικά πως θα χρειαστεί άλλη μια γενιά ώστε να μπορέσει η Γερμανία να αναπτυχθεί ως ενιαία χώρα.
"Τα αποτελέσματα της μελέτης μάς εξέπληξαν", παραδέχθηκε ο Ράινερ Κλίνγκχολτς, διευθυντής του Ινστιτούτου, σημειώνοντας πως "τώρα, όπως και τότε (το 1990), τα δύο τμήματα της Γερμανίας είναι εντυπωσιακά διαφορετικά".
Ο Χέλμουτ Κολ, ο οποίος ήταν καγκελάριος την εποχή της επανένωσης, πραγμάτωσε υπό την ανοχή των δυτικών συμμάχων της Δ. Γερμανίας το όραμά του για την πολιτική ένωση των δύο γερμανικών κρατών, αντάλλαξε τα ανατολικογερμανικά μάρκα με δυτικογερμανικά και υποσχέθηκε ελευθερία και ευημερία στα κρατίδια της Γερμανικής Λαοκρατικής Δημοκρατίας. Ωστόσο, όλα αυτά δεν έμειναν παρά υποσχέσεις και ανεκπλήρωτοι στόχοι, καθώς διαφορετική οικονομική οργάνωση και ιδιοσυγκρασία εμπόδισαν την πραγματική ολοκλήρωση. "Η ενότητα δεν είναι πολιτική πράξη βούλησης, αλλά μακρά διαδικασία", υπενθύμισε ο Κλίνγκχολτς.
Μολονότι οι οικονομικές διαφορές μικραίνουν και η ροή των ανθρώπων προς τη Δύση έχει σε μεγάλο βαθμό σταματήσει, η μελέτη έδειξε πως οι Ανατολικογερμανοί εργάτες κερδίζουν κατά μέσο όρο 25% λιγότερα από τους Δυτικούς συναδέλφους τους, εργάζονται περισσότερες ώρες και έχουν χαμηλότερη παραγωγικότητα.
BMW vs Skoda...
Ενώ λίγες πόλεις στην ανατολική Γερμανία, όπως η Δρέσδη και η Λειψία, σημειώνουν μεγάλη οικονομική ανάπτυξη, οι τιμές των ακινήτων σ' αυτά τα δύο ιστορικά αστικά κέντρα παραμένουν κατά μέσο όρο στο μισό εκείνων του δυτικού τμήματος.
Πριν από τις εκδηλώσεις για τα 25χρονα της γερμανικής επανένωσης, στις 3 Οκτωβρίου, ίσως το πιο εντυπωσιακό χάσμα βρίσκεται στις συμπεριφορές των ανθρώπων. Σχεδόν τα τρία τέταρτα των Ανατολικογερμανών δεν ανήκουν σε κάποια θρησκευτική κοινότητα, το αντίστροφο απ' ό,τι ισχύει στα δυτικά κρατίδια. Σε μια χώρα που έχει εμμονή με τα αυτοκίνητα, οι προτιμήσεις στις μάρκες αντανακλούν επίσης τις μεγάλες διαφορές: οι Δυτικογερμανοί οδηγούν πολυτελείς BMW σε σχεδόν διπλάσιο ποσοστό απ' ό,τι οι Ανατολικογερμανοί, οι οποίοι με τη σειρά τους προτιμούν τα Skoda που προέρχονται από την Τσεχική Δημοκρατία.
Σχεδόν το 30% των Δυτικογερμανών πιστεύει ότι είναι καλύτερο οι άνδρες να εργάζονται με πλήρη απασχόληση και οι γυναίκες να μένουν στο σπίτι, ποσοστό σχεδόν διπλάσιο απ' αυτό στην Ανατολική Γερμανία, όπου παραδοσιακά οι γυναίκες εργάζονται εκτός σπιτιού. Περίπου 19 εκατ. Γερμανοί -λίγο λιγότεροι από το ένα τέταρτο του πληθυσμού- έχουν γεννηθεί τα 25 τελευταία χρόνια και στη μελέτη διατυπώνεται η εκτίμηση πως το μερίδιο αυτό θα αυξηθεί σε πάνω από το μισό του πληθυσμού έως το 2040, όταν η Γερμανία θα γιορτάζει τα 50 χρόνια της επανένωσής της. "Έως τότε, το αργότερο, θα έχουμε μια νέα Γερμανία", λέει με κάποια ελπίδα ο Κλίνγκχολτς...
